Utrechts Nieuwsblad zaterdag 23 juli 1938
UTRECHTS QROOTSTE DAQBLAD 32.000 OPLAQE tJirecleur J v STRATEN Hoofdredacteur Mr Dr C J GOEDHART DE BILT VERWACHT Zwakke veranderlijke wind aanvankelijk helder tot licht bewolkt met dauw in de nacht overdag toenemende bewol king droog behoudens toene mende onweerskans vooral in het zuiden en oosten iets koe ler in het zuiden in het noor den weinig verandering in temperatuur lITRECUra Telef Administratie 10026 en 17353 Posi giro no 154949 NIEIWSBLAD Telefoon Bureaux der Redactie 14507 en 17352 ZATERDAG 23 JULI 1938 LITG v.h JOH DE LIEFDE N.V BUR DRIFT 23 UTRECHT TELEGRAM-ADRES „ NIEUWSBLAD " Kwart millióen Londenaars verwelkomt het Koningspaar met daverend gejubel LONDEN EN PARIJS schuitp f f varen in een door Dr M van Blankenstein MEVR TSJANQ KAI SJEK I Ch kunnen veroverenr HERINNERING aan vroegere bezoeken H ET bezoek van het Engelsche koninklgke echtpaar aan Pargs is ten einde Het heeft zich gekenmerkt door een demonstratief ka rakter waarop beide betrokken naties uit alle macht de aandacht der wereld hebben willen vesti gen Het was niet de formeele kennismaking waar toe vorsten zich gewoonlijk eenigen tijd na hun troonsbestijging tegenover bevriende buren ver plicht gevoelen De schaarsche bezoeken van Brit sche koningen aan de Fransche hoofdstad zijn nooit echte beleefdheidsbezoeken geweest Het wa ren steeds doeleinden vati hooge politiek die er aanleiding toe hadden gegeven Van oudsher zijn de betrekkingen tusschen En geland en Frankrijk weinig vriendschappelijk ge weest Als men ergens in Europa van erfvijanden spreken mocht dan was het tenopzichte van die twee naties Bijna 8'/2 eeuw heeft deze vijandschap geduurd Zij nam een begin in 1066 toen Willem de Veroveraar de heerschappij over de Britsche eilan den veroverde De vijandschap vond niet haar oor zaak in de omstaodigheid zelf dat een overweldi ger uit Normanaië zich meester had gemaakt van de macht in Engeland maar juist in het feit dat die overweldiger en zijn opvolgers zich daarna met Elngeland vereenzelfdigden Een vorst uit het te genwoordige Frankrijk had den Engelschen troon in bezit genomen Als gebieders van Engeland maakten hij en zijn nakomelingen verder aanspraak op de vorstelijke rechten die zij in Frankrijk nog be zaten en die nu eens zij zelf trachtten uit te brei den en die dan weer Fransche koningen probeer den te besnoeien De Normandische overweldigers tn Engeland werden op den duur Engelsche overwel digers of pretendent-overweldigers in Frankrijk De honderdjarige oorlog vond daarin zijn oorsprong en deze oorzaak van vijandschap week slechts om plaats te maken voor andere oorzaken van vijand schap Franschen en Engelschen zijn bijna steeds mededingers geweest hebben elkaar nooit bemind en beminnen elkaar ook heden ten dage nog niet tenzij met een liefde die voortspruit uit gemeen schappelijkheid van gevaren en gemeenschappelijk heid van belangen Dieper wortelt zij niet Geen twee naburige volken in Europa zijn elkaar vreem der hebben minder begrip voor de wederzijdsche goede of groote eigejischappen dan juist Britten en Franschen Heel aardig heeft koning George daarop in een rede een toespeling gemaakt Brengt de veelvuldige gemeenschap van bloed van Ger maanschen en van Keltischen kant verhoogde prik kelbaarheid tegenover elkaar mede Het is een ver schijnsel dat in de wereld verre van onbekend is Het eerste Engelsche vorstelijke bezoek vond in 1855 plaats en sproot meer uit de oude tegenstel lingen dan uit werkelijke vriendschap voort Ko ningin V i c t o r i a en haar gemaal bezochten Napo leon III opdat het nieuwe feit van een bondgenoot schap der beide landen in de Krim dieper tot de gevoelens van de volken zou doordringen Het zegt genoeg dat het in 48 jaar geen herhaling vond In 1903 eerst kwam Edward VII naar Parijs ook weer onder heel bijzondere omstandigheden De vriendschap moest worden geforceerd Het belang van Engeland eischte dat gevoelens van vijand schap in Frankrijk die als laatste oorzaak het pijn lijke geschil over Fasjoda hadden voor welwillender gevoelens zouden plaats maken Engeland had eerst gelijk natuurlijk was de vriendschap van Duitschland gezocht Berlijn echter was niet toe schietelijk geweest Berlijn heeft tot traditie zich tenopzichte van Engeland te vergissen Het dacht niet aan de mogelijkheid van Fransch-Britsche toe nadering bij het nog versche zeer dat er zat tus schen de twee volken Evenmin dacht het aan de mogelijkheid van een vriendschap tusschen Londen en St Petersburg de twee geduchte mededingers in alle deelen van Azië Het voelde zich sterk te genover Londen en Berlijn in het bewustzijn van zgn kracht is nooit toeschietelijk in den omgang geweest Engeland echter wenschte niet op ander inzicht van Berlijn te wachten nu het verlangen had zijn trotsch isolement prijs te geven Koning Edward ging naar Parijs om het ijs tusschen de " twee landen te breken Het mocht dan waar zijn dat hij van Fransch ijs in zijn leven weinig anders had leeren kennen dan hetgeen gebruikt werd voor het frappeeren der champagne toch was hij voor de hem opgegeven taak uitstekend berekend Hij ' was daarin typisch de Britsche staatsman Men kon hem een situatie welke hij te voren niet gekend had kort en helder uiteenzetten — hij wist dan onmiddellijk de taak die voor hem daaruit voort vloeide Hij slaagde te Parijs de Entente cordiale was geboren Zijn zoon G e o r g e V zou daarna nog te Parijs een officieel bezoek brengen Hij kon er geen moeilijkheden verwachten Engeland en Frankrijk waren sedert de Entente tot stand ge komen was trouwe kameraden geweest in allerlei netelige affairen Deze betroffen Afrika en Zuid Oostelijk Europa Algeciras had hun samenwer king bezegeld Er waren nu goede betrekkingen die hun uitdrukking vonden in de ontvangst welke het Britsche koninklijke echtpaar in het voorjaar van 1914 ten deel viel De warmte der bejegening steeg echter niet tot den gloed welke weinige maanden later losbarstende gebeurtenissen zouden hebben gerechtvaardigd Niemand zag nog den bloedigen achtergrond waarvoor weldra bet gordün zou worden opgetrokken al waren velen reeds bevreesd Nu is dan dit bezoek gekomen Gunstiger oogen blik kon niet gekozen worden T a 11 o o z e Fran schen beseffen nu welke gevaren Engeland twee Maanden geleden van hun land heeft afgewend alle Franschen beseffen dat als de vreeselijkste gevaren nu ook verder van Frankrijk zullen worden afgewend dit slechts door de Britsche vriendschap kan worden bewerkt Engeland en Frankrijk varen in hetzelfde schuitje Het Fransche volk weet dat dit te Londen nu te duidelijk ingezien wordt om nog ruimte te laten voor de gebruikelijke Brit sche aarzeling en het gebruikelijke Britsche spel met het evenwicht der krachten Men is stellig noch op de Quai d'Orsay noch in Downing Street al te bedroefd geweest dat het Fransche volk door in discretie nog vernomen heeft van de uitermate be langrijke brieven die onmiddellijk voor het bezoek tusschen Chamberlain en Daladier zBn ge wisseld brieven die de hechtheid van het bondge nootschap tusschen beide ' landen boven allen twij fel geplaatst hebben Ook buiten de beide landen is er niemand die oir het oogenblik de echtheid van de spil Londen — Parijs zou durven in twijfel trekken Daarin on derscheidt deze spil zich zeer van een andere zeer befaamde spil waarmede voortdurend diplomatiek geopereerd wordt waarvan de scheppers gestadig spreken maar voor welker hechtheid niemand zou willen instaan Andere politieke reizen van deze dagen hebben het onderscheid tusschen beide spil len heel duidelijk doen uitkomen En nóg duidelij ker bewijs vormt misschien de gemelijkheid waar mede het koninklijk bezoek te Parijs in de Italiaan sche pers besproken is Deze heeft er weinig aan dacht aan gewijd Een bekend Italiaansch blad betoogde „ Waarom zouden wij ons druk maken over een bezoek te Parijs terwijl wij zelf zoo be langrijke bezoekers hebben " Die bezoekers had Rome inderdaad Het waren I m r é d y de Hon gaarsche minister president en K a n y a zijn mi nister van buitenlandsche zaken En belangrijk was hun bezoek ooli Zij kwamen om de protocol len van Rome in eere te herstellen de protocollen die zoo ernstig beschadigd waren door de uitwis sehing van Oostenrijk's zelfstandigheid Zij zijn hersteld „ in samenhang met de spil Rome — Ber lijn " zoo luidt de ritueele toevoeging Maar hoe is die samenhang ooit mogelijk De protocollen zijn opgesteld bij wijze van bescherming tegen Duitschland die Mussolini aan Weenen en Boe dapest wilde verleenen De overrompeling van Oos tenrijk was het falen van die bescherming en kon de spil onmogelijk ten goede komen Hongarije voelde zich nu zoo afhankelijk geworden van zoo bedreigd door Duitschland dat het met hand having van de vriendschappelijke betrekkingen toch krachtige maatregelennam ter bestrijding van den Duitschen invloed in het eigen land Het kreeg nog intensiever oeconomische relaties met Berlijn maar het wenschte als tegenwicht die met Italië ook weer te versterken Dat was het doel der reis van de twee ministers en dat doel schijnt ook te zijn bereikt Maar tot versterking van de spil kan dat niet gediend hebben Tot versterking daarvan kan ook de reis van kapitein Wiedemaan den ad judant van Hitler niet hebben bijgedragen Als Rome contact zoekt met Londen is Berlijn wan trouwig maar als Berlijn van zijn kant zoo iets on derneemt is Rome nog veel wantrouwiger ¦ Wiedemann's poging heeft niet belet dat er te Parijs zeer ernstig over de Tsjechoslowaaksche aangelegenheid gesproken is en wel met resulta ten die te Berlijn geen bevrediging wekken zullen Maar al heeft Wiedemann niets bereikt voor Rome is zijn tocht een bewijs dat het op Berlijn niet reltenen kan Wel heeft het te dien opzichte nooit illusies gekoesterd maar het moet het pijn - aoan za pa J n Ook al zouden de soldaten niet verder kunnen strijden SINGAPORE 23 Juli United Press — „ Eén ding is zeker Japan kan dit land nooit veroveren zelfs als wij ste den of veldslagen verliezen zullen wij Conferentie van Vier over het vraagstuk der Sudeten Duitschers BEZOEK VAN AMBASSADEUR VON DIRKSEN AAN CHAMBERLAIN GEEFT AANLEIDING TOT ALLERLEI GERUCHTEN LONDEN 23 Juli Reuter — Na de door Halifax tijdens het Koninklijk bezoek aan Parijs gevoerde besprekin gen en een bezoek van den Duitschen ambassadeur te Londen Von Dirck sen aan Chamberlain is in uiterst uiteenloopende kringen een menigte geruchten opgedoken over den omvang dier besprekingen Deze geruchten stel len het voor alsof van Duitsche zijde de gedachte naar voren gebracht is dat het Tsjecho Slowaaksche probleem het best besproken zou kunnen worden tus schen Duitschland Italië Groot Btit-tannië en Frankrijk en dat wanneer men een oplossing zou kunnen uitwer ken men zich dan tot Tsjecho-Slowakije zou kunnen wenden Wanneer dan het Tsjecho-Slowaaksche probleem geregeld zou zijn zou Duitschland een waarborg van Tsjecho Slowakije's integriteit voor den tijd van vijf jaar kunnen geven Andere geruchten behelsden dat Duitschland bereid zou zijn een kwali tatieve beperking der luchtbewapenin gen te bespreken Al deze geruchten aldus Reuter worden In gezaghebbende Engelsche kringen beschreven als in hooge mate fantastisch Er lijkt geen enkele reden te bestaan om te veronderstellen dat het gesprek tusschen Wiedefaiann en Halifax verder is gegaan dan een algemeene verklaring van Duitschland's vreedzame bedoelingen ten op zichte van Tsjecho-.'5'ow'iije Ten aanzien van het bezoek van Von Dircksen aan Cham berlain verklaart men dat dit een normaal routine-bezoek was aangezien Von Dircksen met verlof gaat lijk vinden als Duitschland ten overstaan van de buitenwereld zoo duidelijk zijn eigen weg gaat Rome is op niemand afgunstiger dan op de La tijnsche zuster mogèndheid Het gelUk der Fran schen in deze dagen maakt de schaduwen welke telkens weer ook in het oog der wereld over de spil der dictatoren ligt voor de Italianen des te donkerder ma nimmer Wij kunnen het begrijpen dat de Italiaansche pers geen aandacht heeft willen wijden aan het bezoek te Parijs dat voor Italië in het negatieve echter belangrijker was dan het bezoek der Hon garen aan Mussolini Menigeen spreekt niet gaarne over eigen leed tenslotte toch de overwinning behalen " zoo schreef mevr T s j a n g K a i S 1 e k de echtgenoote van den Chineeschen veldmaarschalk in een brief aan den Chineeschen - consul-generaal te Singa pore Als onze legers vernietigd zouden worden en de Japanners aan de gevol gen van den oorlog zouden ontkomen dan verbeelden zij zich misschien dat het veroverde land geëxploiteerd kan worden In dit geval zullen zij rekening moeten houden met het Chineesche volk dat succesrijk verder zal strijden met de wapens van passieve tegenstand en sabotage m De Japanners vergeten zoo vervolgt mevrouw Tsjang Kai Sjek dat er ook als zij de gelegenheid zullen krijgen om China te exploi teeren geen vrede zal heerschen maar een groote warboel over het geheele land Het zou een groote dwaasheid zijn voor Amerikanen of Engelschen om de Japansche verovering van China finan cieel te steunen Verder spreekt mevr Tsjang Kai Sjek over de Japansche pogingen om Britsch of Ame rikaansch kapitaal aan te sporen tot ontginning van het veroverde land De Japanners probeeren aan te toonen zegt zij dat groote winst kan worden gemaakt door beleggmgen De waarheid is dat als de Chineesche troepen niet verder kunnen strijden dit een gevolg zal zijn van het Mevrouw Tsjang Kai Sjek met den advi -_ seur van den Chineeschen generalissimus Mr Donald Een hartelijk vaarwel tot het Fransche volk Glanspunt van den laalslen dag vormde de onthulling van hel monument voor de in den oor log gevallen Australiërs te Vil lers Bretonneux LONDEN 23 Juli — Een geweldige me nigte belangstellenden verdrong zich builen hel Vicloria stalion leen de Koning en de Koningin gisteravond om kwart over negen van hun bezoek aan Parijs in Londen terug keerden Langs den geheelen weg van hel station naar Buckingham Palace deden zich geestdriftige tooneelen voor welke herinne ring wekten aan de kroningsfeeslen Op som mige plaatsen bij het station stonden de men schen vijftien rijen breed en naar schalling hebben 250.000 personen hel vorstelijk paar bij zijn terugkeer verwelkomd Bij het station verbrak de geestdriftige me nigte op een gegeven oogenblik de afzetting en rende juichend naar de Koninklijke auto die een moment tol stilstand kwam Bereden politie baande ten slotte een weg voor den Koning en de Koningin Spoedig nadat de Koning en de Koningin in Buckingham Palace waren aangekomen stroomde een duizendkoppige menigte samen voor het pa leis Het „ God save the King " werd gezongen De Koning en de Koningin en de beide prinsesjes kwa men daarop op het balcon van het paleis De Ko ning boog verscheidene malen en de Koningin wuifde de menigte toe waarna zij herhaaldelijk handkussen in de richting van de juichende menig te wierp Twee minuten bleven de vorstelijke per sonen op het balcon onafgebroken toegejuicht door de enthousiaste menigte Lord Halifax die met het vorstelijk gezelschap naar Engeland was teruggekeerd nam afscheid van den Koning en de Koningin op het station Bij zijn terugkeer in Engelarid heeft Koning George aan presi - feit dat zij geen munitie meer hebben want zij kunnen onmogelijk worden overwonnen als zij munitie kunnen krijgen Maar als de soldaten niet verder kunnen strij den dan zal het volk het uit eigen wilskracht doen Het Chineesche leger bestaat ook nu nog bijna uitsluitend uit soldaten die bij het begin van den oorlog werden opgeroepen Met het bom bardeeren van Kanton wilde men bereiken dat het volk gedemoraliseerd werd en zich zou af scheiden van de centrale regeering Het werke lijke succes was echter dat de bevolking er toe gebracht werd de Japanners tot het laatste toe weerstand te bieden De Chineesche " trategie is afhankelijk van ons oorlogsmateriaal Wij zijn slecht gewapend terwijl onze vijand groote hoe veelheden van de meest moderne wapens bezit Onze stellingen worden gebombardeerd door vliegtuigen en artillerie totdat zij stof zijn ge worden Voor ieder stukje land moeten de Japan ners betalen en zij kunnen alleen dan voort marcheeren als de Chinèezen geen mogelijkheid meer hebben om hun stellingen te houden In zulke gevallen trekken wij onze soldaten teru.g om te voorkomen dat zij omsingeld en overwon nen worden Door deze tactiek voorkomen wij onzen vijand genoegdoening te geven en ver oorzaken wij hem moeilijkheden door zijn ver bindingswegen te verlengen Een overzicht van de plechtige onthulling te Villers-Bretonneux van het monument voor de 11.000 Australische gevallenen in den wereldoorlog dent Lebrun een telegram gezon den waarin hij mede namens Ko ningin Elizabeth zijn dank be tuigt voor de warme ontvangst in Frankrijk Wij waardeeren aldus het telegram meer dan wij het kun nen zeggen de aandachtige zorgen waarmede men ons omringd heeft om ons genoegen en gerief te bezor gen Nooit zullen wij de warme en liefdevolle ontvangst vergeten die óns door Uw landgenooten mannen zoowel als vrouwen is bereid een ontvangst die ons diep getroffen heeft en waarvoor wij ten zeerste erkentelijk zijn Ik zie hierin een nieuw bewijs van de banden van hartelijke vriendschap en weder zijdsche achting die onze beide landen reeds zoo lang vereenigen een vriendschap gebaseerd op ge meenschappelijke idealen op ge meenschappelijke offers en uitslui tend gewijd aan de handhaving van een rechtvaardigen en duurzamen vrede De Koningin en Ik richten tot het Fransche volk een „ tot weer ziens " en danken het van pfanscher harte Naar Vïllers Bretonneux Over den laatsten dag van het bezoek aan Frankrijk nog het volgende Alvorens Parijs te verlaten had de Koning een telegram gezonden aan minister-president Daladier waarin hij zeide dat de militaire pa rade te Versailles een grooten indruk op hem had gemaakt Daladier heeft hiervoor telegra fisch zijn dank uitgesproken Zie verder pag 2 Lees in deze editie Dr M van Blankenstein „ Londen en Parijs in één scliuitje " Pag 1 Japan wil geen oorlog met Rusland Pag 2 Praag stelt voor Vier provincialelanddagen met nationale afdeelin gen Pag 2 Dr Heyermans overleden Pag 5 „ Plantiys " ontvangt op Nijenrode Pag 5 Plechtige onthulling van een ge denksteen te Nijkerk Pag 5 De „ Sumatra " na 13 jaar uit deOost in Holland terug Pag 6 Geraffineerde inbraak in het ge meentehuis te Tienhoven Pag 9 Eerste interview met miss van Rensselaer Pag 9
UTRECHTSCH NIEUWSBLAD No 70 Zaterdag 23 Juli J938 EERSTE BLAD Jöpan wil geen oorlog met de Sovjet-Unie PRAAG STELT VOOR Vier provinciale landdagen met nationale af deelingen Welke onderwerpen zijn nationale kiA^ésties Kansen op minnelijke regeling lijken niet uitgeput TOKIO 23 Juli Havas — Gisteravond is door het Japansche ministerie van Bultenlandsche Zaken in verband met het Incident van Tsjang koefeng een communiqué uitgegeven waarin ver klaard wordt dat „ Japan en Mandsjoekwo uiterst geduld getoond hebben door te wachten tot Bus land tot een nieuwe bestudeering van dou toe stand zou overgaan " Het communiqué geeft vervolgens een over zicht van de besprekingen tusschen S ] 1 g e m i t soeen Litwinof waarby er aan herinnerd wordt dat Japan het herstel van den status quo ter plaatse elscht Hieraan wordt toegevoegd „ Japan is gerechtigd en bereid alle urgente maat regelen te nemen die noodig zouden kunnen wor den wanneer de omstandigheden dit elschten " De woordvoerder van het Japansche departe ment van Oorlog heeft gistermiddag tegenover een vertegenwoordiger van Havas verklaringen afgelegd waarin hij o.m zelde „ Het Japansche leger laat het op het oogenblik aan de diplomatie over om de kwestie van Tsjangkoefeng te rege len " Voorts zelde hfl dat de kansen op een mln neiyke regeling langs diplomatieken weg niet uit geput Hjken Wanneer echter de onderhandelingen mochten mislukken zou het ministerie van Oor leg de mogelijkheid overwegen van het uitzenden naar de plaats van het incident van een militaire persoonlijkheid uit Tokio om den toestand te be studeeren De woordvoerder ging vervolgens voort „ Wy wenschen geen oorlog met Rusland op dit oogenblik nu wy met China bezig z|]n maar wö beschikken toch aan de Mandsjoergsche grenzen over de noodige middelen om het hoofd te bieden aan iedere gebeurlijkheid " Op een vraag naar het gerucht volgens hetwelk de vice minister van Oorlog T o j o de vroegere chef van den generalen staf van het Kwantoeng leger uit Tokio zou vertrekken om zich naar de plaats van het incident te begeven verklaarde de woordvoerder dat dit slechts een gerucht was Hij voegde hieraan toe dat het Incident van Tsjang koefeng duidelflk opgeblazen is door de bulten landsche en ook de Japansche pers zelf op grond van al te alarmeerende berichten uit Mandsjoekwo en Korea Deze verklaringen bevestigen duidelijk den in druk dat de toestand sinds ii uur zich ontwik kelt in de richting van kalmeering of minstens in do richting van een voortzetting der bespre kingen Japansche persstetnmen Alle Japansche bladen blyven commentaar le veren op het Incident van Tsjangkoefeng De Tsjoegai Sjogyo het leidende commercieele dag blad waarvan Tokitsjl Tanaka de vroege re ambassadeur te Moskou president is schryft dat te oordeelen naar de geografische ligging van den heuvel van Tsjangkoefeng en ook de alge nieene situatie het incident van Tsjangkoefeng waarschijnlijk geen groote gevolgen zal hebben doch niemand kan zeggen of niet het ergste zou gebeuren indien de Sovjet Unie van plan is den toestand te verergeren en hierbfl van dit incident gebruik te maken zelfs'ofschoon Japan een vreed zame regeling wenscht In een bespreking van de beweegredenen die de Sovjet Unie ertoe gebracht kunnen hebben de zen heuvel die de laatste vijftig jaren door Korea nen en Mandsjoereezen vrij is betreden te bezet ten zegt de Yomioeri Sjimboen dat men hierin een poging kan zien de aandacht van Japan van Hankau at te leiden zulks naar aanleiding van het Chineesche verzoek om steun Een meer plausibele verklaring ligt echter in de roekelooze versterking der grenspatrouiiles ten einde nieuwe ontvluchtingspogingen van amb tenaren onmogelijk te maken en te trachten na de vlucht van generaal Loesjkof het moreel der Gepeoe te verstei-ken De Yomioeri Sjimboen be - Vier terroristen gedood AMMAN 23 Juli Havas — Bij een botsing tusschen de politie en een gewapende bende zijn vier terroristen gedood toogt dat de Sovjet Unie te oordeelen naar de moeilijkheden in het binnenland niet gereed is om zich In een corlog met Japan te storten doch verklaart dat het Japansche volk gelooft dat de Sovjet Unie achter het „ incident in Cliina " steekt Het blad raadt de Sovjet Unie aan uit te sciiei den met haar onruststokerU - voor het te laat Is De Kokoemin Sjimboen is van oordeel dat het incident misschien niet door de gewone diploma tieke onderhandelingen kan worden geregeld en het blad dringt er op aan dat het volk zoowel op vrede als op oorlog wordt voorbereid Alweer een incident Uit Chabarovsk wordt gemeld dat 21 Juli j.l twee motorböoten van Mandsjoekwo op de Oes soerl-rivier hebben gevaren bij het dorp Vidnoe Zes opvarenden Mandsjoekwo-Japansche soldaten hebben de grens geschonden door aan land te gaan op het eiland Faingof dat Russisch is Deze solda ten hebben het vuur geopend op een Sovjet Rus-sischen motorboot welke juist passeerde Russi sche grenswachten hebben de zes soldaten gevan gen genomen twee van hen werden tydens een vuurgevecht gewond De Sovjet-Russische autoriteiten te Wladlwostok hebben gisteren het Japansche consulaat-generaal medegedeeld dat de beide onderhandelaars welke 18 Juli j.l door het Japansche leger waren gezon den om te spreken over het grensincident bij Toengtsjoeng vandaag naar de Japansche autori teiten teruggeleid zullen worden Verkeersvliegtuig met 14 inzittenden verongelukt Toestel van de Poolsche Luchtvaart maatschappij tegen een berg gevlogen BOEKAREST 23 Juli Havas — Naby de Foolsch-Roemeensche grens op 80 K.M aistand van de Roemeensche stad Campulung is een vliegtuig van de Foolsche Luchtvaartmaatschappv L.O.T dat den dienst Warschau — Boekarest on derhield neergestort De tien passagiers en vier leden der bemanning kwamen om het leven Het toestel was juist te Cernauzi opgestegen toen het tegen een berg vloog Deensch schip tot zinken gebracht LONDEN 23 Juli Reuter — i)e comman dant van den Britschen kruiser „ Shropshire " meldt dat hij op weg van Palma naar Marseille gezien heeft hoe het Deensche schip „ Bodil " op 11 mijl afstand door een vliegtuig werd gebom bardeerd De kruiser was toen 60 mfll ten Oosten van Barcelona Toen het schip op de plaats van den overval aankwam waa de Deensche bemanning in de booten gegaan De „ Bodil " was gezonken De kruiser heeft de Denen naar Marseille ge bracht Zij zullen door de zorgen van den Deenschen consul te Marseille naar hun vaderland worden teruggezonden Honderden jonken