Vredenburg

Kasteel Vredenburg in 1540, gezicht op het kasteel vanuit het zuiden in vogelvlucht. Ets door C. Dekker, 1656 naar een anoniem schilderij uit ca. 1540, collectie beeldmateriaal, TA DE 15.

Het kasteel Vredenburg is in zeer korte tijd gebouwd. Binnen een jaar kon er al een Spaans garnizoen van ongeveer 60 soldaten in worden ondergebracht. Twee jaar later was het vrijwel afgebouwd. Het fort had een poortje in de stadsmuur. Troepen die in geval van nood voor versterking zouden moeten zorgen hoefden dus niet door de stadmuren de stad binnen te trekken, maar konden rechtsreeks het fort bereiken. Vanaf de torens die op de stad uitkeken had men een fraai uitzicht over de stad, bijvoorbeeld op de Plaats, de latere Stadhuisbrug, waar op last van Karel V het stadhuis werd gevestigd in de huizen Hasenberg, Groot Lichtenberg en klein Lichtenberg.
Het garnizoen was aanvankelijk bij burgers in de stad (verplicht) ingekwartierd geweest, wat voor veel onrust en overlast had gezorgd. De Utrechtse bevolking was bovendien toch al niet bepaald Spaansgezind. Karel V had alle wereldlijke macht ontnomen aan de bisschop en ook de kanunniken, hoge geestelijken, in de stad hadden weinig meer in te brengen. Daarnaast voelden de belangenorganisaties van de verschillende beroepsgroepen, de gilden, en de vertegenwoordigers van het stadsbestuur zich buitenspel gezet.

Plattegrond van het kasteel Vredenburg, samengesteld uit opmetingen en opgravinggegevens. Tek. G Brainich en H. de Graaf.

Deelopdracht 4
Hierboven is vastgesteld, dat Vredenburg deel uitmaakte van de verdedigingswerken rond de stad, gericht tegen vooral aanvallen van de hertog van Gelre. Echter, Vredenburg had ook een andere militaire functie.

Werkstukken

Trijn van Leemput