vernield bij den strijd in China Bijna duizend opvarenden om hei leven gekomen HONGKONG 22 Juli Reuter — Volgens een mededeeling van de organisaties van Chineesche visschers te Honkong zyn sedert 12 September van het vorige jaar toen de Japanners overgingen tot blokkade van de Chineesche kust 412 jonken ver brand of tot zinken gebracht Daarbij zijn 8.430 mannen vrouwen en kinderen omgekomen Velen hunner verdronken of verbrandden levend De schade wordt geschat op vijf millioen dollar De nieuwe Juvaquatre is tlians uit voorraad leverbaar Prijs f 1325 - Ongeëvenaard « nel optrekkend en buitenge woon vast op den weg liggend Vier zeer ¦ ruime zitplaatsen Onafhankelijke vooiveering Veiligheidsglas rondom Minimum wegen belasting Voorzien van twee binnenkouers Benzineverbruik 1 Liter op 13 d \ k K.M RENAULT Agente N.V GRUND & Co UTRECHT De plechtigheid te Villers Bretonneux Vervolg van pag 1 Op hun reis naar Villers Bretonneux wer den de Koning en de Koningin overal harte lijk toegejuicht Te Villers inspecteerde de Ko ning de Fransche en Australische eerewach ten Voor het monument stonden honderden Australische oüd strijders opgesteld Nadat de vorsten op de officieele ti-lbune hadden plaats genomen werden de volksliederen gespeeld Sir Earle Page vice-president van den Australi schen ministerraad verzocht den koning het monu ment te willen onthullen De Koning en Lebrun legden bloemruikers op de treden van het moimment By de onthulling te Villers-Bretonneux van het monument voor de in den oorlog gevallen Austra liërs heeft president Lebrun een rede gehouden waarin hij o.a zeide dat dit de derde keer is dat op Franschen bodem een momiment wordt ont huld ter nagedachtenis van de zonen van Enge land die op Franschen bodem zijn gesneuveld eerst te Thlepval daarna te Vimy en thans op het beroemde Plateau van Sancerre ter eere van het Australian New Zealand Army Corps de on weerstaanbare „ Anzac's " van het vierde Britsche leger die van April tot Augustus 1918 voor Amiens hebben gestreden 2000 krtjgsgevangenen maakten een groeten oorlogsbuit vermeesterden en 20.000 dooden op het slagveld lieten De presi dent verldaarde er prijs op te stellen naast den Koning van Erjgeland deze plechtigheid by te wo nen Hy wees verder op de nauwe samenwerking tusschen de beide groote democratieën Hun ge meenschappeUjk ideaal van gerechtigheid is de beste waarborg voor het behoud van den vrede Tenslotte dankte presidenrt Lebi-un namens de Fransche regeering de geheele regeering van Aus tralië in de personen van de ministers die aanwe zig waren en de honderden pelgrims die de Ocea nen waren overgestoken om zich te vereenigen op den bodem waar zg met de gesneuvelden hebben gestreden Ook Koning George hield een rede Hy zelde o.a dat het voor hem een groot voorrecht was dit grootsche monument te onthullen en namens Australië den president van de Fransche republiek te begroeten het hoofd van het groote volk op welks bodem men thans stond en waarmede Enge land is verbonden door banden die door het voor bijgaan der jaren niet zullen worden verzwakt Afscheid van Lebrun ^' "" ' Na de onthulling van het monument bloven nog slechts enkele minuten tyd voor het afscheid Ko ningin Elizabeth verklaard Lebrun diep te ztjn getroffen door de ontvangst die haar in Frankrijk bereid is Koning George drukte Le brim harteiyk de liand en gaf eveneens uitdruk king aan gevoelens van dankbaarheid voor de schitterende ontvangsten die een onvergetelüken indruk bij hem zullen achterlaten Lebrun zeide den souverein dank en verklaarde dat het bezoek hem en de geheele bevolking groote vreugde bereid heeft Vervolgens namen de Ko ning en de Koningin afscheid van Jeanneney Her riot Daladier de leden van de Fransche regeering en de civiele en militaire autoriteiten Tegenover Albert Sarraut verklaarde de Koning nog zeer voldaan te zgn geweest over de ordemaatregelen die genomen waren tydens zyn verbiyf In Frank rqk In Calais bevond zich Georges Bonnet die den Koning en de Koningin uitgeleide deed De Koning en de Koningin zyn om half zes aan boord van hun jacht „ Enchantress " uit Calais vertrokken naar Dover waar zy om tien minuten over zeven aankwamen ambrose en zijn phenomenaal dans en tfaoworlcest komt 31 JULI A.S IN TIVOLl PRAAG 23 Juli ' United Press — Naar van betrouwbare zjjde wordt vernomen is de vertra ging ontstaan in de onderhandelingen tusschen de Tsjecho Slowaaksche regeering en de vertegen woordlgera der minderheden in hoofdzaak te wyten geweest aan ' moeimkheden by de kwestie van de provinciale parlementen en de cnderver deeling in gebieden volgens de nationaliteiten Dit punt dat men beschouwt als de kern van het geheele probleem is het eenig overgebleven deel van de mlnderheden-wetgevlng dat nog definitief geregeld dient te worden De moeiUjkheden welke met deze regeling gepaard gaan hebben betrek king op de vraag welke onderwerpen zullen wor den behandeld door de natlonaliteiten-gebiedeni die gevormd zullen worden binnen de vier pro vinciale parlementen ö Ofschoon deze aangelegenheid nog steeds niet geregeld is heeft men in kringen welke nauw contact hebben met de commissie van de zes politieke deskundigen de z.g cottimlssie van Zes een uiteenzetting gegeven aan den vertegenwoor diger van United Press ten einde misverstanden uit den weg te ruimen welke het gevolg kunnen zyn van de talrijke voorbarige en onjuiste berich ten omtrent de strekking van de wetsontwerpen der regeering te Praag Volgens deze uiteenzetting voorzien de regeerlngsplannen in de vorming van in totaal vier provinciale parlementen of landdagen Xen eerste te Praag voor Bohemen ten tweede te Brno voor Moravlë en Silezië welke provincies In 1937 samengevoegd wer den ten derde te Bratislava voor Slowakye en ten vierde te Uzhorod voor Karpathen Rusland De nationale vertegenwoordiging in deze provinciale parlementen zou geschieden naar verhouding van de bevolldng der desira treffende provincie Bgvoorbeeld in Bohemen waar de Sudeten Duitschers geacht worden een derde deel van de bevolking te vormen terwijl de Tsjechen t ee derden van de bevolking uitmaken zouden de ¦ Sudeten-Duitschers een derde van de afgevaar digden en senatoren kiezen de Tsjechen twee derden Ofschoon zy gezamenlgk byeen zouden komen om de provinciale aangelegenheden te behartigen zouden daarnaast de afgevaardigden welke het Duitsohe onderdeel vormen afzonderlgk ver gaderen om de zuiver Duitsche aangelegenheden te bespreken waarover zy volkomen zeggensciiap zouden hebben Fransche instemming De moeiiykheld is nu het vaststellen van de gren zen der onderwerpen welke als zuiver Duitsch dienen te gelden In feite is dit speciale punt van de minderhedenwetgeving zóó ingewikkeld dat men slechts er naar kan gissen hoe het er in zgn defi nitieven vorm uit zal zien De meeste waarnemers zgn van oordeel dat de Fransche instemming met de algemeene Ignen van de regeeringsvoorstellen een definitieve regeling zal bespoedigen In gezaghebbende kringen te Praag wordt name lyk verklaard dat Frankryk deze week zyn goed keuring heeft gehecht aan de houding welke de Tsjechoslowaaksche regeering by de huidige minder heden-onderhandeiingen aanneemt alsmede aan de algemeene Ignen van het nationaliteitenstatuut Deze instemming is naar uit zeer betrouwbare bron vernomen wordt in de afgeloopen 48 uur na zgn terugkeer uit Parys door den Franschen gezant De Lacroix aan dr Hodza den premier en dr Krofta den minister van Buitenlauadsche Za ken overgebracht De Lacroix gaf echter uiting aan de hoop dat het tempo der onderhandelingen versneld zou worden Voor zoover in regeeringskringen kon worden nagegaan heeft de Britsche gezant Newton geen bezoek aan leden van de Tsjecho-Slowaaksche re geering gebracht zoodat opgemerkt kan worden dat dit de eerste maal is dat de gezanten van Lon den en Parijs dié te Praag geaccrediteerd zyn IA dezen niet gezamenUjk optreden Dit heeft tot de veronderstelling geleid dat van Frankrgk by de huidige onderhandelingen in zake de minderheden kwestie meer initiatief zal uitgaan dan van En geland Het Tsjecho-Slowaaksche Telegraafagentechap „ Ceteka " meldt dat de Poolsche minderheid in Tsjeeho Slowakye indertyd aan minister president Hodza een memorondum heeft doen toekomen waam de wenschen en eischen dier minderheid samengevat worden Hodza heeft dit document door de bevoegde afdeelingen doen bestudeeren In WeUngelichte kringen ver neemt „ Ceteka " nu teo aanzien van dit memoran dum dat de meeste daarin vermelde punten aan vaard zgn zoodat de Poolsche minderheid haar wenschen voor het grootste deel vervuld ziet Qéheime instructies Volgens de „ Sozial-Demokrate " Heeft het be stuur der Sudeten-Duitsche party geheime instruc ties doen toekomen aan de plaatselijke organisaties In de belangrykste passages wordt gezegd „ Wij zullen binnenkort een zware taalt te vervullen en een harden strijd te leveren hebben Wg moeten du » van onze organisatie een zoo groot mogeiyke werk zaamheid eischen In de partg moeten onvermgde » Igke wyzigingen gebracht worden waarby rekening gehouden moet worden met den groei van het Ie » dental en de nieuwe omstandigheden Van byzon » dere beteekenis is de organisatie van een snelwer »» kenden inlichtingendienst voor de mondelinge over » brenging van berichten Op 20 en 21 Augustus zul len in alle plaatselgke afdeelingen appèls worden gehouden De plaatselgke leiders die daaraan geea gevolg geven zullen onverwyid vervangen worden Het nauwkeurige tydstip dezer appèls zal den avond te voren door koeriers op motorrijwielen be kend gemaakt worden " De Rundschau het blad van H e n 1 e i n schryft o.a „ Wat tot dusver reeds over den Inhoud van de drie regeeringsontwerpen uitlekte is reeds thana voldoende aanleiding voor een algemeene waar schuwing Een regeling der nationaliteitenkwestle Is metde handhaving van het begrip van een nationale»staat van de Tsjechen onvereenigbaar Het ge heele probleem kan slechts worden opgelost wan neer men door een grondige reorganisatie van denstaat een einde maakt aan het minderwaardige ge voel van de nlet-Tsjechische volken en volksgroe pen slechts als min of meer ongewenschte aanhangsels van een nationalen staat der Tsjechen te wor den beschouwd Op de absolute rechtsgeiykheid dervolken en volksgroepen komt het aan nu het lede ren niet Tsjechischen staatsburger duideiyk gewor den is dat ondanks vastgelegde rechtsgeiykheid vanalle individueele staatsburgers de uit de Tsjechi sche partgen gevormde „ meerderheid " te allen tyda-^offj in staat is in te ' ' jycn op bet domein der „ niet '¦¦''''• Tsjechen " ¦ ¦ - •" ¦^' - Het Duitsche Nieuwsbureau meldt dat te Brue - • ¦ > sau Noord-Moravië een kleine stad met een Duit sche meerderheid van 70 procent Tsjechen een Duitsch staatsbuger uit Weenen overvallen heb ben en dat het slechts aan de tusschenkomst van Duitsche burgers te danken is dat de aangevallene niet zwaar gewond werd Drie minuten pen rechtszaak MOSKOU 22 Juli Reuter — De „ Prawda " schrijft dat de rechters te Moskou de processen in te snel tempo behandelen en wyst op het feit dat het hof van beroep 188 zaken per dag beslist Het blad neemt de klacht van een advokaat over die op den grondslag van den aohturigen werkdag heeft berekend dat gemiddeld aan iedere zaak drie mi nuten wordt besteed De helft daarvan wordt door de rechters nog gebruikt voor het heen - en weer loopea tusschen rechtszaal en raadkamer Nieuwe onrust in Memel MEMEL 22 Juli Reuter — Nieuwe onrust la ontstaan doordat de landdag van Memel een reso lutie heeft aangenomen waarin wordt gevraagd een einde te maken aan den staat van beleg en de gearresteerde Memel-Duitschers in vrijheid te stellen Bovendien werden twee wetten aangenomen waarover de Litausche gouverneur van Memel zyn veto had uitgesproken SI MARGAGA door Qert Hartenau'Thiel 14 Nu passeerden we het marktplein waar luitenant Van Beek zfln manschappen op regelmatige afstan den posteerde zoodat tenslotte het geheele plein door hen omringd was De ambachtslieden die hun werktafels op straat hadden uitgestald de winkeliers die in de deurope ning van hun toko stonden en de vele andere Chi neesche mannen en vrouwen die overal rond hin gen maakten een diepe buiging of wierpen zich eerbiedig op den grond Het was duideUjk dat de Chineezen ons zeer goed gezind waren Daarentegen ging de Mohammedaansche bevolking en in het by zonder de mannen ons in een boog uit den weg Hun sombere dreigende blik vertolkte duideiyk hun vyandige stemming en er was waariyk niet veel menschenkennis voor noodig om te begrepen dat deze voornameiyk ons gold Ook luitenant Van Trassen die naast my liep bleek dit niet te ontgaan want onverwachts zei hy „ Die bruine bende vertrouw ik niet — We mogen wel oppassen want die heeren zgn op het oogenblik tot alles in staat " „ D^t ellendige groene vod " mompelde luitenant Lefèbre Ik knikte „ Ja maar het is nu eenmaal een hei lig rel iquie en in zulke dingen zgn deze menschen geweldig fanatiek " Uit hetgeen luitenant Van Beek ons over het zoojuist voorgevallene meedeelde bleek wel dat wy ons niet vergist hadden De atmosfeer was tot het uiterste geladen en de opmerking van Van Trassen dat wij op onze hoede moesten zijn was dan ook stellig niet misplaatst Voorloopig echter was het — voor het oog althans — weer rustig en nadat luitenant Van Beek door zgn collega Lefèbre was afgelost marcheerden wy verder Weldra bereikten wy nu het gerechtsgebouw waar de adjudant-onderofficier Sodikomo speciaal belast met de bewaking der gevangenen meedeelde dat de nacht rustig verloopen en er ook overigens niets byzonders voorgevallen was Daarna begaven wy ons naar binnen waar een attente bedlende reeds voor whiskey-soda en limonade had gezorgd een verfrissching die reeds aan het begin van den warmen tropendag werd gewaardeerd Met een zucht lieten we ons in de rieten stoelen vallen hulden ons in rookwolken en daarna besprak ik met luitenant Van Trassen onze houding tegen over de moefti's Daar wg belden reeds lang aan de Oostkust dienden en dientengevolge de eigenschap pen en zwakheden der inheemsche bevolking vry goed Itenden waren we het spoedig eens over ons krygsplan waarvan wy het beste hoopten Noch tans betreurde ik het ernstig dat de beproefde politie-fakir Si Margaga zich nog steeds niet Uet zien wat in de huidige zeker niet van gevaar ont bloote omstandigheden zou hij ons met zyn waar devolle adviezen van groot nut zyn geweest Aan den anderen kant echter had ik reden te vermoe den dat hy een bepaald spoor volgde dat er ten slotte toe zou leien den aanstichter van al deze ernstige ongeregeldheden den Visjnoeieten priester of zooals wy hem noemden „ den man met de drie roode strepen " onschadeiyk te maken Voorloopig bleef er voor mg niet veel anders over dan zoo goed en zoo kwaad als dat ging te trachten zelt den toestand meester te worden zy het dan Iri de hoop dat zooals steeds op het kritieke oogen blik Si Margaga ten tooneele zou verschynen XII Sodikromo trad binnen eri berichtte ons de aan komst van den moefti Si Timbo met zgn aan hang Pp een toestemmende handbeweging opende hy de deur en liet de geesteUjken binnen Daarna nam hy plaats achter myn stoel De Mohammedanen bogen eerbiedig het hoofd en wy beantwoordden dezen groet met een vriendeigk knikje Het gezelschap bleek iets kleiner dan dat wat zich dezen ochtend aan de boot had vervoegd In het geheel waren er nu acht priesters wier uiterUjk er reeds op wees dat het voor hen een byzoiider bezoek betrof Zy droegen allen hun groen kerkeUjk gewaad met de witte sjerp en den kleinen witten tulband mei de priesterUjke groene strepen welke slechts by plechtige gelegenheden voor den dag werd gehaald „ Weest zoo goed het doel van uw bezoek mee te deelen " begon ik het onderhoud in te leiden zy kruisten de armen over de borst maakten opnieuw een diepe buiging en zeiden als op com mando „ Allah zy met u en met ons " Daarby knikten zg drie maal achtereen Zooals te verwachten was ontpopte zich daarop Si Timbo als de woordvoerder van de deputatie de anderen maakten eerbiedig plaats toen hy hoog opgericht uit hun midden naar voren trad De waardigste was hy allerminst er waren oudere en meer markante figuren onder de acht priesters die daar tegenover ons stonden maar Si Timbo — Van Trassen zei fluisterend „ Die kerel heeft stel lig de brutaalste snuit " — was ongetwyfeld de ge wiekste van hen Hg scheen wel diep doordrongen te zyn van de belangryke taak die hem was toe vertrouwd want in zyn geheele houding lag iets statigs maar tevens iets gereserveerds dat ik met van hem gewend was Misschien was ook de min der vriendelgke ontvangst van den vorigen dag daarvan de oorzaak In ieder geval scheen dit nem wat voorzichtiger te hebben gemaakt „ Toean commandant " begon hy plechtig „ de hooge raad der moefti's heeft besloten de oppas voor het opsporen van de heilige ca.ssette zgn dank te betuigen en Mohammeds zegen over u af te smeeken " „ Mohammed moge de oppas beschermen en Al lah hen zegenen " mompelde het koor Si Timbo knikte en zei zalvend „ Saja AUah en zgn profeet moge hem beschermen en zegenen En het teeken van den profeet de sikkel van de maan moge uw geluk belichten op al uwe wegen " Het koor boog toestemmend het hoofd „ Het teeken mog u belichten — Saja " Het kostte ons werkeUjk eenige moeite bg deze ceremonie die iets gemaakts had een glimlach te onderdrukken maar dit gelukte ons toch vrg spoedig toen Si Timbo iets minder plechtig nu vervolgde „ De toean commandant kent echter geen wraak Hg heeft de kerkdieven niet opgehan gen en niet dood geschoten — Hy heeft hen zelfs niet eens opgesloten " „ Ooo Ooo " klonk het verwgtend uit de monden der overig priesters „ Tida neen — De hooge heeren zyn door ver moeidheid overvallen ongestraft zyn de roevers vi-y gelaten " vervolgde Si Timbo ^ O O " — De priesters deden of zy dit voor het eerst hoorden staarden ons ontsteld aan en schud den bedenkeiyk het hoofd „ De dieven van den hei ligen tulband en van onze heilige schriften — zgn vrij gelaten " De deputatie begon vervelend te worden en voor al de toon waarop Si TimtK zgn nood klaagde was bepaald irriteerend Woedend sprong ik van mgn stoel op „ Nu is het genoeg ïk verbied jullie ïngn hande lingen te becritiseeren " « j De zeven moefti's bogen verschrikt het hoofd alleen Si Timbo liet zich niet zoo spoedig uit-nei veld slaan „ Tida Tida " zei deze — „ Ik heb alleen ge zegd dat een diepe vermoeidheid de wensch naar slaap den toean commandant aldus liet handelen " „ Nonsens " schreeuwde ik me meer en meer op windend „ M'n nuchtere verstand heeft my geleld Ik moest een burgeroorlog vermyden begrijp je dat " SI Timbo schudde bedachtzaam het hoofd.„Saja saja — Maar " Heftig viel ik hem in de rede „ Geen maren Je weet evengoed als ik [ dat de werkelvjTte daders niet zgn vrij gelaten maar hier In de cel opgeslo ten zitten — zy zullen in Batavia bestraft wor den " „ In Batavia " krgschte een der priesters „ Zfl behooren ons toe den moefti's wy willen over hen lecht spreken en hen bestraffen " „ Ja aan ons Ons " riepen allen door elkaar — ' „ Kerkroovers behooren aan het kerkelgk gerecht " De zooeven nog deemoedig gebogen hoofden strek ten zich en hun dreigende blikken spaarden geen onzer Ik dwong mg zelf tot kalmte maar desondanks klonk het nog vry scherp toen ik antwoordde „ Ook een misdadiger staat onder de bescherming van de wet en de wet schryft my m'n handelingen voor Daarom moeten de gevangenen in Batavia te - Si Timbo beefde van verontwaardiging „ Toean commandant " riep hij buiten zichzelf van woede nu „ wy eischen de uitlevering van de roovers en van de Chineesche kooplieden — U hebt de juwe liers vry gelaten wg echter als vertegenwoordigers van de kerk eischen hun hernieuwde gevangenne ming en uitlevering aan ons — De kooplieden zgn de aanstichters zy hebben zich verbonden met onze vganden de Visjnoeieten " Van Trassen sprong geërgerd van zyn stoel en ook Sodikromo achter me hoorde ik eenige ver wenschingen mompelen Ik beduidde echter beiden zich kalm te houden en my daarna over de tafel heen buigend en den woedenden moefti scherp aan kykend zei ik met nadruk „ wy denken er niet aan uw eisch in te willigen — Hebt u dat goed b^ grepen " „ Saja saja " klonk het uit vgf zes monden „ wij hebben het begrepen maar gelooven kunnen we het niet — De toean commandant zou de Chinee zen beschermen die kerkdieven die het heiligdom van den profeet met voeten traden — Dat kunnen we niet gelooven — De toean commandant is wel iswaar een ongeloovlge geen aanhanger van Mo hammed maar wy meenden dat ook onder de on geloovigen rechtvaardige menschen waren ' Wordt vervolgd
E BLAD UTRECHTSCH NIEUWSBLAD No 70 Zater'dag 23 Juli 1938 EERSTE BLAD GAAT GEEN AUTO KOOPEN ZONDER BIJ ON $ LANGS TE LOOPEN EN DE BILLIJKE PRIJZEN VAN CHEVROLET EENS AAN TE VRAGEN AUTO CENTRALE UTRECHT N.V CHEVROLET DEALER VOORSTRAAT 69 - TEL 11944 - U T R E C H T Indie's overweldigende natuurschatten Legenden om den Tjeremai en den Bromo Bevordering der kleinindustrie OOR dagen ngen che gezant Newton geen Tsjecho-Slowaaksche re opgemerkt kan worden dat de gezanten van Lon ag geacci'editeerd zijn IA ptreden Dit heeft tot de lat van Frankrijk bij de in zake de rainderheden ¦ a.l uitgaan-dan van Ea - she Telegraafagentechap ie Poolsciie minderheid ndertöd aan minister lemorondum heeft doen wenschen en eischen Eievat worden H o d z a de bevoegde afdeehngeu elingelichte kringen ver » anzien van dit memoran • in vermelde punten aan ' oolsche minderheid haar tste deel ¦ vervuld ziet Demokrate " heeft het be he partjj geheime instruc e plaatselflke organisaties sages wordt gezegd „ W^j irare taak te vervullen en sn hebben Wij moeten du » zoo groot mogelijke werk » partij moeten onvermijde » wórden waarbfl rekening net den groei van het Ie » standigheden Van bflzon /» anisatle van een sneïwer » voor de mondelinge over » Dp 20 en 21 Augustus zul » ifdeelingen appèls worden leiders die daaraan geen erwflld vervangen worden » p dezer appèls zal den iers op motorrijwielen be - id van H e n 1 e i n schrfltt eds over den inhoud van pen uitlekte is reeds thans or een algemeene waar - lonaliteltenkwestie Is met begrip van een nationalen onvereenigbaar Het ge its worden opgelost wan iige reorganisatie van den m het minderwaardige ge sche volken en volksgroe eer ongewensohte aanhang staat der Tsjechen te wor > solute rechtsgelijkheid der fomt het aan nu het iede atsburger duidelök gewor elegde rechtsgeiykheid vaa urgers de uit de Tsjechi meerderheittra«tt to«tont ïn onderde < ellen doo ** « Icehrii vïng VDR pastrekèniwg of aon *' bie<)ing van rekeningdtinhui ^ corresp en Hoofdcorrespondent Te huur gevraagd ARBEIDERSHUIS op dorp in Vijfhee renlanden of Alblas serwaard Huurprijs plm f 3 — Br ond no 7191 bur dezer TE KOOP aangeboden in goede staat verkeerende driewieler motorbak fiets merk „ John son " met Norton mo tor draagvermogen 1000 K.G reserve wiel en banden Te vens vier zware dommekrachten aangeboden ieder een lichtvermogen van 10 ton Te be vragen bij J F Bos Nieuwerbrug 7442 Engels ~ Opleiding Engels l.o Handelskant vraagt manl of vrouwl KANTOORBED leeftijd ± 20 jaar P,G Eenige kan toorervaring ver eischt alsmede net handschrift en Mulo opleiding Brieven m opg verl salaris en voll inl omtrent vor werkkring on der no 7438 bur de zer DOKTER J N * Voorhoeve Geneesheer-Directeur van het Hom Ziekenhuis is tot 18 Augustus afwezig A V LINGE Tandarts OHOPINSTRAAT 49 Afwezig tot 15 Aug Spoedgevallen [ Tandarts J J SPIJKMAN Croeselaan 128 Tel 12787 In deftig klein gezin te ^ eist worden gevraagd 1 of 15 Aug TWEE ZUSTERS als KEUKENMEISJE uitste kend kunnende koken en als 2de MEISJE bekwaam in alle huiswerk P.G leeftijd 30—40 jaar v g g voorzien Franco brieven ond no 7426 bur van dit blad — MEISJE-ALLEEN leeftijd 30—40 jaar komt ook in aanmerking v g g voorz MODERNE Dames - en Heeren kleeding naar maat en betere genre con fectie tegen lage prijzen Betaling in overleg Vertrouwd adres Rijnlaan 49bis 7408 Nette juffr vraagt flinke ONGEM KAMER met kleine kookge legenheid in klein gezin of bij dame alleen Centr stad Br ond no 7406 bureau van dia blad Nieuwe woningen TE HUUR te Maarssen bev.:kamer suite keuken,boven drie slaapka mers overloop engroote zolder prijsf 4.50 p w Bevr.P Quik Burg Eg ginkstraat 6 Maars sen 7306 OOKTEGEBRUIKNVOOR AANBIEDING VAN TELEGRAMMEN P MARS & CO Choorstraat 7 vra gen een prima Ver koopster Modiste en apprêteuses Al leen zij die in eer ste _ klas zaken werkzaam waren en voorzien van prima referentiën komen in aanmerking 7430 DAMES vermeerdert de le vensvreugde die de moderne techniek ook ons vrouwen biedt Rijdt motor fiets Komt eens pra ten met Mej V Rijn herk Verzorgings Garage N Daalstr 31 vl bij Amsterd straatweg en O Daalstraat Enkele gebruikte motorfiets jes voorhanden Zeer geschikt voor Da mes-berijding 7463 CATHARIJNESINGEL 74 - UTRECHT Aardappel - groen ten en fruitzaak TE KOOP wegens ziekte Ver dienste f 40 p week met voU prachtige inventaris en bestel auto f 1750 Brieven ond no 7452 bureau van dit blad MAARTENSDIJK omtrek Biltsche straatweg kamer(s gezocht zonder pen sion Br onder no 7382 bur dezer KANTOOR - HOONTE Amsterd.str.w 62 levert alles voor Uw kantoor TE HUUR in Tuinwijk P C.Borstraat beneden en bovenhuis f 28 en f 27 per maand.Sleutel te bekomenin Garage op No 13 aldaar 7308 DIRECT uit onze fabriek een prima GARANT KIJWIEL voor Ruime voorraad Kantoorboeken nfiri/IJAMnCI oo ^ losbladige Eigen fabrikaat DUtl^nAllUIlL DRUKKERIJ HOONTE Gevraagd ZIT - SLAAPKAMERTJE met pension f 9.00 per week Liefst centrum stad Briev ond no 7413 bureau dezer 34.75 Heeren of Dames DE HAAS V A C A N T I E-R EIZEN TB KOOP Ford Bestelwagen 1928 prima in ordef 95 Bevragen Tel 16746 7451 bij void deelname per luxe Touringcars - 2-daagsche tocht 1 en 2 Aug Door de Belgische Ardennen en de Grot van Han geheel compleet Eerste klasonverwoestbaar m terugtrap rem Achterwiel speciaal ver zwaarde spaken roestvrij lak werk prima nlkkelwerk ket tingkast 8 voIt electr lamp,reuzenlicht met controle op ach terlicht lamp buisdrager metstandaard im Terryzadel of 3 veerzadel groote 4-d jasbe sehermer spatlap Perryket ting Ie kl Englebert banden,het kan niet beter dat is tenslotte onze grootste reclame.Franco thuis enz Volledigeschriftel langdurige garan tie Ditzelfde rijwiel in eenvou diger uitvoering f 27.50 Ons Reclamerywiel ge - HO TCheel compleet fl LL.lfi Vraagt gratis prijscourant Kijwiclfabriek „ GARANT " WAGENINGEN - Telef 2165 Gevraagd voor spoe dig vrouwel KANTOOR BEDIENDE bekend met boek houden in machine schrijven niet ouderdan 25 jaar Brievenmet uitvoerige in lichtingen en opgavevan verlangd salarisonder No Q 6424 Adv Bureau Alta,Pausdam 7462 TE HUUR in Tulnwgk bene denhuizen üi hoofd straat bevattende 4 en 5 kamers f 31 — en f 33.50 p m scliitterende heeren huizen 6 kamers zolder enz vanaf f 34 — p m „ waar van 1 met grooten tuin-en uitzicht op landerijen Woning bureau „ Tuindorp " Anth Matthaeuslaan 38 tel 12119 7461 f 13.00 per persoon alles inbegrepen Vertrek 7 uur Opgeven tot uiteriyk Woehsdagavond 6 uur 27 Juli J C H HOLT fiynaecoloog en Sexuoloog AFWEZIG tot 31 JULI J A WERSON Tandarts afwezig van 25 Juli tot 15 Augustus Waarnemers A C J de Vries Heerenstraat 41 spreekuur 1 '— 2 van 25 Juli tot 1 Aug en Wm V Luyn Wittevrouwen Singel 5 spreekuur 1—2 van 1 tot 15 Aug 2 en 4 Augustus Dagtocht naar Valkenburg f 3.25 per per - Te koop 1 MEISJES-RIJWIEL 1 Damesrijwiel 1 Jongensrijwiel alles met Torpedonaaf en jasbeschermer Als nieuw Mgr v d Weterihgstr 60 7448 soon Kinderen 4—10 jaar f 2.50 — Vertrek 7.30 uur KINDERWAGENS Klapwagens Pop penwagens merk,,Kaltag " fabriekBoterstraat 20 Tele foon 12847 Leveringaf fabriek royalegarantie Reparatieinrichting 7648 Personeel gevraagd 5 Augustus Dagtocht over Woudenberg — Ede — Apeldooim — ' t Loo naar Harderwijk vandaar per boot naar Urk en Zuiderzee werken en terug over Nijkerk — Amersfoort — Soesterberg f 2.75 per persoon Kinderen 4—10 jaar f 2.00 Alles inbegrepen Vertrek 7.30 uur Kaarten verkr.b bij Sigarenmag Regter Cath.singel 11 Utr Leerling MANGELSTER kan geplaatst wor den op de Hyg Wasseherij N.V.Bunnikscheweg 20 de Bilt voor vastwerk Meisjes diebekend zijn met hetwerl < genieten devoorkeur 7348 De Ondernemers Fa Wed A W de Haas Tel 330 Veenendaai GEEFTUTIJDIGOP OPRUIMING Behang Groote par tij restanten wordt opgeruimd tegen ab normale lage prijzen Amstra Amst Str weg 135 Nachtegaal straat 43 Behangen f 0.15 per rol 7445 TE KOOP H.D 2 cyl f 45 enboot zijspan f 27.50 Beiden in primastaat Lange Koe straat 1 7447 Bekwame KAPSTER voor direct of later gevraagd Beslistgoed kunnende ondu leeren en watergol ven Maison Bea,Croeselaan 395 tel 18434 7470 £^ NAAR MARKEN-VOLENDAM v.v Flinke NIEUWE WONING a Blauwkapel Elec licht waterleiding flinke veestalling grote schuren moes tuin voor groenten handelaar koopman of iemand die veel ruimte nodig heeft Bevragen Kr Nwe Gracht - 84 ' 7446 DWERG - POEDELTJES witte ' D Herder tjes Ruwharige Fox terriers Gedeeltelijk kampioensafstam-mmg offic stam boomen Uitsluitend goede tehuizen Des gewenscht Zondag A V Leeuwenbergh straat 24 Tuinwijk 7439 Dagelijks ook Zondags Vertr Utrecht Buurtstat via Bussum — Huizen 9.30 uur 9.14 Zondags — Naar URK N.O Polder STRIJKSTERS gevraagd Konings weg 54 7291 AUTO-DYNAMO'S wikkelen 3.50 Stof zuigers wikkelen 3.50 Ombouwen 5.00 Fieta dynamo's wik kelen 0.75 Motoren op aanvraag Volle garantie Kuijk Oud - wijkerdwarsstraat 182—184 7449 lederen Maandag Dinsdag en Vrijdag Vertrek Utrecht Buurt stat via Bussum — Huizen 8.14 uur Prijs incl Spoor - Tram en Bootreis f 2 — per persoon retour met doorverbinding Personeel MACHINB - STIKSTER Net meisje gevraagd voor het stikken van Bontwerk of als zoo danig opgeleid wU worden E G v Hat tum Nobelstr 13 GOEDKOOPE TREIN Wittevrouwen Mooie BOVENWONING 2 kamers met kook gelegenheid Dame alleen of Moeder en Dochter f 3 p m Br onder no 7429 bur dezer Biedt zich aan PERSOON voor het goedkoopen netjes bijhoud v.Uw boeken Dorps straat A 71 Rens woude 7209 hoogstens 20 woorden t 0.79 S achtereenvolgende plaat singen f 1.75 Elk woord meer S cent per plaatelqig Onder rubriek Gebruikte Auto's S0 % extra SPARTA MOTOR dubb uitlaat onge veer 3000 K.M I loopen Genegen in te ruilen tegen lichter Obrechtstraat 28 tusschen 7 en 8 uur 7433 naar Lemmer — Elburg en Kampen Via Amersfoort per N.B.M naar MARKEN-VOLENDAM v.v lederen Zondag Woensdag en Donderdag Vertr uit Utrecht Sta tionsplein N.B.M 7.12 uur Vertrek uit Amersfoort Koppel 8.45 uur - Goedkoope dagretours bij de Conducteurs der N.B.M REEDERIJ „ IJSELMEER " Huizen Tel 486 Diversen NAAISTER Flinke zelfstandige iiaaister gevraagd bekent met mantel of kleermakerswerk E G V Hattum No belstraat 13 7160 Utrechlsche Melkcentrale vanaf heden Roomboter 78 et Melkboter 73 et per pond Onpzoute Boter steeds voorradig VERHUIZINGEN Vraagt prijsopgave aan van ouds bekend adres Wed G v d Brink & Zonen al léén Goedestraat 114—116 Tel 12303 7460 CHAUFFEUR m.l en v.g.g.v voor luxe vracht of treiler reeds 20 jaar als zoo danig werkz loon f 15 Br onder no 7390 bureau dezer KLEINTJES Wittevrouwen TE HUUR Mooi ruim boven huis bev 6 kam keuken balcon W C f 5,60 p w mits nette huurders en huur safe Inl Mak Wytze Drost Poort straat 116 7435 TRAP - NAAIMACHINE nieuwste type ring spoel 1938 in pracht moderne gesloten sa lonkast kost f 240 nu voor f 59 Zeld zaam spotkoopje ook Zondags Adelaar straat 98 bovenhuis 7350 TE KOOP 2-pit3 petroleum vergasser na 6 uur Krugerstraat 21 7380 Te koop DAGMEISJE gevraagd van 8 %— 2 Aanmelden ' s av Stadhouderslaan 22 7389 Te koop gevr CHOCOLATERIE te koop Hilversum wegens ouderdom.Koopprijs f 750 incl.goederen Prachtwo ning lage huur Br JL 34 Mackenzie's Ad vertentie Bur Hilver sum 7312 HUWEUJK Heer van goede huize met vast inkomen zoekt kennismaking m Christelijke Dame 35 tot 45 jaar oud en ongeveer f 500 jaar lijks inkomen Seri euse brieven ond no 7443 bur dezer 7460 van Haarlem Zaandam Amsterdam den Haag Rot terdam Gouda Leiden Utrecht N Bussum Hilvcr aam en Amersfoort naar Nette JONGE WERKSTER vraagt werkhuizen v.g.g.v Br ond no 7384 bur dezer Gevraagd NET MEISJE 16 jaar of ouder van 9 tot 5 P.G Aan melden na 5 uur D Fuchslaan 22 7403 HOOGEVEEN WAARSCHUWING Verkoopt Uw oud goud niet aan deur kooplieden doch uit sluitend aan het oude bekende adres Esmann Steenweg 8 naast de Buurkerk daar ontvangt U den hoogsten prijs Gou den tientjes ƒ 12 - ORGEL Ben zeer mooi Ame rikaansch huisorgel notenhout zonder ge breken te koop Prijs f 42.50 Adres Za delstraat 41 7392 ASSEN EN GRONINGEN op ZONDAG 31 JULI Wittevrouwen TE HUUR Nog enkele nette boven - en beneden huizen keurig in or de voor f 20 f 26 en f 28 per mnd Alleen voor nette huurders die prompt betalen Inl Mak Wytze Drost Poortstraat 116 te Utrecht 7436 FORD TOURING ' 31 van part compl m hoes en zijzeilen leeren bekleeding prima motor Tegen elk aannemelijk bod Bevr Damstraat 8 7401 Handel Gevraagd door groot levensmidd bedrijf goede VERKOOPERS loon f 15 — p week Voor wijkbediening stad Utrecht ver eischt wordt bekend heid met kruiden waren Borgstorting f 250 Leeftijd plm 25 jaar ongehuwd Br ond no 7407 bureau dezer THEETUIN annex speeltuin te koop a.d hoofdweg Amsterdam — Baarn Weg ziekte F 2500 met inventaris Br JL 28 Mackenzie's Adv Bur Hilversum JONGENS - RIJWIEL merk Gazelle en Dames - en Heeren - zoo goed als nieuw Dagelijks te bezich tigen Runstraat 41 Rivierenwijk 7420 MOTORRIJWIELEN te huur Halve en heele dagen Meer dere dagen speciale prijzen L Nieuw straat 55 tel 16638 7437 RIJWIELEN Burgers Fongers Simplex Durabo Magneet Raleigh Royal Enfield en Crescendo Sport - en Dienstrijwiden Be taling 1 gld p week O Kwint Steenweg 24 7361 Te koop gevraagd voor belegging één of twee HEELE HUIZEN Br ond no 7339 bureau van dit blad Prijzen heen en terug 3e kl van f 3 — tot f 2.75 ZSe aanplak - en strooi biljetten TE KOOP driewielig rijwiel ge schikt voor D of H In goede staat f 15 H de Jong Maarn segr.weg Maarn 7411 KENNISMAKING Jonge man 25 jaar eigen zaak zoekt kennismaking met boerenmeisje 23 tot 30 jaar P.G niet ge heel onbemiddeld Br franco met foto wel ke teruggezonden wordt ond no 7432 bur dezer TE KOOP 4 weekwoningen om trek Amsterd.str.w voor het spoor Huur f 5.00 p.w p stuk Koopprijs billijk Br end no 7387 bur v Q ulad Oude AUTOBANDEN koopen wij bij iederehoeveelheid Gevenzeer hoogen prijs v.banden die voor re paratie en coverenenz in aanmerkingkomen Voor U ver koop schel eerst 19167 Utr op N.V.Monopol Amst.str.weg 553 7200 Voor direct en tegen 1 September ruime ber een ruime GEMEUB zrr - SLAAPKAMERS met stroomend wa ter en volledig pen sion Stationsstraat 12bis - Telef 19731 7278 KIPPEN Te koop pracht hen netjes 2 maanden oud Iserngezond en voor spotprijs Groe nestraat 25 Utrecht 7419 NET DAGMEISJE gevraagd voo'r heeledagen boven 16 jaar,netjes kunn werken.Amsterd str weg 515 7410 Te koop zware DRAAIMANGBL groote ronde mah tafel geschilderdpenantkastje en witgelakte linnenkast.Amsterd.str.weg 506 eindpunt lijn 3 Elink wijk 7385 iTe koop zeer goed onderhouden HEERKNHÜIS a.d Croesel Koop prijs billijk Meerdereinlichtingen verstr.de Makelaar A Ha ringsma Croeselaan 244 7237 Opruiming HAARDEN Haardkachds LuxeSalamanders en Fornuizen tegen la ge prijzen Gratis plaatsing ook bui ten Utrecht Stichl EChe IJzerhandel L Elisabethstraat 24 7362 ZOEKT U EEN GOEDKOOPE TREIN Gevr per 1 Aug net FLINK MEISJE V d en n v.g.g.v Tweede meisje en werkster aanwezig Aanmelden na 7 uur Emmalaan 35 7415 VERHUIZINGEN vanaf ƒ 3 - onder ga rantie J de Paauw Bilderdijkstraat 32bis Tel 18991 Door ge heel Europa Expedi tie zeer billijk Pak kisten gratis 7459 Gemeubileerde SLAAPKAMERS vanaf f 2 met kook gelegenheid Kost gangers vanaf f 6 p week 1ste Daalsche dijk 25 b h Auto busstation Utrecht van Dordrecht Feyenoord Rotterdam Schiedam Delft den Haag en Utrecht naar AUTO Gevraagd FORD of Chevrolet Road ster Type I ' 31 Br met billijke prijsop gave onder no 7399 bureau dezer ZANKANAKIES Seyfertmannen f 1.25 jonge mannen f 1.00 zang SeyfertmaniTen f 2.00 Duizenden dankbetuigingen Kanariepopjes f 0.30 Senegaivogeltjes f 0.30 Napoleons f 0.25 paar Borne man Merelstraat 31b 7301 De RUGGEGRAAT van elk goed reclameplan Courantenreclame Terstond of 1 Au gustus gevr wegens teleurstelling nette DIENSTBODE V heele d zelfst k w Tevens 2e meisje leeftijd ± 15 jaar Melden ' s avonds S — 9 uur - J W Fri sostraat 16 7450 SLOOPAUTO'S te koop gevraagd Voor Auto-onderstel len Banden en On derdeden naar D Hilgers Amsterdam schestraatweg 699 B Telef 19277 Elinck wijk Utrecht 7270 Alkmaar Bergen SchoorI en Den Helder Texel AUTOMOBIELEN te koop gevraagd voor den sloop on verschillig welk merk of jaartal Autosloo perij H J Best Violenstraat 23 Utr Telefoon 12301 6936 op de ZONDAGEN van 31 KERMIS UTRECHT Raadplegenskablnet Mej A M P Be roemd planeetkündi ge geboren met de gave der helderziend heid groot succes Hardebollenstr 7 Nette ARBEIDERS WONING te Bunnik met tuin en schuur F 2 — p week Bevr Kerli ' laan 8i De Bilt 7322 Gevraagd 1 MOTORRIJWIEL onder 60 K,G Mag oolc defect wezen Br ond no 7421 D.K.W als nieuw 1936 200 C.C met Nat bewijs,Boerhaaveplein 12 Utrecht 7354 bureau dezer Juli t.m 28 Aug Prijzen heen en terug 3e kl van f 2.65 tot f 2 — Dagretour boot naar Texel f 0..60 of f 0.90 Zie aanplak - en strooi biljetten a^a ¦ mA«l*-i | MM ^ 1 RALEIGH BURGERS FONGERS SIMPLEX ^ ly A/'1A#I^IY ' RIJWIELEN «¦»^ s<^=~°0l.sl'^!'.5 £°.!~ magneet o KWINT Wedn met klein gezin zoekt KENNISMAKING met eenvoudig meis je 27—33 j Kind geen bezwaar Br ond no 7162 bur dezer TINY DRESMé Gedipl Voetspecialis te Pijnloos verwijde ren van eelt lik doorns eksteroogen Ingegroeide en Kalk nagels Volledige be handeling f 0.90 Gra tis advies en Voet onderzoek Tevoren bespreken gewenscht Biltstraat 21bia Utr 7386 C LAMBEOK Lange Nieuwstr 61 Utrecht Telef 16755 Algemeen Advies en Rechtskundig Bureau voor alle za ken Adviezen ƒ 0.50 * Kantoor dagelijks geopend 7398 CREDIETEN vanaf ƒ 800 - 5 %' Zonder borgen o,d < Iedereen vraagt con dition Brieven porto antw onder no 252 Adv Bur Slagterj Rotterdam C 739 « Laat ons in Uw va cantie Uw lampekap nieuw OVERTREKKEN Vraagt vrijbl inlich tingen en prijs Toon kamer „ Emesce "< Nicolaasweg 140 Utrecht tel 14950 7393 WENST U te correspondeeren in binnen - of buiten land Schrijft „ Pe tersen Houtrustlaan 10 Den Haag " 7388 AFBRAAK Slooperij gevraagd deelname voor geza menlijke rekening Goed bestaan Vakk niet verdscht Br ond no 7383 bureau van dit blad Heer 38 jaar vrijge zel flinlie versch KENNISMAKING met financ onafli dame eigen home Br ond no 7414 bureau dezer Mevrouw Barentz PSYCHOMETRISTB Helderziende is dagelijks te oon sulteeren van 2—9 uur alleen Dames » Moreelselaan 15bis 7400 VERHUIZINGEN vanaf ƒ 3.00 ondeï gar.antie Van ' Soe'a'tj Tromstraat llBïs Telef 17674 Door gdieel Nederland Voor expeditie zeer billijk — Pakkisten gratis 7404 OUDEGRACHT 269 Achter St Pieter 12 tel 16605 Excelsiorvoor Uw v/asch f 0.18 per Kilo Excelsiorvoor Uw huurgoede ren 7409 ZWITSERLAND Reisgenooten gevr voor 12 dagen per auto Br ond no 7405 bureau dezer Goedkoopste AUTOVERHUUR Moderne wagens Buitenland bespreelï tijdig Goed mate riaal Kerstholt in gang Rijwielhandel Blauwkapdscheweg 19 Alleen no 19,1 niet in garage 7343 PERMANENT WAVE f 1 compleet stroomlooa zonder electr com pleet f 2 - was schen watergolven f 0.45 Huize Margo Voorstraat 53 7289 PERMANENT WAVE ƒ 1 - compleet stroomlooa zonder electr com pleet ƒ 2 - wass wa tergolven f 0.45 Hui ze Margo Heeren weg 1 Damstraat 41 Algem Rechtskundig ADVIESBUREAU Moreelselaan 33bis v.h Tolsteegsingel 40 Telefoon 16680 Rechtzaken Belas tingzaken Dagvaar dingen Incasso's Echtscheidingsproce dures Volledig ad vies ƒ 1 - Woensdag en Donderdagavond 7—9 uur ƒ 0.50 7395 PERMANENT ƒ 1 - ƒ 1.50 Kapsalon Jo ƒ 2 - Huy - gens Jr Cath Singel Foto 18435 181 naast Lauwers Tel Let op het adres BOEKHOUDEN Opleiding door ge dipl leeraar voor al le practijk ex Club en Priveïessen Bil lijk lesgeld Br ond no 7185 bur dezer STEENWEG 24 UTRECHT ' T Nijkerk's In de histoiische N Innert een fraaie wakkere Hopliedei hier rust het voon ^¦:#.,>^ Een plechtighe trof door eem Van een specialen verslag E EN stil Veluwstadje waar detevreden in de voortuintjes sta — wie kijkt er naar — en ' van het dagelij ksch leven nog als vkerkplein slap.t bedaard en regelmslag van een voornaam historisch uide roodsteenen buitenmuur van deHervormde kerk prijkt een zonnew guide Romeinsche cijfers en de duiboven in de dakgoot trippelen en — de duiven fladderen niet eens oicarillon in den Jtlokketoren wat sp'klanken vallen aat Aan den overkihotel „ De Roskam " en warmeer dbusconducteur even verder op aan een pakje heeft te bezorgen waarmoet worden wachten we rustig totkomt opendoen Nijkerk Wat den één als de dood of voor DoornrooBJe's honderdjarige slaap v een ander als weerstand die karakt naar zijn aard Zooveel is zeker dï zijnen nog niet verloren heeft trot verkeer dat zijn stilte verscheurt ' vervlogen roem En veel stof tot o \ wij hier niet vlakbij de voormalige dood water Ook da4r is iets var kerksche glorie begraven En dat 1 maken met onze vaderlandsche ge venal met die van het overzeesche land en met New-York waar nog Nijkerk's Van Renssdaers leven Kolonisten uit dit Gddersche sted Jazeker — want wie meenen moe kerkers nooit verder ' t zeegat uitj de ondiepten waar het goed visscl Zuiderzeeharing paling en bot het de dagen rond 1600 toen het g avontuur er velen lokte tot vaarten stoute durf en de Compagnieën var druk hun werftrommen rxjerden on hier niet op het appèl Tot de Nij de stichting van de kolonie Nieuw kern der latere Vereenigde Staten aandeel hebben gehad behoorde o.a ilenssdaer die de nederzetting R heeft gegrondvest het door hem va gekocht terrein besloeg meer dan d te mijlen Kiliaen zelf heeft i de Nieuwe Wereld slechts eenmaal er liet beheer aan zijn zoon Jeremia is de stamvader geworden van de kaansche familiatak Nijkerk waar wij in ' t voorbijga weeshuis op een muruplaat ook di Rensseler " zonder a ontdekken plaats van oorsprong van dit nog s ka zoo gezien oud-Hollandsch gesl Daartoe behoort ook Miss Floren laer die vandaag op het kasteel „ buiten Nijkerk de gast is van Z E M van Haersma de With Nederlai Washington Een onderhoud met d de lezer elders in dit blad vermeld Intusschen is het bij half vier gi treden de kerk binnen waar dezer ongewone plechtigheid zal geschie maal vroeger in 1909 is door Am stamraelingen van kolonisten uit ^ bronzen gedenkplaat geplaatst — van Arendt van Curler de stichte tady N.Y Thans is het de beurt aair de \ om hun voorouders en hun vaderstirenlang lag in de Nederduitsch H^;;i ^/ 5 ^
i 1938 UTRECHTSCH NIEUWSBLAD No 70 ZaterHag " 23 ' Julï 1938 " TWEEDE BLAD 5 gers - town-irden ƒ '..- voor irnix - ' 657 7219 IERS opers a be s ma - 9or Prij - Ver-andel it 19 7220 Wedn met klein gezin zoekt KENNISMAKING met eenvoudig meis je 27—33 j Kind geen bezwaar Br ond no 7162 bur dezer TINY DRESMé Gedipl Voetspecialis te Pijnloos verwgde ren van eelt lik doorns eksteroogen Ingegroeide en Kalk nagels Volledige be handeling f 0.90 Gra tis advies en Voet onderzoek Tevoren bespreken gewenscht Biltstraat 21bis Utr 7388 Nijkerk's Van Rensselaers In de historische Nederduitsch - Hervormde Kerk aldaar her innert een fraaie met wapens versierde grafzerk aan de wakkere Hoplieden Hendrick en Johannes van Rensselaer hier rust het voorgeslacht van de latere kolonisten in Noord - Amerika ' n fiksche wandeltocht gezon de ontspanning als toppunt van genot de beste sigaret voor Uw gezondheid CHIEF WHIP ¦ ijwie - ruitbe per com - i.50 on " Tel 7155 mdel SEEB Tel rijzen, ïiten, ;eriiig, issier 7391 kou - naar EN 276 Smee-;n van itwerk ïhinaie 5393 E [ eeren - maat • e con lage ling in rouwd 49bis 7408 de Ie lie de ichniek rouwen motor-ns pra v Rijn-rgings-)aalstr msterd n o Enkele orfiets-n Zeer r Da 7463 GENS Pop-merk Lbriek Tele-evering royale jaratie 7648 NG te par-wordt gen ab-prijzen 3t Str tegaal-hangen 7445 MttO'S Stof len 3.50 5.00 s wik Vlotoren Volle ik Oud straat 7449 „ PLANTIUS " ONTVANGT OP NIJENRODE sen NGEN sopgave bekend 3 v d tien al traat 12303 7460 [ JK de huize nkomen smaking e Dame oud en 00 jaar n Seri ond no er 7460 ' lELEN alve en Meer - speciale Nieuw - 16638 7437 IK ING 25 jaar zoekt ig met 23 tot niet ge deld Br oto wei zonden no 7432 INGEN nder ga-Paauw lat 32bis 3oor ge Expedi-k Pak 7459 RECHT kabinet P Be - etkündi-mét de lerziend - succes tr 7 T C LAMBECK Lange Nieuwstr 61 Utrecht Telef 16755 Algemeen Advies en Rechtskundig Bureau voor alle za ken Adviezen ƒ 0.50 * Kantoor dagelijks geopend 739 « CREDIEXEN vanaf ƒ 800 - 5 %'« Zonder borgen o.dj Iedereen vraagt con dition Brieven porto antw onder no 252 Adv Bur Slagter ^ Rotterdam C 7394 Laat ons in Uw va cantie Uw lampekap nieuw OVERTREKKEN Vraagt vrijbl inlich tingen en prijs Toon kamer „ Emesce ''^ Nicolaasweg 140 Utrecht tel 14950 7393 WENST tJ te correspondeeren in binnen - of buiten land Schrijft „ Pe tersen Houtrustlaan 10 Den Haag " 7388 AFBRAAK Slooperij gevraagd deelname voor geza menlijke rekening Goed bestaan Vakk < niet vereischt Br ond no 7383 bureau van dit blad Heer 38 jaar vrijge zel flinke versch zoekt KENNISMAKING met financ onafh dame eigen home Br ond no 7411 bureau dezer Mevrouw Barentz PSYCHOMETRISTB Helderziende is dagelijks te con sulteeren van 2—9 uur alleen Dames Moreelselaan ISbis 7400 VERHUIZINGEN vanaf ƒ 3.00 ondeï ganantie " Van ' Soe'Stj Tromstraat ll6is Telef 17674 Door geheel Nederland Voor expeditie zeer billijk — Pakkisten gratis 7404 OUDEGRACHT 369 Achter St Pieter 12 tel 16605 Excelsiorvoor Uw v/asch f 0-18 per Kilo Excelsiorvoor Uw huurgoede ren 7409 ZVnTSEBLAND Reisgenooten gevr < voor 12 dagen per auto Br ond no 7405 bureau dezer Goedkoopste AUTOVERHUUR Moderne wagens Buitenland bespreek tijdig Goed mate -< riaal Kerstholt in * gang Rijwielhandel ^ Blauwkapelscheweg 19 Alleen no 19 < niet in garage 7343 PERMANENT WAVE f 1 compleet stroomlooa zonder electr com pleet f 2 - waa schen watergolven f 0.45 Huize Margo Voorstraat 53 7289 PERMANENT WAVE ƒ 1 - compleet stroomlooa zonder electr com pleet ƒ 2 - wass wa tergolven ƒ 0.45 Hui ze Margo Heeren weg 1 Damstraat 41 Aigem Rechtskundig ADVIESBUREAU Moreelselaan 33bi3 v.h Tolsteegsingel 40 Telefoon 16680 Rechtzaken Belas tingzaken Dagvaar dingen Incasso's Echtscheidingsproce. dures Volledig ad vies ƒ 1 Woensdag en Donderdagavond 7—9 uur ƒ 0.50 7395 PERMANENT ƒ 1 - ƒ 1.50 ƒ 2 - Kapsalon Jo Huy gens Jr Oath Singel 181 naast Foto Lauwers Tel 18435 Let op het adres BOEKHOUDEN Opleiding door ge dipl leeraar voor al le practijk ex Cluo en Privelessen Bil lijk lesgeld Br ond no 7185 bur dezer STEEHlt 24 UTRECHT Een plechtigheid die trof door eenvoud Van een specialen verslaggever E EN stil Veluwstadje waar de lindeboomen tevreden in de voortuintjes staan te bloeien — wie kijkt er naar — en waar het hart van het dagelijksch leven nog als vanouds op het kerkplein slaat bedaard en regelmatig gelijk de slag van een voornaam historisch uurwerk Op de roodsteenen buitenmuur van de Nederduitsch Hervormde kerk prijkt een zonnewijzer met ver gulde Komeinsche cijfers en de duiven die daar boven in de dakgoot trippelen en roekoekoeren — de duiven fladderen niet eens op als plots hetcarillon in den klokketoren wat speelsche klepel klanken vallen aat Aan den overkant staat het hotel „ De Roskam " en wanneer de vrouwelijkebusconducleur even verder op aan een deftig huiseen pakje heeft te bezorgen waarvoor gescheldmoet worden wachten we rustig tot en óf de meidkomt opendoen Nijkerk ¦ Wat den één als de dood of voor het minst als Doornroosje's honderdjarige slaap voorkomt ziet een ander als weerstand die karakter bewijst Elk naar zijn aard Zooveel is zeker dat Nijkerk den zijnen nog niet verloren heeft trots alle roezig verkeer dat zijn stilte verscheurt Wel is er hier vervlogen roem En veel stof tot overdenken Zijn wij hier niet vlakbij de voormalige Zuiderzee nu dood water Ook daar is iets van vergane Nij kerksche glorie begraven En dat heeft weer te maken met onze vaderlandsche geschiedenis bo venal met die van het overzeesche Nieuw-Neder land en met New-York waar nog nazaten van Nijkerk's Van Rensselaers leven Kolonisten uit dit Geldersche stedeke Jazeker — want wie meenen mocht dat de Nij kerkers nooit verder ' t zeegat uitgingen dan totde ondiepten waar het goed visschen was naarZuiderzeeharing paling en bot heeft het mis Inde dagen rond 1600 toen het goüden eeuwschavontuur er velen lokte tot vaarten van ongekendestoute durf en de Compagnieën van Oost en Westdruk hun werftrommen roerden ontbrak men ookhier niet op het appèl Tot de Nijkerkers die inde stichting van de kolonie Nieuw-Nederland dekern der latere Vereenigde Staten een belangrijkaandeel hebben gehad behoorde o.a Kiliaen vanÉ ensselaer die de nederzetting Rensselaerswijckheeft gegrondvest het door hem van de Irokeezengekocht terrein besloeg meer dan duizend vierkan te mijlen Kiliaen zelf heeft zijn bezitting in de Nieuwe Wereld slechts eenmaal gezien hij liet er het beheer aan ziji;i zoon Jeremias over en deze is de stamvader geworden van de Noord Ameri-kaansche familietak Nijkerk waar wij in ' t voorbijgaan langs het weeshuis op een muruplaat ook den naam „ van Bensseler " zonder a ontdekken is bijgevolg de plaats van oorsprong van dit nog steeds in Ameri ka zoo gezien oud-HolIandsch geslacht Daartoe behoort oo'.c Miss Florence Van Rensse laer die vandaag op het kasteel „ Salentein " even buiten Nijkerk de gast is van Z Exc Jhr Mr H M van Haersma de With Nederlandsch gezant te Washington Een onderhoud met deze dame vindt de lezer elders in dit blad vermeld Intusschen is het bij half vier geworden en wij treden de kerk binnen waar dezen namiddag een ongewone plechtigheid zal geschieden Reeds een maal vroeger in 1909 is door Amerikaansche af stammelingen van kolonisten uit Niikerk hier een bronzen gedenkplaat geplaatst — zulks ter eere van Arendt van Curler de stichter van Schenec tady N.Y Thans is het de beurt aan de Van Rensselaersom hun voorouders en hun vaderstad te eeren Ja renlang lag in de Nederduitsch-Hervormde kerkeen prachtige vergeten grafsteen in een vergetenhoek en bedekte stoffelijke resten van den vadervan bovengenoernden Kiliaen n.l Hendrick van Rensselaer en diens tweelingbroer Johannes Derijk met wapens gebeitelde en nog volkomen onge schonden zerk vermeldde dat beide broeders alswéikere hoplieden hun leven lieten voor de vrijheidvan hun vaderland Hendrick „ binnen Oestende",den „ 6 Junio 1602 " en Johannes den „ 7 Februario 1601 binnen Deventer " Miss van Rensselaer stelde een aanzienlijk be drag ter beschikking van de Kerkvoogdij der Ne - derduitsch Hervormde Kerk waardoor het moge lijk werd deze zerk naast den pi-eekstoel in den kerkmuur in te metselen Klokke half\ier werden gistermiddag de familie en genoodigden bij deze onthuUingsplechtigheid na mens kerkeraad en kerkvoogdij in de consistorie kamer ontvangen door Ds A Luteyn Aanwezig waren hier o.a behalve Miss Florence van Rensselaer zelve Miss Gardiner eveneens een nazaat van oud Holland voorts Z Exc Hr Mr H M van Haersma de With H M.'s gezant te Was hington en familie Jhr Dr J M van Haersma de With van Putten Ud van de Provinciale Staten van Gelderland Baron van Heemstra van de Lage Vuursche Baronesse v Schimmelpenninck-geboren v Haersma de With Baron van Tuyll van Se rooskerken de heer van Rensselaer Bowier Jhr Het plechtige moment van de onthulling van de gedenkplaat Staring van Vorden namens het genootschap Gelre Mevrouw Bosch van Drakenstein en freule Bosch de heer J C M A van Kluyve burgemees ter van Nijkerk en de gemeentesecretaris J C Vermeulen Alle belangstellenden die reeds In de kerkban ken hadden plaats genomen rijzen op als onder het spelen van het Amerikaansche volkslied het gezel schap uit de consistoriekamer binnentreedt Als eerste spreker heet de heer A Meiling voorzitter van het college van kerkvoogden en no tabelen de gasten en alle aanwezigen welkom ' en spi-eekt er zijn vreugde over uit deze plechtigheid alhier te mogen inleiden Ruim drie en een kwart eeuw aldus spr hebben hier de stoffelijke resten van twee Van Rensselaers gerust Enkele jaren ge leden toonde Miss Florence haar belangstelling voor dit graf door de schenking van een kist en vervolgens na besprekingen gevoerd met H M.'s gezant te Washington zond zij een bedrag voor het verplaatsen van den zerk Hierna heeft Mini van der Graaf het elf-jarig dochtertje van den predikant v d Graaf het gor dijn weggeschoven dat den steen verhuld hield Vervolgens was het woord aan Ds van der Graaf die de gasten in het Engelsch toesprak en aan Miss van Rensselaer en Miss Gardiner de betee kenis van het grafschrift en de op den steen aan gebrachte wapens en spreuken verklaarde Het is ons een groote eer zoo zeide Ds van der Graaf hier afstammelingen te mogen begroeten van hel den die in den tachtig-jarigen oorlog hun leven lieten voor de vrijheid van Nederland Deze zerk strekt niet alleen tot verfraaiing van een histo risch kerkgebouw doch is tevens te beschouwen als een gedenkteeken van de dapperheid en de vaderlandsliefde van het voorgeslacht Ook her innert ons deze steen aan den steen die in den strijd van Israël tegen de Filisteinen werd opge richt door den richter Samuel de steen Eben Haezer hetwelk zeggen wil steen der hulpe En tenslotte is deze steen ons een teeken van de banden tusschen ons vaderland en het over zeesch Amerika Voor den grafsteen is thans een nieuwe grafkel der gemaakt waarin de stoffelijke resten van Hendrick en Johannes van Rensselaer zijn over gebracht op een marmerplaat zijn in vergulde letters aangebracht de woorden „ Familiegraf Van Rensselaer " Vervolgens sprak nog H M.'s gezant te Washing ton Z.Exc Jhr Mr H M van Haersma de With die begon met een woord van dank te rich ten tot Miss van Rensselaer Vele oud-HoUandsche geslachten hebben meegewerkt aan de opbouw van Amerika hun namen ook die van Van Rens selaer herinneren ons daaraan nog De nazaten dezer oude kolonisten rekent men daarginds tot de beste burgers van dit groot en gastvrij Amerika De heer Van Rensselaer Bowier dankte vervol gens eveneens Miss Florence en bood haar een bloemstuk aan dat met oranje-blanje-bleu lint wa,s omstrikt Een oogenblik is het stil dan begint het orgel plechtig het oude Wilhelmus te spelen en miss Van Rensselaer zichtbaar ontroerd legt de bloe men neer aan den voet van den zerk Namens de kerkvoogden sprak nog de secreta ris de heer J van der Linden hoofd der Hervorm de School ter plaats een woord van dank tot alle aanwezigen en eindigde met zich te richten tot Dr Heijermans j overleden Oud-direcieur van den Gemeentelijken Geneeskundigen en Gezond heidsdienst te Amsterdam AMSTERDAM 23 Juli - Gisteravond laat is Dr L Heijermans oud-directeur van den Gemeentelijken Geneeskundi gen en Gezondheidsdienst te Amsterdam in het Wilhelminagasthuis waar hij sinds eenige maanden werd verpleegd over leden Hij bereikte den leeftijd van 64 jaar De overledene werd te Amsterdam geboren op 22 December 1873 Na aan de universiteit aldaar volbrachte studie in de geneeskunde werd hij üi 1900 tot arts bevorderd Tot 1903 was hij vervol gens werkzaam aan het Nederlandsch Israëlietisch ziekenhuis waarna hij zich als geneesheer in den Watergraafsmeer vestigde In zijn practijk kwam hij toen in aanraking met een aantal gevallen van vergiftiging door het reuklooze 40 pet kooloxyde bevattende watergas wat hem gebracht heeft tot het zich specialiseeren eerst in de toxicologie maar spOedig ook in de beroepsziekten en de stu die van de sociale geneeskunde in het algemeen Bij zijn benoeming tot armenarts der gemeente Amsterdam — eveneens in 1903 — zag hij zich belast met de leiding der gemeentelijke polikliniek in Amsterdam Oost en met de geneeskundige ver zorging der verpleegden van het Armenhuis In 1919 volgde hij Dr J Wortman op als direc teur van den gemeentelijken geneeskundigen dienst welke kort voordien met den gezondheids dienst samengesmolten was Tot deze benoeming hadden mede zijn publicaties als hygiënist geleid Onder leiding van den heer Heyermans groeide de gemeentelyke geneeskundige en ge zondheidsdienst tot een zeer omvangryke organisatie Aan het einde van 19S7 nam dokter Heijer - Miss Florence van Rensselaer in een eenvoudig God bless you Terwijl het orgel de hymne „ Abide with me " speelt begaf zich het gezelschap dan ' naar deConsistoriekamer waar thee geserveerd werd Deplechtigheid is ten einde Wij staan weer buiten De stadsbeiaardier be speelt het carillon dat nog aan Nijkerk's glorie in de zeventiende eeuw herinnert Sprankelende klepelklanken Boven den zonne wijzer roekoekoeren de duiven Aardrijkskundigen bezoeken expositie van schilderijen BREUKELEN 23 Juli — Op initiatief van den voorzitter van het Aardrijkskundig Ge nootschap Prof Dr J P Kle,yweg de Zwaan wordt in het kasteel „ Nijenrode " te Breuke len een tentoonstelling gehouden welke den naam draagt van „ Stad en Land " Op deze expositie zijn landschappen en stadsge zichten geëxposeerd van Nederlandsche Meesters uit de 16e en 17e eeuw Belangrijke scliilderijen van Rembrandt Jacob - en Salomon van Ruisdael Jan van Goyen Hobbema Jan van der Heyden Isaac en Adriaan van Ostade Albert Cuyp Jan Mos taert Jan Wellensz de Cock en van vele andere kunstenaars zijn aanwezig In verband met de uit gebreidheid der verzameling zijn enkele zalen op de mans na twintig jaar de leiding in handen te hebben gehad naar aanleiding van het be sluit van den gemeenteraad om de leeftijds grens op 60 jaar te bepalen ontslag uit den dienst Dokter Hetjermans werd brj zgn aftreden een grootsche huldiging bereid De regeering erkende zijn verdiensten door hem bij deze gelegenheid te benoemen tot officier in de orde van Oranje Nas sau Dokter Heijermans bleef nadien in Amsterdam wonen - om zich nu geheel aan zijn publicatisGhen arbeid te wijden Voorts tr„d hij op als adviseur van den gemeentelijken luchtbcschermingsdienst In verband met deze functie had hij een werkzaam aandeel in de voorbereiding van de groote lucht beschermings-tentoonstelling die in het najaar te Amsterdam gehouden wordt Dokter Heijermans was een actief medewerker van tal van organisaties en instellingen op medisch-sociaal gebied Sinds vele jaren was hij privaat-docent voor beroepsziekten en bedrijfs hygiëne aan de Gemeente Universiteit van Am sterdam Verder was hij o.a voorzitter van de gemeentelijke commissie van onderzoek inzake verpleging van krankzinnigen en lid van talrijke andere commissies op hygiënisch gebied Van zijn publicaties noemen wij Gemeentelijke gezondheidszorg in Nederland 1929 Handleiding tot de kennis der beroepsziekten twee deelen 1926 De zorg voor onze gezondheid in het dage lijksch leven 1931 Het sexueele leven van den mensch 1937 eerste verdieping van het kasteel die tot dusver voor het publiek gesloten waren voor deze ten toonstelling in gebruik genomen Dè Italiaansche zalen zijn geheel intact ter bezichtiging openge steld Gisteravond werden ruim 350 congressisten op „ Nijenrode " ontvangen De voorzitter van het Aardrykskundig Ge nootschap Prof Dr J P Kleyweg de Zwaan ontving de congressisten voor den hoofdingang van het statige kasteel De ontvangst ge schiedde geheel in het teeken van de 17e eeuw Een antieke tafel Anno 1645 welke destgds gestaan heeft in het Stadhuis van Genemui den stond voor den hoofdingang Hierop ston den een paar antieke globes en naast de tafel een t^veeta ^ Oud-Hollandsche stoelen Achter de tafel waren een tweetal prachtige antieke kamerschermen opgesteld In zijn kwaliteit als voorzitter van het Aardrijkskundig Genoot schap ontving Prof Dr " Kleyweg de Zwaan de congressisten in het costuum van Plantius Aardrijkskundige uit de ne eeuw Een tien tal dames zooraede de echtgenoote van den professor waren eveneens in 17e ecuwsch klee dy gestokep Een achttal jongedames gekleed in Volen damsch costuum gewapend met evenzooveel man den met bloemen speldden alle congressisten een welkomstbloem op Hierna werden zij aan den voorzitter voorgesteld waarna men naar het koets huis trok waar de gemeenschappelijken feestmaal tijd werd gebruikt Alvorens hier echter toe over te gaan werd allereerst gezongen „ Chanson de Bienvenue au Congres International de Geogra phie Soiree Intime du 22 juillet 1938 au Chateau „ Nijenrode " Na afloop van het diner werd in het park van „ Nijenrode " een fakkeloptocht gehouden terwijl voor het koetshuis enkele l^ermis-attracties stonden opgesteld waarmede de congressisten zich geruimen tijd konden vermaken Vanaf heden 23 Juli is de tentoonstelling dagelijks van 10 tot 18 uur voor het publiek geopend Voor den ingang van het Kasteel Nijen rode werden de ruim 400 congressisten ontvangen door den bekenden 17en eeuwschen aardrijkskundige Plantius en zijn echtgenoote Rechts op den voor grond Plantius en zijn vrouw Prof Dr J P Kleyweg de Zwaan en Mevrouw Kleyweg de Zwaan Verschillende dames van andere aardrijkskundigen waren eveneens in 17e eeuwsch costume gekleed In Memoriam Was er strijdbaarder man dan deze Was er één wiens hart méér verankerd was in de me disch-sociale zorg voor de groote stad Heeft er één zoo op leven en dood gevochten tegen kwak zalverij en boerenbedrog tegen verouderde hygië nische opvattingen en tegen dom vooroordeel Dokter Heflermans ' naam verdient met gou den letters in de geschiedenis van het glorierijk Amsterdam te worden geschreven De G.G.D " zijn schepping staat als monument te zflner nage dachtenis aan de Nieuwe Achtergracht Daar heeft hij zijn grootsch organiseerend werk gedaan daar trok hij aan de touwtjes — en hij deed het onver beterlijk goed Van de fenomenale begaafdheid van zijn broer den tooneelschrijver Herman van de plastische gaven van zijn schilderende zuster Marie De Rood e — H e ij e r m a n s had hq buitendien een paar goede vleugen meegekregen Dokter Heijermans was een journalist van klasse Wij in Amsterdam hadden altijd onzen draal in zijn „ persconferenties " Die tintelden van geest liepen over van vermakelijke ironie maar ook wa ren ze voor den verslaggever de meest onbezorgde karweien Dokter H e ij.e r m a n s werkte „ pers klaar " Wie boven zijn schriftelijke uiteenzetting een „ kop " fabriekte had ' s avonds een best stuk in zijn editie Weinig journalisten konden zijn styi en de helderheid van zijn wijze van zeggen verbeteren Heijermans heeft gewerkt zoolang het dagwas Toen de verlaging van den pensioengerechtig den leeftijd van 65 tot 60 jaar hem dwong op testaan van den stoel waarop hij twintig jaar langhad gewerkt en hoe gewerkt aan den opbouwvan zijn voorbeeldigen dienst had hij het gevoel dathij nü eindelijk tijd zou krijgen om eens te wer ken Met een vracht van nieuwe plannen toog hvjaan den arbeid Helaas nog geen jaar bleef hemgegund Nu is hij vol nog van jeugdig idealistischvuur de eeuwige rust ingegaan Amsterdam is geenondankbare stad Voor niets heeft het zooveel eer bied als voor hard werk en voor goeden dienst aande gemeenschap Daarom zal het Heijermans nietvergeten maar zijn gedachtenis in hooge eere hou den Zijn groote hart kende alle menschelijke bewo genheden Zijn genegenheid voor den maatschappe lijk zwakke zijn liefde voor de bevordering van ge*zond inzicht in hygiënische problemen zijn dag ennacht gereed staan voor de belangen van den Ifl dende ¦— dat alles maakte van hem meer dan een„arts " Heijermans was een dokter Zij die hempersoonlijk gekend hebben zullen hem gedenken alseen man van toegankelijkheid en toewijding als eenstrijder zonder vermoeibaarheid als een spranke lenden geest als een bouwer aan het heil vanAmsterdam Moge zijn rust die hg niet begeerde,vrede zijn G BoYgsteïlingsfondsen voor den Middenstand Wat in 1936 en 1937 tot stand is gebracht ' s-GRAVENHAGE 23 Juli — In no 2 van dei „ Verslagen en Mededeelingen " van de directie van Handel en Nijverheid van het Departement van Economische Zaken verschenen bij de Algemeens Landsdrukkerij te ' s-Gravenhage worden bijzon derheden over de resultaten der borgstellings fondsen voor kleine middenstanders in 1936 en 1937 medegedeeld Op het einde van 1937 waren 32 van de 35 op gerichte fondsen door den minister van Economi sche Zaken erkend en met de uitvoering van hun taak begonnen De fondsen in de rayons van de Kamers van Koophandel te Arnhem Deventer en Groningen waren hoewel reeds opgericht en bij de rijksregeling aangesloten ^ nog niet in werking ge treden Bedoelde 32 instellingen beschikten per 31 De cember 1937 tezamen over een kapitaal van f 450.161 en een inkomen van f 124.481 Het no minaal uitgezette bedrag aan borgstellingen be droeg op het einde van het jaar f 267.326 In to taal werden 36 credieten geheel afgelost en wél tot een bedrag van f 10.650 terwijl op de resteê rende posten f 45.684 aan aflossing werd ontvan gen Het werkelijk loopende risico bedroeg op gemelden datum derhalve f 210.991 De achter stand in aflossingen en rente beliep f 6581.84 of circa 2.5 pCt van het nominaal bedrag der borg stellingen terwijl de verliezen ten laste van 1937 een bedrag van f 2177 uitmaakten of circa 0.8 pCt van het nominaal bedrag De onkosten waar onder de kosten van oprichting salarissen ver goedingen enz bedroegen in totaal f 28.774 Het batig exploitatiê saldo der 32-fondsen over 1937 beliep in totaal f 93.530 Het aantal bij de 32 fondsen binnengeko men aanvragen bedroeg op ultimo December 1937 4S07 aan 883 aanvragers werd een cre diet verleend d.i 30.5 pCt der aanvragen Het gemiddelde credietbedrag was f 311.57 en de gemiddelde looptjjd twee jaar en vier maanden Van de 944 gemeenten gelegen in de 32 rayons waren 345 bij de fondsen aangesloten Het aantal inwoners dezer 345 gemeente bedroeg 5.108.013 tegen 7.040.388 totaal in die districten 75 jaar getrouwd Koninklijke belangstelling DELFT 23 Juli — Gisteren vierde bet echt paar 3 Muller-Heerens zijn 75-jarig huwelijlts feest Prinses Juliana en Prins Bémhard zonden het echtpaar een gelukstelegram en de burge meester van Delft deed den echtelieden git na^in van de Koningin een brief toekomen Van het gemeentebestuur van Delft ontvingen zg een DeUtsch blauw bord met passend opschrilt
« UTRECHTSCH NIEUWSBLAD No 7Ö Zaterdag 23 Juli 1938 TWEEDE BLA Hi \ f^s kruiser „ Sumatra '^ na 15 jaar uit de Oost in ' Nederland terug Spillebeen en Meelzak " Bosschen voor verkaveling bewaard 245 H.A bosch van de Hooge Vuursche ihans in bezit van Staatsboschbeheer mtfTEBSTJM 2S Juli — Dezer dagen is de koop tot stand geltomen waarby de liossclien van de Hooge Vuursclie die 245 H.A groot zijn in liet bezit van Staatsbosclilieheer zyn geliomen Hiermede zu'n deze Tsosclien die ten noorden en ten zuiden van den straatweg Hilversum — Baam liggen gered geworden van verltaveling voor villa terreinen waartoe zö volgena het Baarnsche uit breidingsplan gedeeltelijk bestemd waren zij het dan dat de kavels vrij groot zouden worden De aankoop wordt bestreden uit het bedrag van twee millioen gulden dat via het departement van eociale zaken beschikbaar is gesteld voor den aan koop van gronden welke voor werkverschaffing in aanmerking komen Gooische en Baarnsche werkloozen zullen onder leiding van Staatsboschbeheer eenige jaren in deze bosschen te werk kunnen worden gesteld waarme de een loon van vier ton gemoeid zal kunnen zijn De beuken en dennenboschen zullen worden verbe terd o.a door na-dunnen en onderbeplanting Het eikerrhakhout zal worden gerooid Het kasteel De Hooge Vuursche valt buiten den koop De eigenaar jhr J A L van den Bosch die veelal buitenlands vertoeft heeft dit In 1912 door Eduard Cuypers doen bouwen ter vervanging van het Huis dat in 1740 door Rutgers van Roosenburg was gesticht De bos schen die reeds onder de Natuurbeschermings wet lagen en dus met wandelkaarten konden worden bezocht zullen op nader te bepalen datum vcor het publiek worden opengesteld Staatsboschbeheer is voor Sociale Zaken nog in OnderhïUideling betreffende'de nabijgelegen bos schen van de Lage Vuursche voorzoover deze be hooren tot Klein-Drakenstein Ook deze beslaan een oppervlakte van ongeveer 240 hectare Men zij gewaarschuwd Dienslneming ïn bel Fransche Vreemdelingen legioen ' s GRAVENHAGE 23 Juli - Herbaaldelijk wordt de iusschenkomst van de regeering en van Hr Ms gezant te Parijs ingeroepen door de verzorgers en 1amiliebetrelHeeren Star D.K.R en U.Z.C dames U.Z.C D.K.R en Liesbosch Terrein De Vechtstreek 29 Juli Heeren De Fuut De Meent en De Vechtstreek Terrein V.Z.C 27 Juli Heeren De Rijnrob ben V.Z.C en Woestduin Terrein A ^ & P.C 27 Juli Heeren Biltho - Karl Baumgartén verbetert record 300 m » Te Stockholm in 33,8 sec geloopen en op de tweede plaats geëindigd STOCKHOLM 2S Juli — Op den derden tevens laatsten avond van de internationale athletlekwedstrflden te Stockholm slaagde Karl Baumgartén er in het Nederlandsch re cord over 300 meter dat sedert 6 September 1936 op naam staat van Osendarp met een tyd van 33,9 sec gevestigd te Amsterdam met 0,1 sec te verbeteren Baumgartén kwam weer tegen Mallot uit Hij wist den Amerikaan uitstekend bij te houden en werd slechts met gering verschil geslagen De tijd van den Amerikaan bedroeg 33,4 sec VOETBAL D.O^S ^ tegen Sparta op 20 Augustus Naar wü vernemen zal op SO Augustus a.s ten bate van den Bloedtranstusiedienst hier ter stede een voetbalwedstrijd tusschen D.O.S en Sparta worden gespeeld Naar verluidt zal het Frinseiyk Paar dezen wedstrijd vermoedelijk bijwonen De uituoodigin gen zijn reeds verzonden VELOX-WILHELMINA Zondag ontvangt Velox de Zuidelijke 2e klasser „ WiUielmina " a.d Koningsweg tot het spelen van een wedstrijd ten bate van de Utreohtsche voet balvereeniging E.A.C De opstelling der beide elftallen is als volgt:Velox Cabo Stofmeel v Asten Hoevers Posthumus Troost Heideman Kolkman Mol Buurman Moutagne Scheidsrechter G J v Mansom Siegers Smit Baars Dodemant Ex Verhoeven Routenberg Goesten Valentijn Pijnenburg v.d Laar Wilhelmina UTRECHT-IJ.F.C Morgenmiddag speelt Utrecht een voetbalwed strijd tegen IJ.F.C uit IJsselsteui op „ Welgele gen " De Utrechtploeg komt als volgt in het veld Doel Uiterwaal Achter Dekker en v d Burg Midden Hester Pompies en Ransdorp Voor Zorn Bontrop Janssen Schipper en Cirkel 13.000 POND VOOR BRYN JONES LONDEN 23 Juli — Arsenal is van plan van Wolverhampton Wanderers den bekenden interna tional Bryn Jones te koopen Men beweert dat de Londensche club een transfer van meer dan 13.000 pond sterling d.w.z een bedrag van bijna 120.000 gulden voor dezen speler zal neerleggen Dit beteekent een record Het grootste bedrag door een club ooit voor een spelers betaalt was 11.000 pond sterling voor Davis Jack die in 1928 van de Bolton Wanderers naar Arsenal overging VOETBALVEREEN „ SCHONENBERG " Hier ter stede werd opgericht de Voetbal ver-eeniging „ Schonenberg " bestaande uit personeel werkzaam bij de N.V Schonenberg fabriek van metaalwaren enz Het bestuur werd als volgt samengesteld P A Verwer Jr voorzitter H Ming secretaris Merel straat 17bis J Th van den Hurk penningmeester Als clubkleuren werden gekozen blauw-wit ter wijl het in de bedoeling ligt aan de Zaterdagmid - dag competitie van het a.s seizoen deel te nemen ven A,Z & P.C Brandenburg en Blikkenburg Terrein Blikkenburg 28 Juli Dames Blikken burg en Brandenburg Terrein W.Z.C 28 Juli Dames W.Z.C.en Fo rel heeren W.Z.C en Forel • Terrein Zwemlust 29 Juli Heeren Zwemlust en De Liesbosch Het programma van het tweede gedeelte van de Zwemcompetitie luidt Heeren 50 M rugslag 100 M vrije zwemwijze 50 M schoolslag Dames 50 M rugslag 50 M schoolslag * DE K.N.Z.B.-COMPETITIE Dames Ie klasse Otter I — R.D.Z I 4^—2 2e klasse W.Z.C II — W.Z.C I 2—1 Res Ie klasse heeren U.Z.C IH—Y II 3—2 2de klasse Otter I — Triton I 2—5 Res 2e klas A Nereus II — D.K.R III 2—2 res 3e klas D Nereus III — V.Z.V II 1—2 Deze wedstrijden zijn te Zaandijk gespeeld Te Zaan dam heeren 3e klas D Neptunus — de Amstel I 4—1 2e klas dames H.P.C — Haarlem O — 0 2e klas heeren Haarlem — V.Z.V 2—2 ^ Amsterdam Res 2e klasse D.J.K Ill — ^ Haar lem II 2—1 U*Z,C ^ 2 wint van de W»Z»C » dames U.Z.C 2 heeft weer eens twee punten wéten te bemachtigen ên wel op W.Z.C dat gisteravond op bezoek was De thuisclub mag met de 2—1 meer dan tevreden zijn want een gelijkspel had de verhouding beter weergegeven W.Z.C was zeker niet zwakker en heeft gerui men tijd een grooten druk op het U.Z.C.-doel uit geoefend In de tweede helft lag herhaaldelijk een vijftal Woerdensche dames voor het Utrechtsche doel doch het groote gebrek was schotloosheid Daarentegen had de thuisclub in mej Kucvers een goalgetster die ditmaal twee keer de keepster van de tegenpartij wist te passeeren Voor rust gaf mej Kurvers U.Z.C met 1 — O de leiding doch spoedig na harvatting kreeg W.Z.C een strafworp toegewezen welke werd benut Spanning was er volop en in het veld was W.Z C iets sterker zonder het tot doelpunten te kun nen uitdrukken Even later kwam de bal bij mej Kurvers te recht die met een goed schot den stand op 2—1 bracht Halverwege het uitzwemraen werd voor het einde gefloten De heerenwedstrijd U.Z.C 3 — Het Y 2 bracht een uitmuntend resultaat voor de gastheeren die kans zagen de Amsterdamsche ploeg met 3—2 te slaan De wedstrijdleiding had het weer mee en in de berg van partijen is weer een flinke bres geslagen De volledige uitslagen van gisteren zijn Heeren-enkelspel 2e ronde J W Knottenbelt si M Gleichmann 6—0 6—0 A H Cramer si R Wyatt 2—6 6—2 6—2 A Mendes de Leon si Mr J den Daas 6—0 6—1 Se ronde R v Spankeren si Mr B J Hoetinck 6—4 6—2 J W Knottenbelt si Jongene 6—3 6—0 P A Doorman si J A CarOn ^ 6 — 4 1—6 6—0 Drs H Scbramhardt si A Langeraar 3—6 6—0 6—2 O E Herrebrugh si Jhr P J v Swin deren 8—6 6—2 J P L v Manen si E Libourel 6—3 8—6 4e ronde J W Knottenbelt si R Mendes de Leon 6—2 6—0 P A Doorman si J L Strater 6—1 4—6 6—1 H Schramhardt si K Kaufels 7—5 6—4 J P L v Manen si J Spiro 6»-2 7—5 Dames enkelspel 3e ronde mej Hendricks si mej A M v EI 6—0 6^1 mej A Barendrecht SI mej M H C Spoon 6—4 6—3 Kwartfinale mevr L Böescken si mej E B.Haagen Smit 9—7 8—6 mej E Smit si mej Hendricks 8—6 1—6 6—4 Heeren dubbelspel ^ 2e ronde H Kruijt en Dr Westethuis si P Berns en A v Lierop 7—5 6—4 H Bems en J L Strater si D Boswijk en Ir O J Knol 6—3 6—8 6—2 M Wijtzes en J Wiedijk si B J Slin genberg en L L Hecker 6 — O 6—4 3e ronde J P L v Manen en Schramhardt si G A en A J Andrée WUtens 6—1 7—5 Ir J Böeseken en P J Versluis si Bodenhausen en Jongeneel 3—6 9—7 7—5 N Kloots Jr en J Moens si H Berns en J L Strater 4—6 6—2 7—5 M Wijtzes en J Wiedijk sj H W en J W Knottenbelt 6—4 O — 6 6—4 P A Doof man en Jhr P J V Swinderen si A Langelaar en J C V Dorp 6—0 6—3 Gemengd dubbelspel 2e ronde mej H Bannink en G A Andrée Wil tens si mej A M v El en N Smit 6—3 6—3 mej E Muller en Ir O J Knol si mej E Klin genspoor en P Berns 6—2 6—4 mevr L Böese ken en Ir J Böeseken si mej R Hullen en H J Jonker 6—1 6—0 Avondfeest B.L,0,Z Als het hoogtepunt van sportgebeurtenissen te Zeist komt de Bond voor Lichamelijke Opvoedtog te Zeist B.L.O.Z jaarlijks met een uitvoering waarvoor de belangstelling van de zijde van ' het pu'liek buitengewoon groot en nog steeds stij gende is Zoo zal men zich herinneren dat het avondfeest het vorig jaar gegeven in den tuin van het Slot zooveel belangstelling trok dat terwille van de veiligheid van het publiek een groot aantal be langstellenden teleurgesteld moest worden terug gezonden omdat de Slottuin hen allen niet kon bevatten Ook dit jaar heeft de B.L.O.Z zich gereed ge maakt iets heel bijzonders te presenteeren Het groote avondfeest op 27 Juli a.s in den Slottuin te houden zal zoo verzekerden ons de organisatoren een sportgebeurtenis worden zooals Zeist nog nimmer te aanschouwen kreeg HOCKEY VOORZITTERSCHAP NED HOCKEY BOND AMSTERDAM 23 Juli — Naar wij vernemen zal het bestuur van den Nederlandschen Hockey Bond als candidaat voor het voorzitterschap Jhr ^ Mr W C Hooft Graafland stellen De algemeene vergadering zal in September te Amsterdam worden gehouden Indien jhr mr Hooft Graafland als opvolger van den overleden president Baron van Pallandt wordt gekozen dan zal waarschijnlijk in de vacature van het bondsbe stuur mr Hamming uit Eindhoven candidaat wor den gesteld CRICKET PROGRAMMA NED CRICKETBOND Voor de competitie van den Ned Cricket Bond worden morgen de volgende wedstrijden gespeeld Eerste klasse V.R.A.—V.O.C Haarlem—V.V.V Hermes D.V.S.—R en W Overgangsklasse S.C.H.C — P.W.j Sparta — Quick N Excelsior — S.V.H Tweede klasse A A.C.C 2 — Haarlem 2 R ea W 2 — Ajax Kampong—R.I.O U.V.V.—Hercules Derde klasse A R.l.O 2 — Kampong 2 C.V.H 2 — Olympia R en W 3 — Hilversum V.R.A 3b — Hercules 2 V.V.V 3a—Haarlem 3 A.C.C 3b — V.V.V 3b DE 4è TOETSWEDSTRIJD TE LEEDS LEEDS 23 Juli — Aan het einde van den eer sten dag van den 4en toetswedstrijd tusschen Engeland en Australië waren de eerste innings van Engeland met in totaal 223 runs Hammond scoofde hiervan 76 Australië ging hierna in en noteerde 32 voor 1 wicket Brown scoorde 22 runs Flngleton 9 not out en Barnett 1 not out O ' Reilly bowlde 34 overs en nam 5 wickets voor 66 runs ZWEMMEN DE KRING-KAMPlOENSCHAPPEN Reeds eerder deelden we mede dat de wedstrij den om de Kringkampioenschappen zouden wor den verwerkt op Zaterdag 20 Augustus a.s Op dat moment was nog niet bekend wie met de or ganisatie dezer wedstrijden zou worden belast Thans heeft het Kringbestuur besloten de orga nisatie dezer wedstrijden op te dragen aan de zwemvereeniging „ De Vechtstreek " Zij zullen plaats vinden in het Noorderbad en aanvangen des middags 3 uur Het is voor deze nog jonge vereeniging een vereerende opdracht die ze gaarne heeft aanvaard Direct is men met de omvangrijke voorbereidin gen begonnen waarbij men de volle medewerking heeft van het Kringbestuur en zustervereenlgin gen te Utrecht Meerdere autoriteiten en instellingen stelden reeds medailles beschikbaar o.a de Burgemeester van Utrecht de Stichting voor Lichamelijke Oefening e.a UTRECHTSCH NIEUWSBUe Grooter dan alle andere
KI NDER ^ NIEUWSBLAD ONDER REDACTIE VAM MEVROUW r!dE RUyTER-V.D FEER NNI v.l Juf Marie en de kinderen In de oerwouden van Yucatan Hoc BUI Long de schat van Montezuma op het spoor kwam A LS je deze titels leest denk je zeker dat ik dit allea maar bedenk en je zoo'n beetje Indianen-nonsens wil opdisschen Mis hoor deze geschiedenis is echt gebeurd en nog niet zoo heel lang geleden De'postvlieger Bill Long bevloog met zijn mail een heel interessant gebied Zijn route liep n.l over de eindelooze oerwouden van Yucatan en wanneer hij dan zoo.eens omlaag keek zag hij daar heel eigenaardige bouwvallen Hij wist dat hier in Middel-Amerika eens duizenden jaren ge leden het sprookjesaclltig-mooie en interessante rijk van de Maya's gelegen had en vroeg zich meermalen af ot daar in den grond misschien nog kostbaarheden verborgen zouden zitten Met vragen kwam hij evenwel niet verder en daar Bill hoe langef hoe nieuwsgieriger werd be sloot hij Tjier jaar geleden om met de hulp van zes kameraden in de binnenlanden binnen te drin gen Van de kust af waar ze met een watervlieg tuig waren geland baanden de moedige mannen zich met bülen een weg door het oerwoud voer den twee weken lang een verbitterden strijd te gen hitte en dorst insecten en roofdieren en be reikten eindelijk een van de ruïnes die Bill uit de lucht gezien had Maar juist toen ze wilden beginnen te graven worden ze door een bloeddorstige Indianenstam overvallen Na een gevecht op leven en dood ge lukte het Bill Long en zijn vriend Fargrave te vluchten Ze brachten er op ' t nippertje het leven af Van de andere vier mannen werd echter nooit meer iets vernomen Long zag toen wel in dat hij langs dezen weg nooit zijn doel zou bereiken En met een vliegtuig midden in het land dalen ging ook niet want er was nergens een geschikt landingsterrein Dat hadden nog een poosje geleden twee vlie gers uit Mexico-City ondervonden Zij zagen of * eens een soort meer dat geschikt scheen om met een watervliegtuig op neer te strijken Ze pro beerden het maar toen de kist in spiraalvlucht den waterspiegel naderde merkten ze opeens dat ze tussohen steile rotsen ingesloten waren hun landingsterrein was een kratermeer En tot over maat van ramp kwamen van alle kanten Indianen aangestormd en ' t was een groot wonder dat de beide vliegers er het leven afbrachten En van dien dag af waagde geen Mexicaansch vlieger zich meer in de oerwouden van Yucatan De „ aanhevelingshrief " Maar ' t verlangen ora in de Maya-geheimenis sen door te dringen werd BUI Long te sterk en telkens als hij over dit gebied vloog bei-aamde hij nieuwe plannen Totdat het toeval hem te gemoet kwam Op een goeden dag maakte hij te Mexlco-City kennis met een zekeren dr H A Monday Deze had bijna een jaar in Yucatan doorgebracht en nadat het hem eens gelukt was om ' n ziek stam hoofd beter te maken waren de Indianen hem als een godheid gaan vereeren Voordat hij uit Yucatan vertrok had hij tot de Inboorlingen gezegd „ Ik kom nog weleens bü jullie terug misschien v/el als een vogel uit den hemel Of anders als ik zelf niet komen kan zal ik eens een afgezant sturen en die moeten jullie dan even vriendelijk behandelen als je ' t mij hebt gedaan " Dit was precies een kolfje naar de hand van Per vliegmachine naar de Maya's BUI Ht besloot onmiddeligk erop af te gaan En niet alleen kreeg hü van ir Monday alle moge lijke inlichtingen over de zeden en gewoonten van de verschillende stammen maar ook een belang rijke „ aanbevelingsbrief " in den vorm van een portret Hiermee gewapend hoopte BiU de vi iend-schap van de Indianen te winnen Maar nu was er nog het probleem hoe kom Ik bij de ruïnes In zijn eentje door het oneindige oerwoud heen te worstelen daar kon hij niet aan denken En dus kwam hij eindelijk op het idee om met een para chute vlak bij een van de geheimzinnge tempels neer te dalen Tegen het einde van hat vorige jaar voerde BUI Long zijn plan uit " Sen bevriend vlieger bracht hem naar de plaats van bestemming en daar aan gekomen lieten ze eerst een camera eetwaren en verschillende instrumenten per valscherm naar beneden zakken Met een tweede valscherm volg de Long zelf en het vliegtuig was weldra weer aan den horizon verdwenen De moedige ontdekkingsreiziger pakte zrjn be zittingen op zijn rug en nam in de eene hand een revolver en in de andere een bijl zoo zou hij zich een weg banen door de wUdernis Na eeu poosje Een mooi geschenk Van een zonnepit waar alles in zat I N ' t heele dorp was er geen vroolijker tevre dener mensch dan juf Marie uit de eerste klas Als ze ' s morgens op haar fiets naar school reed lachte ze om de kleintjes die als een troepje jonge poesjes om haar heen drongen Dan streek ze ze één voor één eens over de blonde of donkere haren of langs de blozende wangetjes En ze zette vlug haar fiets neer en liep de klas in gooide een raam open en riep „ Wie heeft er vandaag weer dat prachtige v^eer besteld " ook als ' t pijpestelen regende En als de kinderen dan soms schaterlachend uit riepen „ maar Juf ' t regeirt dat hét giet " dan zei ze „ Hindert niet mooi wegr is het toch nu kan het land e&is heerlijk opfrisschen " Zóó was jut Marie nu ze vond altijd aUes goed Maar als je denkt dat ze een goeiig doetje was dan heb je ' t mis Ze was keurig netjes hoor erg precies op het werk en soms kon ze ook wel eens streng zijn Ze wilde bijv dat de kleintjes echt goed leerden lezen niet zoomaar een beetje dreu nen hoor zei ze maar precies of je praat En zelf las juf Marie prèchtig De kinderen zaten met open monden te luisteren als op Zaterdagmorgen het voorleesuurtje was aangebroken Als juf Marie las dan zag je alles gebeuren Dan hoorde je ' t fluisteren van de hooge denneboo raen in het bosch en het gekwinkeleer van duizen den vogeltjes dan zag je de bloeiende wei met de heerlijk gèle boterbloemen en de witte sterretjes van madeliefjes dan voelde je de koesterende gloei ende zonnestralen op je eigen rug en je wangen Zóó kon juf Marie lezen of vertellen „ De natuur kindertjes " zei ze dan „ is het al lermooiste boek dat je ooit lezen kunt Ga naar buiten en kijk geef je oogen de kost en wees dankbaar voor die groote heerlijkheid Als je maar veel héél veel van de bloemen en de zon de vogels en de dieren houdt dan heb je het altijd zóó druk met genieten dat je geen tijd overhoudt om kat tekwaad uit te halen " Juf Marie hield zelf ook erg veel van dieren en ze leerde haar kleintjes hoe ze met hen moesten omgaan Nooit plagen nooit schrikachtig en opge wonden doen maar rustig en vriendelijk net als je zelf graag behandeld wUt worden De kinderen die nu al in de vierde klas zaten wisten nog goed hoe jiif Marie eens een jong vogeltje dat uit het nest gevallen was met stukjes geweekt brood had gevoerd en opgekweeict en hoe die toen later telkens weer bij de school terugkwam in ' t ven ster ging zitten om met het kopje schuin een liedje te zingen net of het zeggen wou „ Dank dank dank juf Marie " Wat moet ik nog meer van juf Marie vertellen Zeker niet dat de kinderen allemaal dol op haar waren want dat heb je zoo al begrepen En ook niet ¦ dat ze mooi blond haar had met een klein beetje grijs erdoor goud met zilver zeiden de kinderen en heel vriendelijke blauwe oogen " want zóó had je je haar nu precies voorgesteld is ' t niet Alleen vertel ik je nog dat juf Marie altyd het meest hield van die kinderen die het allerstilst en verlegenst waren Je kent ze wel want ze zitten in alle eerste klassen en op een dorp zijn ze nog een tikje verlegener dan üi de stad Van die kleine magere jongetjes met vieze neusjes of heel spichtige schuchtere meisjes met twee onnoozele kleine piekvlechtjes waar je met de grootste moeite nog geen woord uit kunt krflgen Juf Marie probeerde ook maar niet ze aan het praten te krijgen ze tilde ze eenvoudig op haar schoot en drukte ze tegen zich aan en zei Jij bent een braaf kindje hoor ik houd veel van jou " maar eerst veegde ze natuurlijk de neusjes af met een grooten spierwitten zakdoek Zoo kwam het dat niemand in de eerste klas zich poit de domste of de armste de zieligste of de magerste of de verlegenste voelde want juf Maria vond die kleine schriebeltjes juist de liefste Dat waa èrg prettig dat kun je wel begrijpen Juf is ziek Eens op een dag leek het wel of de zon lang zoo stralend niet scheen als anders En toch was zoeken kwara hg aan een gebaand pad en toen hij dit ongeveer twee uur had gevolgd werd hij plot seling omringd door een troep schreeuwende in boorlingen De foto van Dr Monday kwam hem nu goed te pas Bovendien bleek na veel gebaren taal en heen en weer geschreeuw dat ze zijn pa rachutesprong gezien hadden en hem inderdaad voor een afgezant van Dr Monday hielden Met behulp van het stamhoofd bezocht Long daarna een van de geheimzinnige ruïnes en vond ook kostbare tempelsieraden in ongeschonden toe Stand Een heel partijtje hiervan nam hij mee naar huis Wat echter wel het belangrijkste van de heele geschiedenis is hoogstwaarschijnlijk is hij de be roemde schat van Montezuma op het spoor ge komen Deze schat een van de kostbaarste van de heele Aztekencultuur zou in den tijd van Cortez — over wiens ontdekkingsreizen we jullie reeds ' t een en ander vertelden — door de inboorlingen zijn verborgen Bill Long heeft verteld dat het stamhoofd zich bereid heeft verklaard hem er heen te leiden Doch aangezien BUI met zijn ka meraad had afgesproken dat hij na een week in Ignala zou verschijnen zoo niet dan zouden vlieg tuigen worden uitgezonden ora hem te zoeken De Indianen brachten hem netjes naar Ignala en BUI heeft zich stellig voorgenomen een volgende keer de schat mee te nemen Bij de foto Wat was juf Marie blij dat ze haar kleine Anneke zagl het een heerlijke warme Juli-dag Dat kwam om dat juf Marie er op eens niet was De kleintjes uit de eerste klas liepen even hulpeloos rond tot ze door de juffrouw van de tweede werden opgevan gen En de juffrouwen en meesters ook de oude bovenmeester met het witte siltje stonden in een kringetje bij elkaar en praatten erover „ Ze was allang erg moe " zei er een „ Nooit iets gemerkt " zei een ander „ Marie klaagde niet gauw weet je " „ Zou het erg zijn Zou ' t lang duren " „ Niets van te zeggen nog Ik ga vanmiddag eens kijken " ' t Was dien morgen erg stU in de klas stil en vreemd Want juf Marie was weg ' t was haast niet te gelooven De kinderen waren gehoorzaam en flink want ze wilden ' t de juffrouw van de tweede die nu twee klassen had niet lastig maken Maar lachen deden ze dien morgen niet en kleine Anneke Jans het magere kindje uit de woonschuit die zoo erg arm was en zoo vreeselijk veel moeite had met de sommetjes barstte opeens in huilen uit Nu en toen had de heele klas graag een deuntje meegehuUd • i • Zoo erg als dien eersten dag bleef het natuurlijk niet Je went aan alles en als je in de eerste klas Een aardig ^^ WielraadseK ' Let goed op dan kun je ' t ook De letters AAA BB DDD EEEEBEBEEEEEEE GG IIIII J L NNNNNN GOOOOOOOO P RRR SSSS T samen zijn het er 55 moet je zoodanig in de vakken van het wiel plaatsen dat er 12 woorden ontstaan n.l 6 woorden van 6 letters en 6 woor den van 5 letters aUen eindigend op N De beteekenis der woorden is de volgende Hard loopen 6 letters Dorp In Gelderland 5 letters Windrichting 6 letters Stekel 5 letters Uitvinder 6 letters Kleedingstuk 5 letters Oude naam van Engeland 6 letters Getal Watervogels 6 letters - 10 Noorsche dichter 5 letters Watersport 6 letters Vruchtbare plaatsen in woestijn 5 letters De letters 1 tot 12 op den rand noemen een groote stad in Zuid-Amerika De oplossing van de drie raadseltjes van de vorige week luidt a Abel Babel kabel sabel tabel b Peer speer c Aambeeld POESENHOEKJE Goed tehuis gezocht voor twee poesjes 6 weken oud zindelijk en zeer lief Af te halen bij ^ ermy Ultee Dennenstraat 39 Utrecht Goed tehuis gezocht voor 2 zindelijke poesjes Hasebroeklaan 45 Bilthoven Lief tehuis gezocht voor jong grijs poesje Af te halen v d Mondestraat 128 Wie wil jong zindelijk - poesje hebben Af te halen Rijnlaan 94 Utrecht Een goed tehuis gevraagd voor een lief ^ de lijH poesje Adres Voorstraat 37 Wie wil ruilen De dames Floor Kleine Kamp Esveld post Koof wijkerbroek hebben om te ruilen 900 Kannis ei Gunnik koffie en theepunten Hiervoor hadden zij gaai-ne 90 punten van Sunlight zeep Vim Lu -* en Radion zit ben je vroolijk en blij dat spreekt vanzelf Al heel gauw konden de kleintjes het best vinden met juf Wilkens die voor juf Marie in de plaats was gekomen Want juf Marie bleef lang ziek Ze lag in haar klein wit huisje aan ' t eind van de dorps straat voor het raam Dat was vlak bij de school en de meeste kinderen moesten er als ze naar huis gingen voorbij Nu je begrijpt dat dit iederen dag een gewuif en gelach was zoo druk zelfs dat juf Marie's moeder er soms een eind aan maakte door het gordijn te sluiten Maar de Woensdagmiddag was altijd het fijnste Dan mocht juf Marie een half uurtje bezoek heb ben en de halve eerste klas stond dan met bloemen in de hand voor het hekje te wachten En als ze dan beloofden héél rustig te zijn mochten ze op een rijtje binnenkomen En juf Marie zei dan „ Kijk kijk nu heb ik m'n klasje weer bfl elkaar Dag Wim dag Kees dag Wiesje dag Beppie en zoo noemde zij ze allemaal op Maar eens vroeg Juf „ maar waar is mijn kleine Anneke toch " „ Anneke Jans Juf uit de woonschuit " „ Ja die lieve kleine Anneke " „ Ze wil niet mee Juf Als we zeggen ga je ook mee naar juf Marie dan • krijgt ze een kleur en loopt hard weg Die geklce meid hè " Juf antwoordde niet maar zei later bij het af scheid nemen „ Zeg maar aan Anneke dat ze op Zaterdagmiddag eens hier moet komen om twee uur Vriendelijk zeggen niet snauwen hoor " „ Ja Juf Maar o Juf mogen we dan Zaterdag allemaal weer komen " „ Nee nee hoor Zaterdag Anneke allegn " zei juf Marie En daar bleef het bij Anneke op hezoék Een heel klein verlegen kindje wandelde klos klos op haar klompjes dien Zaterdagmiddag naar het huisje van juf Marie Haar hartje klopte in haar keel want ze was erg bang dat juf boos zou zijn ' t Leek ook zóó onaardig dat ze heelemaal niet eens meegekomen was met de anderen Maar zij hadden nu eenmaal geen tuin waar van die prachtige rozen in stonden als de anderen En met zoo'n gewoon bouquetje uit de wei durfde ze niet aankomen dan zouden de kinderen haar zeker heb ben uitgelachen In haar hartje wist Anneke wel dat het laf van haar was want juf was immers zoo lief die zou er zeker toch blij mee geweest zijn Maar nee ze deed het toch maar niet En nu moest ze Juf had het gezegd Eigenlijk wasze er toch wel blij om blij en een beetje trotsoh,dat zij nu alleen mocht Maar ze had zoo dolgraagiets moois iets echts voor juf Marie meegebracht!Natuurlijk had ze een groote bos boterbloemenbij zich maar verder Anneke stond op?ens stil en deed haar linker handje open Daar lag iets in een mooie zwarte zonnepit Ze had hem van vader gekregen en die had gezegd „ stop die maar in den grond dan komt er volgend jaar een zonnebloem uit " Anneke had het haast niet kunnen gelooven maar vader had gezegd „ Echt waar je zult het zien " Zou ze n-u die zonnepit aan juf Marie durven ge ven dacht Anneke ' t Leek maar zoo'n klein nie tig dingetje maar verbeeld je dat daar nu eens écht een zonnebloem uit zou komen als Juf's moe der hem in den grond stopte Zou ze dan maar O wat was juf Marie blij dat ze haar kleine Anneke zag En nog veel blijer was ze met de zon nepit „ Dat is " — zei juf Marie — „ het prachtigste cadeau dat ik ooit gekregen heb Weet je waar om In die zonnepit daar zit nu letterlijk alles in Eerst komen er jonge groene blaadjes uit dat is de lente Dan een dikke dikke ruige knop en die kaa ik dan heel langzaam zien opengaan tot het een groote prachtige stralende bloem is met een donkerbruin fluweelig hart dat zijn de zomer en de zon want die bloem lijkt net een zonnetje En dan als ' t herfst wordt vallen de bloemblaad jes af en worden de vruchtjes rijp En dan komen wel honderd vogeltjes in mijn tuin om de pitjes uit te pikken meesjes musohjes roodborstjes én nog veel meer En dan heb ik een heele doos vol zonnepitten en daar rijg ik een halsketting van voor wie denk je wel " Anneke durfde het haast niet denken maar toen Juf haar zoo heel vriendelijk aankeek fluisterde ze toch „ Voor mij " „ Ja " zei juf Marie „ een halsketting voor mijn lieve kleine Anneke Nu die ketting van haar eigen zonnebloem heeft Anneke heusch gekregen En toen de ketting af was was juf Marie weer be ter R de Ruyter — v d Feer Dappere en laffe di leren r De leeuiv is iemand die hang is voor niemand D IT versje van den „ Schoolmeester " is alge meen bekend en we zijn er van overtuigd dat de leeuw de koning der dieren ook de koninklijke deugden dapperheid en grootmoedig heid bezit Dat is echter een sprookje In de eerste plaats moeten wij ons duidelijk ma ken wat wij onder „ dapperheid " en „ lafheid " hebben te verstaan Men mag dapperheid niet ver warren met waaghalzerij dat is met het doelloos opzoeken van levensgevaar Bovendien zal men dapperheid niet mogen toeschuiven aan hem die voor de keuze geplaatst is zich te verdedigen of te sterven Omgekeerd zal men niet voor eén laf aard mogen uitmaken hem die zich aan den strijd onttrekt waarbij hij niets kan winnen maar al leen aUes kan verliezen Als men van uit dit ge zichtspunt het gedrag der dieren beschouwt dan zal men vinden dat echte lafaards slechts bij uit zondering gevonden worden Men zou meenen dat de lafaards hoofdzakelijk onder de plantenetende dieren gevonden worden Deze kunnen verdeeld worden in weerbare en vluchtende dieren Tot het eerste soort taehooren alle wilde runderen olifanten neushoorns wUde zwijnen enz Tot de tweede soort rekenen wij de wegrennende dieren paarden antilopen herten hazen enz en verder die welke zich in een schuil plaats verbergen konijnen muizen en dergelijke Het is duidelijk dat een dier welks eenige kans op redding bestaat in vluchten of zich verbergen zich zou wUlen verdedigen tegen een roofdier dat hem verreweg de baas is een dwaze waaghalzerij zou begaan Als de zebra tegen den leeuw de haas tegen den vos het eekhoorntje tegen den marter geen gebruik zou willen maken van bet hun door de natuur geschonken redmiddel dan zouden die diersoorten reeds lang zijn uitgeroeid Het zou immers niet den minsten zin hebben zich te verdedigen Omdat de leeuw niet zoo snel kan loopen als de zebra de vos niet zoo snel als de haas en omdat de marter niet uit den top van een boom op den grond kan sprin ^ ' n zooals het eekhoorntje daarom doen die dieren verstandig Grapjes van Fritsje Op een mooien dag in September heeft Fritsje met zijn ouders een uitstapje naar een dorp ge maakt waar ze bij een boer van de vermoeienis sen uitrusten Frits amuseert zich kostelijk hij mag kersen plukken en melk drinken zooveel hij wil De boer laat den jongen eens op zijn paard zitten en tenslotte neemt hij hem mee naar den boomgaard waar hij in een pereboom mag klim men en helpen de vruchten plukken Als ze ' s middags allemaal fian tafel zitten is de boer vol lof over den braven jongen „ Hij heeft me dapper geholpen bij het peertjes plukken en — ik heb erop gelet — n.et één opgegeten " Fritsje lacht eens en zegt „' t Zou wat ' t Wa ren immers stoofperen zoo hard als een bikkel Vader is boos op Fritsje omdat hij zijn broer tje Hans een klap in ' t gezicht gegeven heeft „ Waarom heb je dat nu toch gedaan Frits " vraagt vader streng „ Hans heeft je toch niets in den weg gelegd " „ Nee Pa nog niet Maar we zaten tegenover elkaar aan tafel ons schoolwerk te maken Toen spatte uit mijn pen een inktmop op Hans z'n schrift Hij keek me woedend aan maar voordat hij „ slorderoos " kon zeggen had hij al een mep ta pakken " ' t Is heel moeilijk den woudkoning onder schot te krijgen I dat zij gebruik maken van de hun door moeder natuur geschonken verdedigingsmiddelen D^t is heelemaal geen lafheid Maar zoo zul je kunnen opmerken de weerbare plantenetende dieren zijn toch dapper zij durven dan toch den strijd te wagen Goed beschouwd ia dit echter evenmin dapperheid te noemen De Kaapsche stier die den leeuw aanvalt weet in stinctief dat de aanval zijn eenige redding iS Hij is niet vlug genoeg om zich door de vlucht te - kimnen redden hij moet het dus op een gevecht-M laten aankomeii Zijn kracht zetelt in de vem vo ren aanwezige aanvalswapenen de geweldige ho-v rens zijn zwakte ligt daarin dat hij van achteren kan worden beslopen en dat hij als het roofdier hem bij de keel heeft onherroepelijk verloren is Valt hij dus aan dan kan hij gewoonlijk het roof dier verjagen want de leeuw is wanneer hij niet door honger tot razernij gebracht is alles behalve vechtlustig Vlucht de stier dan staat hij bloot aan de kans dat hij van achteren wordt bespron gen De aanval is dus eigenlijk eerder te beschou wen als een door het instinct voorgeschreven ver standige handeling dan als dapperheid Wij mogen er dus aan twijfelen of er wel veel schepselen gevonden worden die zich uit louter genoegen in dapperheid moedig gedragen of schoon zij vooruit weten öat zij van hun handel wijze niet het geringste voordeel hebben Het onbillijkst heeft men wel over de groote apen geoordeeld t.w orang-oetans goriUaa en chimpansees Zelfs groote geleerden zooals Gas pari en Schaftle maken zich daaraan schuldig als zij schrijven „ Volharding groote moed en \ er standige dapperheid wordt bij de meest op den mensch gelijkende apensoorten gemist Bij hen heerscht tegenover de roofdieren angst en vrees Het staat dan ook vast dat zelfs de geweldige gorilla angstig vlucht voor de groote roofdieren Zeker is het in ieder geval dat de vreesachtige natuur der apen zich duidelijlc openbaart tegen over de meer drieste en moediger roofdieren ' Wat bovengenoemde geleerden hier over de dap perheid zeggen is naar onze meening in het alge meen volkomen onjuist en wel op de volgende gronden Als een roofdier honger heeft en voor de keus staat den pijnlijken hongerdood te sterven of zich op een ander schepsel te werpen dan kan men dit als het slachtoffer zwakker is dan de aanvaller toch geen dapperheid noemen Bij de groote katachtige roofdieren zijn de slachtoffers bijna zonder uitzondering zwakker Waarin steekt dan die hooggeroemde dapperheid De weerbare planteneters zooals olifanten neushoorn en buffels worden zoolang zy in hun volle kracht zijn nooit door deze roofdieren F.an gevallen Omgekeerd is het absoluut onjuist als men spreekt van de lafheid der apen Deze dieren zijn bijna uitsluitend planteneters " Wat voor voordeel heeft zulk een vegetariër er van als hij een weer baar wezen aanvalt Delft hij het onderspit dan verliest hij zijn leven wint hij dan is het resul taat voor hem — nul Immers den dooden vijand kan hij niet opeten In het gunstigste gevSl zal hij pijnlijke wonden opdoen Ook de zelfopoffering waarmee het moederdier zijn jongen verdedigd is geen dappei'heid in den strikten in van het woord Het is natuurlijk een oude op de ervaring steunende wet dat de natuur niets doet voor het individu maar alles voor het behoud van de soort De soort wordt bedreigd als de jongen niet beschermd worden het is dus een natuurlijke drang als het moederdier bereid is zich voor haar kinderen op te offeren Zij kan niet anders handelen Merkwaardig is het nu dat toch sommige dier soorten hunne jongen laf of onverschillig ' m den steek laten Als type van lafheid zou men eigen lijk den reiger moeten noemen immers veel klei nere vogels zooals kraaien en wouwen rooven onder zijn oogen de jongen uit zyn nest hoewel hij de roovers door één stoot van zijn snavel van het leven zou kunnen berooven Maar wellicht be grijpen wij menschen de diepere beteekenis van dit gedrag niet Een bekend natuurkundige heeft de volgende verklaring geopperd „ De reiger laat alleen in de jaren dat bö een groot aantal jongen heeft eenige weghalen omdat hij ze toch niet alle tegelijk kan groot brengen " Doch van welk standpunt ook beschouwd in ieder geval is het verschil tusschen dappere en laffe dieren zooals dit gewoonlijk wordt gemaakt op ziclizelf onjuist R.O
UTRECHTSCH NIEUWSBLAD No 70 Zaterdag 23 Juli 1938 DERDE BLAD Prinses Hermine bracht bezoek aan Centraal Museum Hedenmorgen heeft de gemalin van den ex Keizer H.K.H Prinses Hermine een bezoeli ge bracht aan het Centraal Museum ter bezichtiging van de jubileum-tentoonstelling van Oude Kunst H.K.H werd ontvangen door den Burgemees ter en is in het Museum rondgeleid door den di recteur Dr W C Schuylenburg en baronnesse BöeU geb Harinxma thoe Slooten Daar aan deze rondleiding niet de minste rucht baarheid was gegeven heeft het publiek van de aankomst zoomin als van het vertrek van Prinses Hermine iets bemerkt VOLKSZANG OP HET LUCAS BOLWERK Men schrijft ons A.s Dinsdag des avonds 8 uur zal het Utrechtsch volkszangkoor „ Ons Lied " onder lei ding van Goossens wederom een zangavond geven waarbij iedereen wordt ultgenoodigd van liarte mee te zingen Eenige leden van het Koninklijk Utrechtsch Dilettajiten orkest sullen evenals an ders ook nu weer voor de begeleiding zorgen en een versterker zal worden aangebracht Deze zangavond zal evenwel een buitengewone verras sing brengen doordat het Haagsche Knapenkoor onder leiding van den heer Plet Kunst Jr zijne medewerking heeft toegezegd Ook verleden jaar heeft dit Knapenkoor in Juli medegewerkt aan de V Z uitvoering op het Hoogeland Velen zullen zich er op verheugen om dit goede jongens koor nogmaals te kunnen beluisteren Een zeer vroolijk programma wacht luisteraars en zang lustigen en ook nu weer luid het devies Wie zingt er mee ZWIJQEND TELT DE HERDER Gala-avond in den Stadsschouwburg De Utrechische Rederijkerskamer „ Nicolaas BeeU " voerl op 2 Sept een geschiedkundig spel van majoor b.d W G de Bas op Ter gelegenheid van het a.s veertigjarig regee ringsjubileum van Hare Majesteit de koningin or ganiseert de bekende Utrechtsche Rederijkerska mer „ Nicolaas Bests " een Gala-avond in den Stadsschouwburg op Vrijdag 2 September a.s Ten tooneele zal worden gebracht een geschied kundig spel geschreven door den gepensioneerden Majoor der Artillerie W G de Bas getiteld „ Een historisch bal " Dit naar authentieke geschied kundige gegevens bewerkte stuk behandelt het voorspel van de slagen bij Quatre-Bras en Wa terloo en beteekent een hulde aan den Prins van Oranje onzen lateren Koning Willem II Grootva der der jubileerende Koningsvrouwe en aan het kranig initiatief der Nederlandsche legerleiding uit de spannende dagen van medio Juni 1815 Voorts kan nog worden gemeld dat verschil lende hooge autoriteiten reeds tot bijwoning van deze Gala voorstelling zijn en nog worden uitgei noodigd PROV UTR VEREEN TOT BESTRIJDING DER TUBERCULOSE Naar wij vernemen is als opvolger van den Heer S v Marwijk Kooy te Amersfoort benoemd tt secretaris van de Provinciale Utrechtsche Ver eeniging tot bestrijding der tuberculose Mr J de Vreeze te Utrecht Geraffineerde inbraak in het gemeentehuis van Tienhoven Eerste interview met Miss Van Rensselaer In hef oude Bensselaeishuis „ Ciailo " werd tijdens den „ French-Indian-Wat " van 1756 bij een samenkomst van gene raal Johannes Van Rensselaer Colonel Philipp Schuyler en Colonel George Washington het nationale vrijheidslied de „ Yankee doodle " geboren WERKLOOZENKAS EN DE GELADEN REVOLVER VAN DEN BURGE MEESTER VIELEN IN HANDEN VAN DE BRUTALE INDRINGERS v Een tocht naar het kasteel Salentein *.^ S ALENTEIN zoo heet het kasteel van deJonkheeren van Haersma de With evenbuiten Nrjkerk het doel van onzen tochtin dezeji bewolkten Julinamiddag Tuaschenhet groen vloeit een watertje en daaroverligt een brug van bemoste steenen Een argwa nende driftige zwaan slaat dreigend zijn wittewieken uit — maar verder zwqgt hier alles enalleen het kiezel van de oprijlaan kraakt enknerpt bij lederen voetstap door deze groenestilte Onder de schel herinnert een electri sche drukknop u eraan dat wij niet in de zeven tiende eeuw leven maar in het zakelijk hedenvan aimo 1938 Op dit oogenblik vertoeft hier Z.Exc Jhr Mr H M van Haersma de With gezant van Hare Majesteit de Koningin der Nederlanden te Washing ton die als gast Miss Florence van Rensselaer hier ontving ¦ Miss Florence is de vijftig al gepasseerd maar ^ hoe oud zij eigenlijk is laat zich bij haar constant energiek type niet zoo gemakkelijk raden Zij is een nazaat dier eerste Van Rensselaers in Noord Ame-rika die de stichters waren van de nederzetting Kensselaerswijok Zeker er leven nog genoeg afstammelingen van deze kolonisten van Nieuw - Nederland maar de meesten dragen andere namen het schijnt dat uit de huwelijken der van Rensselaers vooral veel doch ters zijn geboren degenen die nog dezen oud Hol-landschen familienaam dragen zijn zeldzaam ge worden Een van die zeldzamen is Miss Florence voor wie wij dezen tocht naar huize Salentein ondernomen hebben „ Is dit de eerste maal Miss van Rengaelaer dat u in Holland is " „ Neen ik ben hier al eens eerder geweest ' n Jaar of vier geleden speciaal voor de Flora-tentoon stelling Prachtig was dat Ik ben hier nu met Miss Gardiner eveneens een afstammelinge van zeventiende-eeuwsche kolonisten uit Holland Be gin Augustus denken wij Amsterdam het Amstel Hotel weer te verlaten Maar laat ik u onmid dellijk zeggen dat ik Holland een allercharmantst land vind en de menschen hier buitengewoon be minnelijk hoffelijk en hulpvaardig Dat heeft me vooral getroffen omdat ik-zelf helaas het Hol landsch niet machtig ben en alleen Engelsch ken Gelukkig is dat in uw land voor ' n reiziger geen beletsel te genieten van al het schoone dat hier te zien valt Interesseert u zich voor Amerika en voor Oud-HoUandsche kolonisten — Welnu die Kiliaen van Rensselaar de zoon van een dier twee gebroeders die in de kerk te Nijkerk begraven lig gen en die de voorvader is geworden van alle overzeesche van Rensselaers is tweemaal gehuwd geweest Zijn tweede vrouw heette Anna van Wely en uit dit huwlijk werden verscheidene kinderen geboren waaronder ook ' n zoon Jeremias Deze Jeremias beheerde voor zijn vader die in Holland achterbleef en slechts een enkel maal is overgekomen een uitgestrekt terrein Meer dan duizend vierkante mijlen Hij huwde met Maria van Cortlandt en uit dit huwelijk werden verschei dene kinderen geboren van wie er drie den vol wassen leeftijd bereikten een dochter die nader hand getrouwd is met Mr Nichols en twee zonen een Kiliaen die met ' n nichtje van Cortlandt trouwde en een Hendrick die met Maria van Brugge in het huwelijk trad Ook de namen Johan nes en Jerimias zijn trouw in de familie bewaard gebleven mijn vader 200 herinnert ons Miss van Rensselaer voerde die beide namen Hij heetteJohn Jerimas Ik zelf stam zoowel van Kiliaan van Rensselaer II — „ the patron branch — als vanzijn jongeren broeder Hendrick Jeremias ' zoon)af Of wij fier zijn op onze HoUandsche afstam ming Jazeker de oud-Hollandsche eigenschappenvan deugdelijken eenvoud arbeidslust kloekheiden stoeren burgerzin wettigen dunkt mij dientrots " „ Kunt U mischlen vertellen Miss van Rensse laer of er nog iets en zoo ja wè,t er van de oud Hollandsche traditie is blijven leven in Amerika " Hier lacht Miss van Rensselaer „ Traditie Oho daarvoor moet u niet in Ame rika zijn Als u die daar zoekt zoekt u vrijwel vergeefs Nu ja — behalve dan in de Zuidelijke Staten — het vroegere Dixie-land — Daar leeft inderdaad nog wèl traditie daar zijn er nog heel Gistermiddag heeft een groote groep weezen het door ons reeds aangekondig de bezoek gebracht aan enkele kramen op het Janskerkhof waar zij met bloemen werden getooid en zeer gul door verschil lende firma's onthaald Daarna gingen de weezen naar het feestpark op het Vreden burg Hier hadden zij vrijen toegang tot tal van vermakelijkheden en het spel viel zoo in den smaak dat sommigen slechts schoorvoetend bereid bleken de heerlijk heden van Rideo Caroussel Jimmy house piccadilly enz te verlaten Na nogmaals te zijn getracteerd gingen de kinderen verrukt huiswaarts W AAR stille fluisteringenDoor zilverpeppels gaan.Daar noodt een suizend zingenDen doler soms tot staan.Tot rust een wijl — na dwalenDoor ' t groene vlakke veld,Tot luist'ren naar verhalenDie Zeeland's wind vertelt,De wind die als op snarenMet psalmend harpgespeelRuischt door de zomerblarenVan olm en van abeel • Traag schrijden d ' uren verder,Den avond tegemoet,En zvrijgend telt de herderZijn trage schapenstoetEn ziet den vrede in ' t weidenVan ' t woUigwitte vee.De doler die bleef beidenSchouwt met den scheper mee.En droomt van vroeger dagen,Die eeuwen eeuwen éérAartsvaders dolen zagenDoor velden ver weleer ^ wat met herinneringen aan den ouden slaven-tgd en den burgeroorlog van 1865 Eerlijk gezegd ik hou van dat Zuiden met zijn oude plantages Enwat de slavernij van voorheen betreft velen in deNoordelijke staten vooral In Nieuw-Engeland diede slavernij laakten leverden zelf negers aan hetZuiden Mijn voorouders hielden óók slaven maardegeen die in het Zuiden woonde heeft den zijnende vrijheid gegeven jaren vóór zijn bloedverwantin het Noorden daar zelfs maar over dacht " „ U woont zelf in New-York " „ Jazeker De staat New-York heeft een jaar ofwat geleden van de nazaten van de Van Rensse laers het oude „ Crailo " ten geschenke ontvangen.Dat was het in 1642 in Green Bush Rensselaers wijck gebouwde huis tegenover Albany De staatheeft het aangeboden aan de „ Dochters der Revo lutie " — een patriottische organisatie die derestauratie van het gebouw ter hand heeft ge nomen maar niet in alle opzichten op de meestgelukkige viTjze De oud HoUandsche glas-in-lood ruitjes zijn jammer genoeg door een product vanmodernen stijl vervangen Dat is vooral jammer omdat het hier een huis met geschiedenis betreft " En dan doet Miss van Rensselaer ons het ver haal ervan In de jaren 1756 tot ' 58 vochten de Noord-Amerlkaansche kolonisten destijds nog onder de Britsche vlag tegen de Franschen in Canada en de met dezen verbonden Indianen „ the French Indian War " was dat en als ge er in Amerka over begint weet ledere schooljongen van acht jaar u er nog heel wat van te vertellen Tijdens dien oorlog vond op zekeren dag In dat huls CraUo een ontmoeting plaats tusschen Gene raal Johannes van Rensselaer Colonel Philipp Schuyler en Colonel George Washington die twintig jaar later de Bevrijder van Amerika zou heeten Welnu het lied van die Amerikaansche vrijheid de Yankee-Doodle werd reeds twintig jaar voor do OnafhankelljkheidBverklaring van 1776 geboren het werd geboren bij deze samen komst in den tuin van het oude Rensselaershuis en Generaal Van Rensselaer heeft meegeholpen bij het componeeren Later lang na den Vrijheidsoorlog heeft — het was omstreeks ' t jaar 1800 — ook de beroemde Fransche generaal en vrijheidsheld Marquis De La Fayette In dit huls gelogeerd waar hij de gast was v.an Mrs Visscher dochter van Jeremias van Rensselaer ' Kleindochter van bovengenoemdeu ge neraal Johannes Rensselaer Tot aan den wereldoorlog van 1914 heeft het Amerikaansche leger trouwens altijd onder zija officieren Van Rensselaers gehad „ En nu " zoo eindigt Miss Florence „ hoop ilidat ik u voldaan mag hebben this was my firstinterview and you have had It " MINISTER STEENBERGHE TE IJMUIDEN IJMUIDEN 23 Jull — Mr M P L Steen berghe minister van Economische Zaken bracht heden vergezeld van Dr H M Hirschfeld Direc - teur Generaal van het Departemer/t van Handel en Nijverheid een bezoek aan van Leer's walsbedrij ven en het hopgovenbedrgf Met handschoenen en flitspuit gewerkt Van een specialen verslaggever TIEN HOVEN 23 Juli - Voor de tweede maal binnen twee weken is de bevolking van hel dorpje Tien hoven — dat gelegen is aan de schilderachtige plassen onder den rook van Urecht — opgeschrikt door een brutale inbraak Werd voor enkele weken des nachts inge broken in de woning van den predikant der Ned Herv Gem thans hebben — in den nach ^ van Donderdag op Vrijdag — onge noode gasten een bezoek gebracht aan den woning van den burgemeester der gemeente Tienhoven en in het daaraan grenzende ge meentehuis De inbrekers hebben kans gezien zich meester te maken.van den inhoud van een geldkistje waarin zich een som gelds be vond die bestemd was voor de uitkeering aan werkloozen Het geldkistje inhoudende een bedrag van f 268.67 werd opengebroken en het geld werd door de brutale daders mee genomen Het gemeentehuis van Tienhoven is een oud Patriciërshuis dat gelegen is tegenover de Ne derdultsch Hervormde kerk Het gebouw ^ llgt — gescheiden door een voortuin — op een twmtigtal meters van den hoofdweg af Het eene gedeelte van het huls is ingericht als ambtswoning van den burgemeester den heer A A v d Hoorn het andere gedeelte dient tot gemeentehuis Natuurlijk vormt deze brutale inbraak die ge pleegd werd tijdens de afwezigheid van den bur gemeester en dien gezin dat met vacantie elders in ons land vertoefde het gesprek van den dag in het rustige plattelandsdorpje Het was de werkster die gistermorgen de eerste was die de inbraak ontdekte Toen de werkvrouw haar gewone Vrijdagsche werkzaamheden wilde aanvangen ontdekte zij tot haar zeer groote ont steltenis dat dieven zich toegang tot het gemeen tehuis hadden verschaft en daar een ware ravage hadden aangericht Kasten waren opengebroken laden waren inderhaast doorzocht en de inhoud daarvan lag over bureaux en vloeren verspreid „ Ik schrok natuurlijk geweldig vertelde ons dewerkster een jonge flinlie vrouw „ want ik zagdat de heele boel overhoop gehaald was Natuur lijk mocht ik nergens aankomen want de politiebegon direct met haar onderzoek De deuren enramen moesten gesloten blijven en werken mochtIk niet Ik heb van de consternatie den geheelennacht niet kunnen slapen De heer T v d B u n t ambtenaar ter gemeen - te secretarie vertelde ons dat het bericht van deinbraak als een loopend vuurtje door het dorpging Toen ik gistermorgen op weg naar het ge meentehuis was werd het mij al verteld Er was ingebroken Maar aanvankelijk wilde ik het niet gelooven Doch de geruchten bleven aanhou den en toen ik het gemeentehuis betrad zag ik met één oogopslag wat er gebeurd was Alles was overhoop gehaaldj terwjjl voor ge politie alle deu - ren gesloten moesten blijven voor het speurhon - den onderzoek dat ingesteld zou worden Achteraf l^jkt het wel alsof ik een voorgevoel heb gehad van deze inbraak Want Donderdag avond om negen uur had ik aan de werkloozen de steunuitkeering uitbetaald Het geldkistje waarin zich het geld bevond werd door my altijd in een kast van de secretarie opgeborgen Donderdag avond week ik van deze gewoonte af en sloot het kistje in een stalen kast welke zich In de raad zaal bevindt Ik onttrok het kistje nog aan bet oog door er boeken rondom te stapelen zoodat niemand op het denkbeeld zou komen dat het geld daar opgeborgen was De dieven hebben zich via de achterzijde van het huis van den burgemeester toegang verschaft tot het gemeentehuis Het feit dat de daders er van op de hogte waren dat de burgemeester en zijn familie afwezig waren bewijst wel dat de Inbrekers volkomen op de hoogte waren met de omstandigheden Of > vakkundige wijze In de serre hebben de Inbrekers een groote gla ^ zen ruit van ongeveer 1.50 x 80 cM op vakkun dige wijze verwijderd door de latjes weg te schroeven en de stopverf weg te snijden waarna de ruit netjes op een grasperk werd neergelegd Vla het aldus ontstane gat stapten de inannen naar binnen sloten omzichtig de gordijnen waar door hun operaties van buitenaf niet meer zicht baar zouden zijn en zetten zich onverwijld aan den arbeid Allereerst werd de woning van den burge meester aan een grondig onderzoek onderwor pen Maar het was de Inbrekers uitsluitendom contanten te doen Want verschillendewaardevolle voorwerpen zooals tafelzilver enzelfs een gouden horloge werden onaangeroerdgelaten Ook in de privé-kamer van den bur gemeester werd alles overhoop gehaald dochhier hebben de dieven ook niets van hun ga ding kunnen vinden Slechts een revolver ge laden met negen scherpe patronen werd mee genomen Het vuurwapen kon hen misschiennog te pas komen De kamer van Mevrouw van den Hoorn werd eveneens aan een grondig onderzoek onderwor pen Een bureau werd opengebroken en de inhoud van de laden werd over de vloeren verspreid Maar ook hier bleek geen geld voorradig Onverrichter zake richten de inbrekers hun schreden naar de secretarie waar kasten en laden werden openge broken met behulp van valsche sleutels Tenslotte vonden de inbrekers de stalen kast in de raadzaal en toen deze geforceerd was braken zij het geld kistje open waaruit een bedrag van f 268.47 werd ontvreemd Toen het geld eenmaal in hun bezit was hebben de inbrekers hun gemak genomen In de woning van den burgemeester hebben zfl kalmpjes den buit verdeeld onder het genot van gestolen koekjes en sigaren waarna de aftocht werd geblazen Zie verder Laatste Nieuws CAUSERIE-AVOND „ DOOR EENDRACHT VERKREGEN " De Kanarie Vereenging „ Door Eendracht Ver kregen " houdt Dinsdagavond 8 uur 26 JuU haar maandelijk.schen Causerieavond in Hotel „ Riche " Vredenburg Deze avonden die zeer leerrijk en vrij toegan kelijk zijn voor alle kweekers en liefhebbers van vogels worden geleid door den causeur den heer van Gend uit Amsterdam
ro UTRECHTSCH NIEUWSBLAD No 7Ö Zaterdag 23 JuFf 1938 DERDE BLAD FINANCIEEL OVERZICHT DE NEW YORKSCHE BEURSHAUSSE neemt een adempau en ziet om Het zakenleven blijft volgen talrijke gunstige veischijnselen en resultaten openen een aantrekkelijker verschiet En toch blijven reserve en behoedzaamheid geboden - il „ MEE DE KORSE IS HET NIKS VAN DE JOAR " Ook bij de Post was dit merkbaar Min ^ Patijns politieke weekend Een nogal vage agenda wacht den vroegeren Oslo-slaten te Kopenhagen M INISTER PATIJN is gisteren per K.L.M naar Kopenhagen g'3vlogen waar hij dit weekend deelneemt aan de besprekingen de er ingevolge initiatief van Denemarken's Mi nister van Buitenlandsohe Zaken Munch tus schen de hoofden van de buitenlandsche departe menten van Finland Zweden Noorwégen Denemar ken Nederland België en Luxemburg zullen plaats vinden Ook Zwitserland was uitgenoodigd doch dat heeft gemeend te moeten bedanken zulks omdat het nu eenmaal zoo „ verschrikkelijk " neu traal is en wil wezen dat het zelfs tegen zulk een onderling overleg bezwaar koestert Een samenkomst als nu in de Deensche hoofd stad is opgezet is nieuw Wel plegen de vier eerst genoemde landen die te zamen de groep der Noordeiyke staten vormen al een aantal jaren lang onderling een dergelijk contact aanvanke lijk eens tegenwoordig twee keer per jaar te be vorderen Dit maal echter kwamen de Noordelij ken nadat Munch hiervoor gepleit had tot de conclusie dat het wel geschikt ware om aan de besprekingen een breede basis te geven en wel een basis als anders aan den vooravond van b.v een Volkenbondsvergadering te Geneve dienst pleegt te doen Want daar kennen we zulk een overleg waarbij o.m ook ons lajid is ingesciia keld reeds heel wat jaren Er zat ontegenzeggelijk iets juists in de overwe ging van Minister Munch dat indien men straks ¦ wellicht ter Assemblee gemeenschappelijk het een of ander ondernomen zou willen zien beraad daarover tijdig moest geschieden en niet pas ter twaalfder ure Bij navraag omtrent de voorloopig opgestelde Kopenhaagsche agenda vernam ik dat deze luidde besprekingen over den algeraeenen internationalen politieken toestand Dat is wel zeer algemeen Het heeft intusschen het voordeel dat er eigenlijk alles onder kan vallen wat niet wegneemt dat — naar ik hoorde verluiden — een van de deelnemers gemeend heeft nog het denkbeeld aan de hand te moeten doen om het o.a ook te hebben over het ontwapenuigsvraag Btuk Zoo goed als zeker zal men natuurlijk nog eens onder de oogen willen zien of en wat men zou kunnen doen met betrekking tot het pro bleem van de sancties Reeds hebben de hier be doelde landen te Geneve laten weten dat zij de in het Handvest neergeschreven verplichting tot deelneming aan sancties als buiten werking be schouwen Dit is echter nooit met zooveel woor den in den Raad of in de Vergadering verklaard Misschien zal men nu te Kopenhagen nog eens nagaan of dat nog wensohelijk zou zijn Dat men echter anderzijds zou besluiten aan te sturen op een uitdrukkelijke erkenning vanwege de Volken bondsvergadering of - Raad dat inderdaad art 16 niet meer werkt valt voorshands twijfelachtig te noemen Een onopgemerkte opmerkelijke uitlating Het zou ons niet sterk verbazen Indien Minis ter Patijn zonder veel Euiirao de reis naar Kopen hagen ondernomen zou hebben Wij denken hier nl aan een hoogst merkwaardige uit lating van dezen bewindsman op 2 Maart jl in de Eerste Kamer ter gelegenheid van de be handeling der begrooting van Buitenlandsche Zaken gedaan Blijkens de Handelingen heeft hij toen in een tusschenzinnetje aangekondigd dat hij wenschte te breken met de tradi tie van wel 15 jaar lang om andere Re geeringen van ex-neutrale staten te raadplegen met betrekking tot kwesties van Volkenbondspo litiek De Minister verklaarde niet voornemens te zijn die traditie voort te zetten Wonderlijk ge r.oeg is die opmerking van hem destijds aan de aandacht van zijn gehoor ten eenen male ont tnapt Of dat kwam doordat hij haar uitgespro ken had in een tusschenzinnetje dan wel of de oorzaak in iets anders gezocht zou moeten wor den valt niet te bevroeden Hoe dit zij dit stand punt van Minister Patijn is niet zonder meer vanzelf sprekend Het doet bepaald wat vreemd aan Zeker het valt niet moeilijk allerlei ver scliillen waar te nemen tusschen de vier Noorde lijke staten eenerzijds en bv ons land anderzijds De Noordelijken liggen — met uitzondering van Denemarken — meer buiten het dagelijksch in ternationaal gewoel En alle vier wenschen ze ooit nog meer misschien dan wij hun totale afzijdig heid te onderstrepen Zijn kunnen dit ook te eer der omdat zij b.v niet gelijk wij met koloniale aangelegenheden te maken hebben In zooverre en tevens o.a ook wat ligging en staatkundige situatie in het algemeen betreft bestaat er eigen lijk nauwere overeenkomst tusschen ons buur land België en ons Maar toch doen er zich juist ook op het oogenblik verschillende kwesties in verband met den Volkenbond voor waarbij het heel goed denkbaar ware dat gelijk ook vroeger nogal eens geschiedde een breedere groep te we ten die van de landen wier Ministers elkaar thans te Kopenhagen ontmoeten en misschien nog wel meer een gemeenschappelijke gedragslijn zou willen en kunnen volgen Dat alleen reeds doet een overleg als nu in Denemarken's hoofdstad be oogd is in elk geval de moeite waard zijn Trou wens er is zoo iets gegroeid als de gewoonte — ik zou haast wUen zeggen de ongeschreven regel — dat in den Volkenbondsraad één staat een zo tel krijgt welke als het ware de representant van do Noordelijken plus Nederland is Ook om die reden zu een breken met de traditie van het overleg met anderen minder juist wezen Natuurlijk moeten wij de vrijheid behouden zelf te kiezen wat we wel en wat we niet willen Doch dit behoeft toch nog niet te leiden tot een beleid van zoo groote eigengereidheid dat we niet eens meer overleg zouden willen plegen met anderen met wie gelijkgezindheid toch veelal mogelijk te achten valt Vandaar dat het o.i zelfs al zou Kopenhagen straks niets concreets opleveren toch heel goed is dat Minister Patijn heeft nage laten de rol van spelbreker te vervullen Moge hij ook m de toekomst er van afzien die rol op zich te nemen en moge hij dus voortgaan met te han delen in strijd met de wonderlijke woorden die op 2 Maart jl aan zijn lippen ontsnapten Dr E V KAALTE ZANGUITVOERING BIJ DE JULIANAKERK De Chr Gemengde Wijkzangvereeniging „ Ju liana-kerk " is voornemens op Dinsdag 26 Juli ' s avonds om 8 uur in samenwerking met het Utrechtsch Evangelisatie - zangkoor „ Soli Deo Gloria " en de Chr Gemengde Zangvereeniging „ Lauwerecht " onder leidmg van den heer H Coljee een zanguitvoering te geven op het plein van de Julianakerk Ook de Chr Muziekvereeniging „ Gidion " di recteur A V d Hooft zal medewerking verleenen Suiker toont bemoedigend beeld van intern * samenwerking H ET herstel van den Amerikaanschen patient schijnt aan te houden Wij hebben ons niet laten ontmoedigen door enkele dagen van terugval en aarzeling de gestagneerde bloedsom loop komt langzaam weer in beweging het hart gaat wat sneller kloppen en iets wat op de eerste aanduidingen van een blos gelijkt verschijnt op het gelaat van den zieke Zgn het de injecties die dit heilzame werk verrichten of zijn het de natuur lijke krachten die geleideiyk de overwinning be halen over de destructieve invloeden Wij durven op deze de toekomst beheerschende vraag nog geen definitief antwoord te geven En toch zou het struisvogelpolitiek zijn zich uitsluitend te ver gasten aan den opwekkenden aanblik van een le vendige beurs zonder zich te verdiepen in de oor zaken dier opleving Want mocht het inderdaad In hoofdzaak de „ pump-priming " zijn die het uitge putte lichaam nieuw leven inblaast dan is de vrees gerechtvaardigd dat het herstel slechts zal aan houden zoolang de kunstmatige stimulansen in het lichaam worden gepompt Komt aan deze inpom ping een einde en dat dit einde zal komen is ze ker dan hangt het voortduren van het herstel er van af of het lichaam van nature weer zooveel kracht en moed verzameld heeft dat het ' t stimu leerende werk der inspuitingen kan voortzetten d.w.z of dan het particuliere kapitaal bereid is de taak der regeerings-dokters over te nemen En dit is weer afhankelijk van de vraag of dit kapi taal voldoende vertrouwen heeft in een ongehin derde uitoefening van opbouwende werkzaamhe den met name of het niet opnieuw door regee ringsbemoeizucht zal worden afgeschrikt Persoon lijk blijven wij nog steeds geneigd té gelooven dat in het doorbrekend Amerikaansch conjunctuurher stel niet kunstmatige doch natuurlijke factoren de voornaamste rol spelen en dat deze ook niet zullen nalaten hun invloed uit te oefenen op de éönjunctuur in het oude wereldeel Wanneer men bedenkt dat de Ver Staten welker oppervlakte niet meer dan 6 % van den aardbol beslaat en die slechts 7 % der wereldbevolking herbergen ten aanzien van de voornaamste goederenmarkten een overheerschende plaats in de consumptie innemen petroleum rubber koper tin ijzer steenkool suiker koffie cacao katoen zijde en tevens de belangrijkste producent zijn van een reeks van goe deren petroleum tarwe katoen koper ijzer lood steenkool dan wordt het duidelijk dat de Ameri kaansche conjunctuur een gewichtig rad is aan de economische wereldmachme De New Yorksche beurs is sinds het schrijven van ons vorig overzicht wederom vooruit geloopen op de conjunctuur waarna zij opnieuw een adem pauze heeft genomen om eens achterom te kijken of het zakenleven wel volgt En inderdaad kunnen wij deze week op enkele uitgesproken verbete ringsfactoren wijzen Zoo was de winst van 29 Amerikaansche Industrieele ondernemingen in het tweede kwartaal nog wel 73 % lager dan die In het overeenkomstig kwartaal van 1937 doch 55 % boven die van het eerste kwartaal van 1938 Zoo vertoonden de werkloosheidscijfers ofschoon in ab soluten zin nog uitermate hoog in Juni voor het eerst sedert November 1937 een daling Zoo is een Hel daggemiddelde van de len kantore te Tiel aangeboden mandjes kersen is gewoonlijk 300 dit jaar en dan nog een enkele maal slechts 100 Dat 1938 een duur en slecht kersenjaar geweest is weten we allemaal Maar thans komt de Post dit nogeens met enkele merkwaardige cijfers na der illustreeren in het heden verschenen Juli nummer van „ P.T.T.-Nieuws " maandblad van het Hoofdbestuur der Posterijen Telegrafie en Tele fonie Wij ontleenen aan dit artikel de volgende aardige blzonderheden „ Tijdens de campagne die normaal 12 S 14 da gen duurt heeft het kantoor Tiel wat het tot de Inspectie Arnhem behoorende gedeelte van de Betuwe betreft de leiding van de postverzending Bij een goeden oogst worden in deze periode van het Tielsche kantoor uit dagelijks twee groote en twee kleine autoritten uitgevoerd naar de hulp kantoren en stations in het ressort De kleine ritten — een om 11.55 en een om 16.55 — loopen over Ophemert Varik Wadenoijen Kapel Ave-zaath Kerk Avezaath en Zoelen naar Drumpt en vandaar weer terug naar Tiel een rit van onge veer 1 % uur De groote ritten vertrek resp 12 en 17 uur bestrijken den anderen kant van het ressort en halen de mandjes of kistjes kersen op van Maurik Eek en Wiel Ingen Ommeren Lien den Kesteren waar zoo noodig een derde rit Op heusden-Kesteren wordt ingelegd Ochten IJzen doorn Echteld Tiel-kantoor bijlading van de in middels aangebrachte mandjes Buren Zoelmond en Beusichem Van de kantoren Culemborg en Geldermalsen uit worden eveneens ritten uitge voerd welke resp te Buren en Beusichem aanslui ten op den grooten rit van Tiel De Tielsche auto neemt daar de mandjes over en-gaat dan recht - duidelijke verbetertag merkbaar in de kleinhan delsomzetten terwijl uit de automobieluidustrie gunstige berichten komen De wagonverladingen nemen toe het verbruik van electriciteit is stij gend De grootendeels als gevolg van de doorge voerde prijsverlagingen toegenomen bedrijvigheid in de staalnijverheid heeft zich nog intensiever voortgezet in twee weken tijds is de activiteit van ruün 22 % tot ruim 36 % toegenomen en men ver wacht dat zg binnen twee maanden weer tot ca 60 % zal zijn opgevoerd Daarnaast wordt groot gewicht toegekend aan de onderhandelingen welke thans tusschen werkgevers en werknemers zoowel in de staalindustrie als bij de spoorwegen worden gevoerd omtrent loonsverlagingen Zulke loonsver lagingen zijn thans dringend gewenscht in de staalindustrie om den invloed der prijsverlaging te compenseeren bij de spoorwegen om het bedrijf weer eenlgszins rendabel te maken en in ' t alge meen om de nog stee4s heerschende dispariteit tusschen kosten en prijzen althans zooveel mogelijk te verzachten Het feit dat tot dusver van de zijde der werknemers nog niet met staking is gedreigd mag wellicht als een aanduiding worden be schouwd dat ook zij thans de redelijkheid van zulk een verlaging inzien Toch staan tegenover al deze vrij gunstige symptomen nog factoren van minder opwekkenden aard Zoo beschouwen wij het feit dat de president der Reconstruction Finance Cor poration de banken ervan heeft beschuldigd on danks haar groote liquiditeit veel te weinig scheu tig te zijn met de cedietverleeninig als een min der gunstig symptoom De vraag rijst immers waarom zijn de banken zoo terughoudend wa^om durven zij niet in grooter mate aan de crediet vraag te voldoen is er dan toch nog ergens een kink in den kabel wanneer de banken het niet wagen het crediet-inpompings-systeem van de regeering te volgen Dit en andere minder gun stige symptomen zijn reden genoeg om nog steeds de grootste voorzichtigheid te betrachten in de be oordeelmg der Amerikaansche conjunctuur en haar heraut Wall Street Amster(iamsche beurs markeert den pas Het zijn deze overwegingen gepaard aan argu menten van politieken aard die de Amsterdamsche beurs ertoe hebben geleid den pas te markeeren De omzet blijft gering en er is geen sprake van een werkelijke haussebeweging Van belat^g is te vens dat ook de obllgatiemarkt een vaste houdmg blijft aan den dag leggen zoodat bijv de 3—31/2 % leening boven de 102 noteert een vrij duidelijke aanwijzing dat de belangstelling voor aandeelen ngo maar matig blijft De ontwikkeling der bin nenlandsche conjunctuur is hierop ongetwijfeld van invloed geweest De industrieele bedrijvigheid is hetzij stabiel of beweegt zich in nederwaartsche richting Dat de HoUandsche Kunstzijde Industrie te Breda zich gedwongen heeft gezien de produc tie in Nederland en bij haar buitenlandsche doch termaatschappijen met ca 50 % te vermmderen als gevolg van de slechte situatie in de binnen - en buitenlandsche kunstzij demarkt is inderdaad een bericht van weinig opwekkenden aard Ook uit vele andere industrieën Philips Twente bijv luiden de berichten nog niet overmatig gunstig In de scheepvaart is na een korte periode van scherpe opleving weer een vrij ernstige reactie ingetreden de vrachtprijzen zijn nog voortdurend dalende het indexcijfer van den „ Economist " viel van 169,8 in September 1937 tot 111,9 in Juni 1938 en het ladingaanbod is Ingekrompen hetgeen vooral tot uiting komt in de La Plata-markt de streeks naar Utrecht-Station aankomst 15.30 resp 20.30 waar voor verdere expeditie wordt zorggedragen De voor Utrecht zelf bestemde mandjes die aldaar met den grooten rit dus om 20.30 aankomen worden nog denzelfden avond besteld In den namiddag geplukt — ' s avonds „ kers"-versch bij de geadresseerden op de fruit schaal Deze bijzondere autoritten worden natuurlijk alleen maar uitgevoerd wanneer het aan de hulp kantoren en stations ter verzending aangeboden aantal mandjes voldoende groot is om de voor het Staatsbedrijf aan dezen maatregel verbonden kos ten te rechtvaardigen Er js dus regelmatig tele fonisch contact noodig met de kantoren en sta tions om te weten op hoeveel mandjes ongeveer kan worden gerekend En dan is het dikwijls moeilijk te beslissen of men een of meer auto's zal laten rijden of niet Rijden de auto's niet dan geschiedt de verzending uit den aard der zaak met de gewone middelen van vervoer Dat is dan echter een tegenvaller voor de bestellers want het valt niet mee om met een stapel mandjes voor op de fiets met tegenwind over den Waal dijk te peddelen In 1935 werden met deze bijzondere autoritten van Tiel uit nog ongeveer 3600 mandjes en kistjes van 2—5 K.G inhoud verzonden In 1936 was het al veel minder n.l 3464 en in 1937 geen bij zonder goed kersenjaar bedroeg het aantal slechts ruim 2400 een cijfer dat tijdens de cam pagne van dit jaar lang niet gehaald is Dit jaar buiten beschouwing gelaten is de teruggang hoofdzakelijk te vnjten aan de omstan digheid dat de verzending meer en meer ge schiedt met vrachtauto's Deze rijden alle boom gaarden af en brengen de kersen in onverpakte manden rechtstreeks naar de veilingen naar de jamfabrieken of naar de groote steden Tegen een dergelijken afhaal en besteldienst kan de Post vanzelfsprekfend niet op Bovendien is zij in sterke mate gehandicapt door de in verband met de korte stationnementen van de treinen noodzake lijke verpakking in zakken hetgeen niet bevor derlijk is voor een goede ventilatie Teer fruit als kersen heeft nu eenmaal doorstraling van frissche lucht noodig vooral bij vochtige weersgesteldheid Br zijn vroeger wel proeven genomen met verpak king der mandjes in groote netten en later met bundeling door middel van riemen maar het een kurk waarop de vrachtenmarkt grootendeels drflft Het is ' niet te verwonderen dat het plan voor een zgn „ compensatie pool " voor de wilde vaart weer op den voorgrond is gebracht en pogingen worden aangewend een internationaal oplegschema op de ze basis doch tevens insluitend de lijnvaart aan vaard te krijgen Reeds hebben de Britsche eige naars van vrachtschepen hun stem voor zulk een plan uitgebracht Wij gelooven dat het voor de scheepvaart in het algemeen hoogst gewenscht zou zijn indien Inderdaad zulk een oplegschema op internationale basis tot stand zou kunnen ko men De goederenmarkten hebben door hun prijshou dende tot vaste stemming er toe bijgedragen een vasten ondertoon ter beurze van Amsterdam te scheppen Speciale aandacht Is deze week gecon centreerd geweest op de suiker Na lange beraad slagingen en ha overwinning van wel zeer groote moeilkheden is de Internationale Suikerraad tot overeenstemming gekomen ten aanzien van de vaststellmg der exportquota naar de vrtje markt voor het tweede quotajaar dat 1 Sept ingaat Het bloote feit reeds dat een zestiental landen in zulk een moeilijke materie een accoord hebben kunnen bereiken in een geest van ware interna tionale samenwerking moet in het huidig tijds gewricht ten zeerste worden toegejuicht Nadat men de behoefte van de vrije markt zeer conser vatief op 3.150.000 ton had geraamd moest de aanvoer op die markt aan deze raming worden aangepast Men heeft dit bereikt door een alge meene quotaverlaging met 5 % en door een vrfl willigen afstand van quota door de verschillende landen waarbij zelfs het Britsche Rijk de geste heeft gedaan van een afstand van 20.000 ton Men kan thans redelijkerwijze verwachten dat door deze maatregelen statistisch evenwicht is bereikt en dat de toekomst er voor de suikerindustrie wat hoopvoller zal gaan uitzien Java zal in het tweede jaar 973.500 ton mogen exporteeren tegen 1,050.000 ton in het thans loopende jaar Ook hier een be langrijk offer natuurlijk dat men hoopt door stij gende prijzen gecompenseerd te krijgen De NIVAS is er in elk geval reeds in geslaagd de prijzen voor den export verder te verhoogen Zeer groote sui kerafdoeningen worden vermeld en het is nu ze ker dat de achterstand in de verkoopen vóór eind Augustus volledig zal zijn ingehaald Een aangename verrassing werd ons dezer da gen bezorgd door het bericht dat de Koninklijke Petroleum Mij door middel van haat Nederland sche distributiemaatschappij beslag heeft laten leggen op 10.000 ton Mexlcaansche petroleum af komstig van de velden van haar „ onteigende " dochteronderneming de Mexican Eagle De Mexl caansche regeering had deze gestolen olie tn een Zweedschen tanker geladen die rustig de Schelde opvoer in de richting van Antwerpen De Konmk lijke was er echter als de kippen bij en legde na ¦ verkregen vergunning van den president der recht bank te Middelburg beslag op den inhoud van het schip toen het zich tegenover Hansweert bevond Men moet het toejuichen dat de Koninklijke nu in Mexico zelf geen recht is te verkrijgen op deze wijze tracht haar rechten op de Mexlcaansche olie te handhaven Met groote belangstelling zal men het verloop van deze actie moeten volgen Indien zij slaagt zal zij wellicht de mogelijkheid openen om ook in andere landen de Mexlcaansche olie te achtervolgen De Berlijnsche beurs heeft de laatste weken aan zeer scherpe koersdalingen biootgestaan In het algemeen zijn de gebeurtenissen aan deze beurs voor de financieele wereld van ondergeschikt be lang geworden als gevolg van de economisch flnancieele isoleering van Duitschland Ditmaal evenwel is de Inzinking zoo algemeen en zoo sterk geweest dat wij er wel eens de aandacht aan moeten wijden Wij zullen wel niet ver van de waarheid zijn wanneer wij de daling grootendeels toeschrijven aan de maatregelen tegen het Jood sche kapitaal De verplichte registratie en de drei ging van confiscatie geven natuurlijkerwijze aan leiding tot het op de markt gooien van groote pos ten aandeden uit Joodsch bezit hetgeen vanzelf sprekend den Joden weer uiterst kwalijk wordt genomen Daarnaast hebben de nieuwe maatrege len volgens welke de financiering der industrie niet langer op credietbasis zal plaats vinden ont wrichtend gewerkt De Berlijnsche beurs die toch reeds tot het gebeente was uitgedund en het ty pische voorbeeld is van een „ thin market " onder vindt thans de droevige gevolgen van Dultschland's fmancieele ascese Nadruk verboden noch het ander is in de praktijk doelmatig geble ken Niettemin doet het Staatsbedrijf al het moge lijke om evengenoemd bezwaar te ondervangen door de overkomst zooveel mogelijk te bespoedi gen het biedt daarbij op allerlei wijze „ service " zelfs zooals o.a blijkt uit het doen uitvoeren van de zooeven genoemde speciale autoritten blijkt indien zulks extra-kosten medebrengt Zoo moeten de kantoren en stations bij bijzon dere drukte dikwijls langer openblijven Dan wordt door het personeel aan de behandeling bij zondere zorg besteed Bij verzending met de ge wone middelen van vervoer b.v worden in de zakken ten hoogste 5 mandjes opgenomen Deze worden zoodanig geplaatst dat een gelijkvormige druk wordt verkregen zoodat de kersen minder te lijden hebben Op de kantoren van bestemming worden de zakken onmiddellijk uitgepakt op de passe-kantoren evenzoo indien de zakken te lang zouden moeten overstaan Te Tiel zagen we dat alle zakken ten overvloede werden voorzien van een duidelijk en opvallend masker „ kersen " m.a.w „ voorzichtig " en „ dadelijk uitpakken " Niet alleen de overkomst ook de bestelling wordt zooveel mogelijk bespoedigd Indien de mandjes op een zoodanig tijdstip aankomen dat het lang zal duren voordat ze in de eerstvolgende bestelling kunnen worden opgenomen wordt zoo veel mogelijk gebruik gemaakt van personeel dat belast is met den kantoordienst de bestelling van expresse-stukken telegrammen enz of wel van extra-postpersoneel terwijl op de kantoren waar over eigen aüto-tractie wordt beschikt ook dit hulpmiddel voor de bestelling wordt gebezigd En zoo is er nog wel meer dat gedurende de cam pagne in het belang van afzenders en geadres seerden wordt gedaan om het even of post daar van veel of weinig te doen heeft " Maar zooals reeds opgemerkt de oogst is dit jaar bedroevend geweest de prijs hoog en als gevolg hiervan was er weinig postverzending Toen we in Tiel waren — op 5 dezer dus midden in de campagne — was er op het P.T.T.-kantoor aldaar niets bijzonder te beleven Druppelsgewijze kwam er een mandje binnen Auto-ritten werden er ' s morgens niet uitgevoerd daarvoor was het op de kantoren in het ressort aangeboden aantal zendingen te gering Na veel overwegingen Werd ten slotte toch maar besloten ' s middags een klei nen autorit te laten uitvoeren en dezen hebben we voor de aardigheid meegemaakt In « en stortregen hobbelden we in een personen auto waar de achterbanken waren uitgehaald over den Waaldijk naar Ophemert resultaat 10 mandjes Daarna naar Varik dat er zelfs 15 had Wadenoijen Kapel Avezaath en Kerk-Avezaath brachten het niet verder dan resp 6 3 en 4 Toen langs het Zoelensche Bosch waar de jonge wilde fazanten bü nadering van de auto niet eens van Varen op de Vecht Is mooi maar vei^chrjkkeiljk duur Hiervan weten de deelnemers van de „ Pavilion d'Or " mee te praten Van onzen correspondent LOENEN 23 Juli — Gisteren hebben de deelnemers van den Internationalen Stertocht georganiseerd door de „ Union Internationale Du Yachting Automobile '' de hoofdstad van het Sticht verlaten en zijn opgevaren om langs de onvolprezen Vecht Amsterdam te berei ken Niet minder dan vier ert vijftig mptorjach ten hebben in den vroegen ochtend koers ge zet naar de hoofdstad waar het gezelschap heden door het Gemeentebestuur zal worden ontvangen De Vecht is om zijn schoonheid bekend en terecht De opvarenden der sche pen hebben volop kunnen genieten van het landelijk schoon der streek maar wat zg niet verwacht zullen hebben is het aantal brug gen waarvoor ieder vaartuig ziJn penningske moest offeren Op elke brug stond de brugwachter met zijn traditloneele klomp of geldzakje gereed Zonder mopperen werd betaald maar wij zijn ervan over » tuigd dat het rijmpje dat een iedere schipper in Holland kent en dat luidt „ Als je wilt varen o ^-' de Vecht leg dan je beurs maar op de plecht " ook vandaag of morgen in één der buitenlandsche sportbladen wel vermeld zal worden En inder - ¦ daad het varen op de Vecht is duur Te duur _ zelfs en het schrikt tientallen bootbezitters af om ''' dit vaarwater te doorkruisen De vier en vijftig booten van de " Pavilion d ' Or 1938 " welke van daag in Utrecht gestart zijn hebben tot aan Weesp en bedrag van zes en vijftig gulden en ze ventig centen moeten offeren aan de diverse bruggen In Utrecht begon dit reeds met de sluis 54 maal 25 cents Even verder komt Zuilen aan de beurt en slokt 54 maal 10 cents op Zoo gaai het verder in Maarsen Breukelen Nieuwer sluis Loenen Vreeland en Neder Horst den Berg Wij twijfelen ec niet aan of de deelnemers aan den Stertocht zul len genoten hebben van het schoon der Vecht maar wij twijfelen er ook niet aan of de ver schillende buitenlandsche deelnemers zullen met ons Nederlanders de Vecht als een der duurste wateren van ons land beschouwen ke inza Rapport liquidatie van Loosdrechls Spaarbank lisd LOOSDRECHT 23 Juli — Naar wij uit goede ' bron vernemen zal het bestuur der Spaarbank ' alhier aan hetwelk door B en W advies is ge vraagd inzake het voorstel om tot liquidatie over te gaan in een gedocumenteerde nota de oorzaken uiteenzetten die tot de wenschelijkheld voor dezen maatregel hebben geleid Als zoodanig wordt in hoofdzaak beschouwd de tegenwerking van enkele raadsleden die zeer ten nadeele van de Spaai' bank maar ook voor de gemeentefinanciën — die een eventueel nadeelig saldo moesten dekken dat grooter werd naarmate het aantal inlagen afnam — het crediet van de bank ernstig hebben ge schaad door besprekingen niet alleen in ver gaderingen waarbij meermalen verdachtmakingen dienst moesten doen als argumenten maar ook daarbuiten Zeer valt het te betreuren aldus het rapport dat een instelling als de hier bedoelde opgericht toen van een Rijkspostspaarbank nog geen sprake was die gedurende een lange reeks van jaren op de meest sobere wijze geadmini - ' streerd waarbij verscheiden ingezetenen geheel belangeloos verschillende bestuursfuncties waar namen buitengewoon nuttig en zegenrijk heeft gewerkt na de reorganisatie die de verwachting voor een langer leven wekte zulk een roemloozen dood moet vinden BEZOEK AAN KOOLHOVENFABRIEKEN ZUILEN 23 Juli — Uitgenoodigd door den heer F Koolhoven hebben de jeugdige werkloozea en hun voorman G N 1 e u w 1 a n d die aan het tot stand komen van het Vliegermonument heb ben medegewerkt gisteren onder leiding van een commissie per touringcar een bezoek gebracht aan de bekende Koolhovenfabrieken op Waalhaven te Rotterdam De ontvangst aldaar was uitstekend verzorgd Het gezelschap werd een lunch aangeboden waar na onder leidmg van een der mede-directeuren een rondgang door de werkplaatsen werd gemaakt Verschillende vliegtuigtypen werden van nabij be zichtigd Zoo werd o.a de nieuwe deze week inge vlogen jager F K 58 zoowel van binnen als van buiten in oogenschouw genomen Het is vooral de heer K Kievit voorzitter van het Comité voor Cultureele Werkloozenzorg en procuratiehouder der Ned Staalfabrieken v.h J M de Muinck Keizer N.V geweest die als steeds dit uitstapje financieel mogelijk heeft gemaakt Dat een en ander door de jongens op hoogea priJs werd gesteld behoeft geen nader betoog MOTORRIJDER SLIPT 2jUILEN 23 Juli — Op den Amsterdamsche straatweg ter hoogte van de Mamixlaan heeft de motorrijder R uit Utrecht een ongeval gehad Ver moedelijk door uitwijking slipte hij op de tramrails en sloeg tegen den grond Met ontvelllngen aan hoofd en handen werd hij opgenomen Dr Bos ver leende de eerste hulp waarna hij huiswaarts kon gaan den weg opvlogen naar Zoelen dat het record sloeg met 22 mandjes Drumpt had niets Daarna nog even naar Echteld XJzendoorn en Ochten oogst 18 mandjes In totaal d.w.z met hetgeen er dien dag ten kantore Tiel werd aangeboden ziJn er dien dag in dat gedeelte van het ressort ongeveer 100 mandjes geweest een aantal dat in vergelijking met het daggemiddelde van de drie vorige jaren n.l ongeveer 300 duidelijker dan wat ook den slechten oogst demonstreert Inderdaad de oude keerder had wel gelijk „ Mee e korse is ' t niks van,de jaor "
UTRECHTSCH NIEUWSBLAD ' Wo ^ Ö ' Zaterdag 53 ' Juli 193 ^ DERDE BLAD HET ROODE KRUIS De zomer hrengt genietingen voor den schilderijenminnaar Kunstschouw ïn de groote steden Groole Nationale actie EENS GEBRUIKTEN ALLE ZEEVARENDEN NEDERLANDSCHE KAARTEN Dominee Plancius de Vecht de de ¦¦;¦„% % Ui ocht,.^'M ionale van langs berel - qtorjach - koers ge gezelschapzal wordenschoonheidsche het I niet brug-pennmgske iet zijn 2!onder ervan over » schipper in varen op de plecht " buitenlandscha inder-e duur af om vijftig ;e van t aan en ze-diveraa de sluis 3n aan gaa», e 1 en d en grelen ec tocht zul « Vecht, ver-.llen mat duurste ke goede Spaarbank " is ge-over oorzaken voor dezen vi'ordt in enkele Spaar — die en dat afnam en ge ul ver-tmakingen maar ook aldus het bedoelde, nog e reeks geadmini-geheel vpaar-heeft verwachting roemloozen kBRIEKEN den heer werkloozea aan het heb van een racht aan Ihaven te verzorgd waar - euren een gemaakt nabij be - inge - ais van voorzitter Werkloozenzorg v.h. steeds aakt. hoogen • damsche heeft de Ver - tramrails aan Bos ver kon record Daarna Ochten dag ten 1 dag 100 lijking jaren ook den „ Mee ingezet voor het bereiken van 100,000 leden NEDERLAND IN DIT opzicht op de onderste pi aats B.K.H Prinses Juliana voorzitster van hel Mederl Roode Kruis N AAR wij vernemen heeft het Hoofdbe stuur van het Nederlandsche Roode Kruis zoo juist een begin gemaakt met een grootsch opgezette nationale actie ten einde hel ledental op te voeren tot ten minste 100.000 Of zoo ais het in de leuze van deze tampagne heet „ Ons doel in ieder huis een lid van ' t Roode Kruis " Reeds geruimen tijd bestaat er een wanverhou ding tussohen het ledental van deze groote Neder landsche organisatie der mensehlievendheid on der de persoonlijke leiding van H K H Prinses Juliana en de nationale Roode Kruis veceenigin-gen In andere landen Men beschouwe maar eens onderstaande bloemlezing uit het jaarboekje 1938 van het Internationale Roode Kruis Leden van het Roode Kruis Rusland 5.500.000 Oekrame 1.822.62S Duitschland 1.559.907 • Voorm Oostenrijk 108.800 Frankrijk 303.384 Italië 220.000 Polen 218.000 Tsjecho-Slowakije 187.439 Turkije 151.232 Zweden 140.500 België 100.000 Noonvegen 80.000 Hongarije 48.000 Bulgarije 50.000 Denemarken 36.909 Engeland 27.673 Roemenië 19.062 Kederland 19.000 Het zou te ver voeren om alle ook niet-Euro - peesche landen op te sommen doch men mag toch wel weten dat Amerika 4.904.316 leden heeft hetgeen neerkomt op ruim 40 volwassen leden op elke 1000 inwoners tegen Nederland ruim 2 leden op elke 1000 inwoners In Europa staat Nederland vooral als men de beteekenis en internationale standing van ons land in aanmerking neemt verreweg op de on derste plaats hetgeen voor Nederland dat toch een naam heeft op te houden op het gebied van weldadigheidszin een absoluut onbevredigende en onaanvaardbare toestand is En dat terwijl het Nederlandsche Roode Kruis bij zijn zich steeds uitbreLdenden humanitairen arbeid grootendeels is aangewezen op vrijwillige bijdragen van leden en belangstellenden en terwijl men reeds lid kan zijn tegen een contributie van f 1 — per jaar Dat het Nederlandsche Roode Kruis thans als voorloopig einddoel een ledental van minstens 300.000 heeft aangenomen is niet zoo maar een wilde greep Elke Nederlander profiteert direct of indirect van den zegenrijken arbeid van ons Roo de Kruis daarom mag men zelfs hopen dat ten slotte in ieder gezin een lid van het Roode Kruis gevonden zal worden Een voorloopig einddoel dus dat nog slechts een 5 % van alle gezinnen om vat kan zeker niet overdreven geacht worden Qrootsche tnenschlievende taak Over de taak van het Roode Kruis in tijd van oorlog of mobilisatie behoeft niet uitgewijd te wor den aangezien men die wel bekend mag veronder stellen Al moet natuurlijk in vredestijd gezorgd worden voor de opleiding en oefening van de le den der transportcolonnes Van hoe ^ oot belang overigens een goed geoefende transportcolorme van de plaatselijke afdeelingen van het Roode Kruis voor elke plaats van beteekenis is treedt duidelijk aan het licht als men bedenkt dat bij luchtbom bardementen en aanvallen op de burgerbevolking met strijdgassen het van het grootste gewicht is dat o n m i d e 11 ij k vakkundige hulp kan worden verleend Verder moeten in vredestijd minstens 12.000 tot 14.000 helpsters leden der verpleegco lounes worden opgeleid En dit aantal helpsters is bij lange na nog niet bereikt Dit enorme werk en de organisatie van een stelsel van ziekenhuizen en hulpziekenhuizen in het z.g evacuatiegebied de opslag van bedden dekens verbandmiddelen tran sportmiddelen enz in de kringmagazrjnen omvat reeds een arbeid waarvan men zich moeilijk een juist denkbeeld kan vormen Waar het Roode Kruis te hulp snelt Dit op zich zelf ware reeds ruimschoots vol doende om aanspraak te mogen maken op de hulp « n den steun van het geheele Nederlandsche volk Doch wat doet het Nederlandsche Roode Kruis nog meer Het staat met zijn mannen en vrou wen gereed om te hulp te snellen wanneer een onheil plaats vindt een ontploffing een verkeers catastrofe een spoorwegramp een overstrooming een mijnramp een stormramp Het organiseert cursussen voor eerste hulp Het heeft langs de hoofdwegen ruim 600 hulpposten ingericht met een verbandtrommel voor verschil lende verwondingen en het modernste transport materiaal gevestigd bU personen die dag - en nacht telefonisch bereikbaar zijn en die genoeg practische naastenliefde bezitten om belangeloos bij dag en nacht de gewonden van het verkeers slagveld bij te staain en onmiddellgk alle ver eischte hulp in te roepen Vele transportcolonnes van het Roode Kruis pa trouilleeren op drukke dagen uitsluitend uit menschlievend hulpbetoon bij gevaarlijke punten op de groote wegen om direct hulp te kunnen bieden waarbij alle hulp en alle verbandmateriaal evenals bij de hulpposten gratis wordt verstrekt Bij marschen volksbijeenkomsten groote verga deringen voetbalwedstrijden enz zijn er steeds de mannen van het Roode Kruis om eerste hulp te verleeuen Het arbeidsveld breidt zich steeds meer uit Doch dit is lang niet alles Er Is een bloedtrans fusiedienst in het leven geroepen waarbij duizen den donors zijn ingeschreven die hun bloed be langeloos afstaau om het leven van een mede mensch te redden In vele gevallen kan deze bloed transfusiedienst binnen 20 minuten een bloedge ver bezorgen Verder zorgt het Roode Kruis voor modern ziekenvervoer met tal van ziekenauto's met deskundig personeel n'aar en in treinen zoo wel individueel als in groepsverband bijv de Lour destransporten Het heeft twee ziekenhuizen ge sticht ' s Gravenhage en Beverwijk rust ambu lances uit zendt hulp in natura medicamenten enz aan de slachtoffers van groote rampen ook — als daar de bede om hulp wordt vernomen — in het buitenland Verder worden waar het maar kan allerlei stichtingen en instellingen gesteund die mede beoogen menschelijk leed te voorkomen of te verzachten Uit den grooten tijd ' t ider Blaeu's Men mag in dit verband nog eens naar voren brengen het grootsche doel van het Roode Kruis zooals het omschreven staat in art 3 der statu - * ¦ sm D - E tentoonstelling van oude Nederland fsche cartografie die mede In verband met het Internationale Aardrijkskundig Congres in het Scheepvaartmuseum te Am sterdam is ingericht zal daar blyven tot het einde van September opdat ook de school jeugd na afloop der vacanties gelegenheid zal hebben deze tentoonstelling die een voor de geschiedenis van ons zeevarend volk uiterst interessant overzicht van een deel dezer geschiedenis bevat te bezoeken Aansluitend op deze tentoonstelling is de Car tografische Expositie in het Koloniaal Instituut die een overzicht geeft van de moderne cartogra fie en karteeringsmethoden Hier in het scheep vaartmuseum is het in hoofdzaak een historische tentoonstelling loopende over een periode van 1540 tot ongeveer 1800 Het was omstreeks de helft der zestiende eeuw dat in de Nederlanden de cartografie opbloeide en haar centrum vond in Antwerpen waar be roemde uitgevers van kaarten gevestigd waren als Ortelius Mercator en de Jode Tegen het einde der zestiende eeuw verplaatste dit centrum zich naar Amsterdam waar het gedurende de geheele zeventiende eeuw gevestigd bleef en vanwaar uit de beroemde Nederlandsche zeekaarten hun weg vonden over de geheele wereld De beroemdste uitgever van deze kaarten was wel op het Damrak gevestigde Willem Jansz Blaeu die kaarten heeft uitgegeven in alle Euro peesche talen In die dagen vond de cartografie In ons land een ijverig en bekwaam promotor in den Amster damschen predikant Plancius die niet alleen uit Portugal kaarten wist te krijgen die berustten op de gegevens der Portugeesche zeevaarders maar die evenals later Blaeu aan de HoUandsche zee vaarders die uitvoeren vellen met gedrukte kaartverdeelingen meegaf waarin zij met de handel hun opmetingen konden inteekenen waardoor de Nederlandsche zeevaarders in die dagen toen zij telkens nieuwe gebieden ontdekten aanzienlijk tot uitbreiding der cartografie hebben bijgedra gen Toen in 1595 Houtman en de Keyser hun eer ste reis naar Indië ondernamen was het even eens Ds Plancius die den stuurman Pieter Dirksz opdracht gaf ook de sterren op het Zuidelijk half rond te meten die men hier nooit te zien kreeg Mede aan de hand van deze gegevens heeft Hon dius in 1600 zijn beroemde hemelglobe die even eens op de tentoonstelling te zien is samenge steld Natuurlijk waren de - metingen der toenmalige zeelieden lang niet nauwkeurig wat geen ver wondering baart als men bedenkt met hoe primi tieve instrumenten zij moesten werken De sex tant zou pas in den loop der achttiende eeuw worden uitgevonden en op primitieve wijze kon men de breedte waarop men zich bevond meten door des middags de zon te schieten met behulp van den z.g Jacobsstaf wel bekend als insigne van de padvindersjamboree maar uiterst gebrek kig als navigatiemiddel Wonderlijk goede resultaten met geringe middelen Toch wisten de zeelieden van toen er nog Won derlijk veel mee te bereiken en hun berekeningen ' van den breedtegraad weken slechts weinig af terwijl zij den lengtegraad geheel moesten gissen wat dan ook ten gevolge heeft dat op alle oude kaarten die men nu nog bezit de breedte heel wat nauwkeuriger is dan de lengte De directeur van het Scheepvaartmuseum de heer W Voorbeytel Carmenburg die deze ten - Pefening van leden eener transport colonne tijdens een gasaanval Ook bij de luchtbescherming en de hulpverleening aan de burgerbevolking bij aanvallen met strijdgassen heeft het Roode Kruis met zijn daartoe speciaal opgeleide helpers een taak te vervullen ten van het Nederlandsche Roode Kruis „ Gebo ren te midden van oorlogsleed gedreven door naastenliefde stelt het Koode Kruis zich ten doel zoowel in tijd van vrede als in tijd van oorlog de menschheid te dienen door hulp te verleenen aan zieken gewonden zwakken en hulpbehoevenden en door mede te werken aan alle maatregelen waardoor menschelijk leed kan worden voorko men en verzacht " Bij een dergelijke verheven doelstelling zwijgt alle partijgeest en kan de splijt zwam niet gedijen Dit prachtige devies stijgt boven alle verdeeldheid en naijver uit en vereenigt alle Nederlanders die de mensehlievendheid wil len steunen onder de banier van het Nederland sche Roode Kruis N.B Het postgironummer 2 212 0 van het Hoofdbestuur van het Nederlandsche Roode Kruis Prinsessegraeht 27 ' s-Gravenhage staat voor giften open Indien men door Zijn gift tege lijkertijd lid van het Roode Kruis wil worden zendt het Hoofdbestuur deze gaarne door aan de betreffende plaatselijke afdeeling waarbij men dan als lid wordt ingeschreven toonstelling heeft ingericht en in zijn marinetijd een goed waarnemer was heeft met de oude in strumenten uit het Scheep.vaartmuseum verschil lende waarnemingen verricht en deze met een modernen sextant gecontroleerd waardoor hij een nog grooter bewondering heeft gekregen voor wat het oude zeevaardersgeslacht met zijn gebrek kige middelen heeft weten te bereiken Een ernstig kaartenuitgever als Blaeu ge bruikte dan ook de gegevens der zeevarenden voor zijn groote kaarten pas als hij door onder linge vergelijking van verschillende materialen eenige zekerheid omtrent de juistheid had en hoewel de oude kaarten wat nauwkeurigheid be treft geen vergelijking met het tegenwoordige materiaal kunnen doorstaan waren zij in hun tijd zoo goed dat de geheele zeevarende wereld de Nederlandsche kaarten gebruikte Omstreeks 1630 heeft zijn zoon dr Joan Blaeu de zaak over genomen en voortgezet en deze is voor het eerst ook landkaarten gaan uitgeven In de zestiger jaren verscheen zijn beroemde wereldatlas in elf deelen die een sieraad is in alle groote buiten landsche bibliotheken en waarvan het Scheep vaartmuseum een zeer fraai exemplaar bezit Deze atlas is uitgegeven in het Latijn Fransch Neder landsch en Spaansch Joan Blaeu " ging zich ook leggen op het uitgeven van wandkaarten Van de oude wandkaarten zijn nog slechts zeer weinig exemplaren over De eerste die in 1592 door Plan cius werd uitgegeven is nog maar bekend van een exemplaar dat zich te Valencia bevindt ook van de groote wandkaart van den ouden Blaeu uit 1605 en van de wandkaart van Hondius uit 1611 bestaat nog slechts een exemplaar De eerste bevindt zich te New-York en de tweede te Londen In het scheepvaartmuseum vindt men slechts een zij het ook zeer fraaie reproductie ervan Van de groote wandkaart der geheele wereld die Joan Blaeu in 1648 uitgaf bevindt zich een in Japan en een in Zweden terwijl het derde exem plaar dat tien jaar geleden in Italië werd ontdekt door Nederland verworven kon worden en thans op de tentoonstelling in het Scheepvaartmuseum prijkt Deze laatste kaart met de twee wereld halfronden is misschien wel een der Interesant ste exemplaren van de tentoonstelling omdat zij een zoo merkwaardig beeld geeft van de ontdek kingen der Nederlandsche zeevaarders Wetenschap en speculatie De legendarische vastelanden Noordland en Zuidland die men zich aan Noord en Zuidpool dacht en die men dan ook op de oudere kaarten nog ziet aangegeven zijn verdwenen want inmid dels hebben de Nederlanders Nova Zembla Spits bergen Bereneiland en andere gebieden nabij den Noordpool gevonden en deze staan op de kaart aangegeven waaruit Blaeu meende te mogen con stateeren dat het groote vasteland dat men hier vermoedde wel niet zou bestaan zoodat hij het op zijn kaart wegliet Hetzelfde gold voo.r het legen darische Zuidland Ook dat liet hij weg maar wel ziet men reeds de contouren van Australië en Nieuw-Zeeland welker kustlijn Nederlandsche zeevaarders reeds in kaart hadden gebracht even als Vuurland dat op oudere kaarten als een punt van Zuidland staat aangegeven maar dat Blaeu Jr reeds beter kent door de gegevens van Schou ten en Lemaire die Zuidelijk van straat Magel laens voor het eerst rondom Kaap Hoorn hebben gevaren Dezelfde evolutie ziet men in de verschillende globes waarvan een prachtige collecties op de tentoonstelling aanwezig is Opvallend is de fraaie uitvoering der oude kaarten die vaak rijkelijk zijn versierd met allegorische en andere figuren en bijna altijd fraai gekleurd wat met de hand ge schiedde Het ambacht van kaartenkleurder bloeide in de zeventiende eeuw in Amsterdam Interessant is ook een Nederlandsche kaart van New York uit 1650 toen nog Nieuw-Amsterdam Daarnaast liggen kaarten van New-York uit 1670 en 1674 met de aanduiding kaart van New-York tot onlangs Nieuw-Aiueterdam £ ea ander be - o P waarlijk grootsche wijze heeft Museum Boymans te Rotterdam het initiatief geno men tot een jubileumtentoonstelling in ver band met het veertigjarig bewind van Hare Majes teit Koningin Wilhelraina In zooverre is deze ten toonstelling dus in de eerste plaats van belang De meesterwerken uit vier eeuwen die tentoon gesteld worden zijn gedurende de laatste veertig jaren hier te lande aangekocht en vormen nu een stille hulde aan het wijs beleid van H M de Ko ningin Een groote verscheidenheid van meesterwerken zijn in niet minder dan 21 zalen bijeengebracht Naast werken van 15e en 16e eeuwsche Neder landsche en Dultsche meesters vinden we de Ita liaansche Spaansche en Fransche schilders rijk vertegenwoordigd Zeven zalen zijn ingeruimd voor de 17e eeuwsche HoUandsche school De liefhebber van Vermeer zal na de zaal rondgekruist te hebben waar Frans Hals met zijn volgelingen vertegenwoordigd is zich plotseling gesteld zien voor De Emmaüsgan gers " Zfl'n oog zal in de eerste plaats getroffen worden door de wondere werking van het „ Zicht " dat als een heilige glans om de hoofden der vrome groep speelt In dit werk spreekt een sterkere ontroering een diepere innerlijke bewogenheid dan in Vermeers andere schilderijen Over het al gemeen behandelde hij bij voorkeur een „ alle daagsch " nuchter onderwerp Deze zomer biedt gelegenheid te over om ons een juist denkbeeld te vormen over de richtingen en stroomingen in de schilderkunst gedurende de laatste eeuw Het voorbeeld van Museum Boymans wordt door verschillende groote musea in de hoofdstad met niet minder belangrijke tentoonstellingen gevolgd Het Stedelijk Museum te Amsterdam bergt de expositie van werken der grootste Fran sche impressionisten uit de 19de eeuw We zullen daar naast de teer verfijnde pastels van Deyns werken van Daunier Ingres Seurat en nog vele andere groote meesters uit dezen tijd kunnen bewonderen Onwillekeurig vergelijken wij hen met schilders Uit vroeger eeuwen die hun onderwerp zoo nauw keurig en realistisch mogelijk trachtten weer te theoloog-cartograaf roemd exemplaar is de kaart van Rusland diè de bekende burgemeester van Amsterdam Nicolaes Witsen na een Russische reis in 1687 dus een tiental jaren voor de komst van Tsaar Peter de Groote in ons land vervaardigde Ook op ander gebied is er veel belangwekkends te zien in hét Scheepvaartmuseum voor ieder die belang stelt in de geschiedenis van het Neder landsche zeeleven Examens Academische Berichten Te Utrecht zijn geslaagd aan de Rgkauniversiteit voor het Theor Tandheelk Ie ged F Temmerman A van Bruggen Mej E E The A W M van Doom J M M Crefcoeur Theor Tandheelk 2e H J Westerop M J Reneman Mej J v d Drift R van Wulffthen Palthe G H J v d Drift Mej F Boeger Tapd-Arts Examen A H V d Lee B de Vries Mej P Mast J v d Ende F A M Pronk N Zeeuwen Rijks H.B.S Aan de Rijks H.B.S alhier zijn geslaagd voor het toelatingsexamen J H L Bécude J W Bellaar C J Bijkerk Ne H I Bosselaar G A v d Burg K v d Burg Eh Coops D J V Dieren Ha J W v Dolron C H V Doom N O V Dorp v Vliet A J v Ee J Eweg K F Fernau A H v Geelen J de Gier A P C de Graaf Ha M J de Groot J de Haan W Meuff K V d Heuvel K J Holtappel J G Israël A J P de Jong Sa B Jong E v d Kaa H J Kerkmeester A E Land C H Lantinga J G E Loot Ma L Luxwolda J A Makkink P van Malsen G Merton Pa M Moltmaker Ca I Pik R Rijksen R C Sangster F Scheen G Schipper H Schneider H W F Scholte H J Smit J Sonius Aa Stuck T E Swierstra C J L Tekelenburg A G v Terwisga H G Verbeek A H Wage naar P H Wilderink G Wittenberg A v d Woude P Wouters H J v Zutphen J L van Hasselt F A Kars W J Stevenhagen A A Balzarelli K R Dik J A Scholten Tot de Ille klasse zijn toegelaten E Coolen E P den Daas E Maas Geesteranus A van Laar I Porton R H Schley E van der Ven Tot de IVe klasse zijn toegelaten H Meiners H Besselse Mulo-examens Voor het alhier gehouden Mulo-examen zijn ge slaagd Diploma A J G Kastelein A L Breevaart Woerden J C de Bie Montfoort G A Kriekerrbeek Ysselstein J W Wesseling Woerden T de Jong Leerdam P C de Zwart M J den Hartog J Snoek L J Kool J C V Karissen te Leerdam A C v d Berg J Kleijn te Schoonrewoerd W C Boer C Leive L W A Galeslcot D Wesseloo H A B Neeringe A v Capelle Utrecht M P Hendrikse Soest G Geleynse A C L Houtzager G Tim merman P Oösterhuis G Bouma te Baam H J V d Wijngaard A C E Zahn Soest E H Schneider Soest H J Pieterse H G Boeschotsn A E Muüwök Utrecht M Burggraaf Woerden geven terwyi de impressionist zijn onderwerp on verhoeds van een bepaalden kant op een bepaald moment bespiedt hij schildert dus niet „ het ding " maar slechts een impressie daarvan welke hij door ver doorgedreven toonwerkingen van licht en schaduw nog tracht te versterken tot een be paalde stemming Wie na ' t bezoek aan deze tentoonstelling tijd over heeft verzuime niet naar het werk van Vincent van Gogh te gaan k ij ken On middellijk zal hem het groote verschil opvallen tussohen dezen schilder en de Fransche impres « sionisten die de schilderkunst terugbrachten tot een zaak van louter doch intens „ zien " terwijl bij van Gogh in bijna al zijn werken een gevoels element naar voren treedt een kunst die dus in de eerste plaats expressie wil zijn „ zelfexpressie " Zijn „ schoenen " of „ aardappeleters " zijn meer daa een mooi contourvlak een compositie van kleur vlekken De verschillende onderwerpen dienen slechts als middel om hetgeen in van Gogh leefde tot uitdrukking te brengen De verzameling Regnauld die in het Stede lijk Museum tot 27 Augustus te zien is brengt ona nog een stap verder tot de moderne schilderkunst ^ Schilders van internationale befaamdheid en van zéér uiteenloopenden aard exposeeren hier hun werk Wat bij allen duidelijk naar voren treedt 13 het rusteloos gejaagde element het wetend tasten naar een nieuwen levensstijl een levenshouding die zich bij de vaart van den tijd aanpast Dit pei lend zoeken uit zich in het futurisme van d e Smet in het teerder impressionisme van Theo Rysselbergh of James Ensor Groote aandacht voor Chagall Feller is het werk van den Surréalistisohèa schilder Chagall een fantast een droomer uit Rusland Een geheele zaal is voor zijn schilder werk en teekeningen ingeruimd Als het meest typeerende van zijn werk noemen we „ de schilder voor palet " die wat kleur en compositie betreft ons één van zijn sterkste stukken lijkt De Vlaamsche schilder P e r m e k e vertoont da meeste diepte in zijn werk Als gevoelig colorist betoont hij zich in al zijn stukken een ware meestee in het doorwerken van licht De laatste zaal van deze belangrijke tentoonstel * llng is hoofdzakelijk ingeruimd voor kleinere wer * ken en teekeningen van Picasso Chirico Kan -" dinsky Severini Archipendho en Utrillo In groote trekken is de hedendaagsche schilder kunst in al haar streven met haar verschillende stroomingen vertegenwoordigd door de enkele waarlijk groote meesters die hier exposeeren Men wijdde vooral aandacht aan de Surrealisten Chirico Severini en Picasso Wat er ook op het surrealisme verder kan wor * den aangemerkt zeker is het dat deze drie schiU ders door de beheersching van hun onderwerp ^ door hun compositorisch en coloristisch talent en door den ' geestelijken inhoud van hun werk too nen onbetwistbare kwaliteiten te bezitten die huit een eerste plaats in de hedendaagsche schilder kunst doen innemen Als schakel als ontwlkkelingsphase Is het sur < réalisme onmisbaar Als zoodanig is het ook be < langrijk alleen het grootste het essentieele zal over honderd jaar bewaard gebleven zijn * Een bezoek aan de Galerie Robert waaK de surrealisten nog tot onbepaalden tijd exposee ren is wanneer men zich de hedendaagsche schil derkunst ten volle wil realiseeren noodzakelijk CHRe Frj DE 10.000ste BEZOEKER OP „ MEESTERWERKEN UIT VIER EEUWEN " Vrijdagmorgen is de tienduizendste be zoeker van de groote Jubileumtentoonstelling van schilderijen en teekeningen uit particuliere ver zamelüigen in Nederland „ M eesterwerkea uit vier eeuwe n " welke in het Museum Boymans te Rotterdam gehouden wordt de con trole gepasseerd Het was Mevr Baumarm — ^ Hioolen uit Ooster beek De Directeur overhandigde haar een doorloo pend toegangsbewijs benevens de beschrijvende en geïllustreerde catalogus der tentoonstelling Er werden tot heden niet minder dan 3506 catalogi verkocht Veilingen Zaterdag 23 Juli voorm elf uur in het Notaris huis ten overstaan van Notaris A J P Mermans toeslag de Hofstede „ Bete und Arbeite " te Maars senaan den Westkanaaldijk met weilanden in to taal groot 9.07.53 H.A De toeslag dezer veiling is uitgesteld tot Zater dag 30 Juli a.s OPBRENGST ZOMERPOSTZEGELS Namens het Comité tot Verkoop der Zomer postzegels wordt ons medegedeeld dat de verkoop in Utrecht dit jaar f 4991,38 heeft opgebracht waarvan f 1720,83 voor het goede doel beschili baar is Door het P en T kantoor te Utrecht en de daaronder ressorteerende bij - en hulpkantoren poststations en postagentschappen bijgestaan door de plaatselijke comité's werden ia totaal verkocht 41128 zomerpostzegels k 3 cent 42386 „ k 5 cent 36561 „ è 6 cent 49432 „ a 8 cent 36146 „ a 16 cent Totaal aantal verkochte zegels 205.653 147.527 De toeslag bestemd voor sociale en cultureele doeleinden bedroeg in totaal ƒ 4943.93 ƒ 4580.68 J De tussohen haakjes geplaatste aantallen « en be dragen hebben betrekking op het vorige jaar C Breedijk Linschoten F A Blok Woerden H A Abetson Bodegraven diploma B A Beukers Woerden diploma B M J Peters Woerden H W J Meerstadt Utrecht A H Boel Utrecht G Dix J Doedens R Donselaar Utrecht Rijkskweekschool Aan de Rijkskweekschool alhier zijn geslaagd voor het examen hoofdacte de heeren C A Wis man te Vleuten L J Verhoeven te Vianen B Kerklioff te Soest A de Lange te Utrecht de dames J Ming en M A van der Veen beiden te Utrecht W C Slooff tè Zeist W Thijn te Utrecht
DE ONTHULLING VAN HET AUSTRALISCH MONUMENT Etenstijd voor de deelnemers aan het v/aterkamp voor de jongeren op het Sneekermeer dat thans door de Vereeniging tot bevordering der v^atersport onder jongeren wordt gehouden Inspectie aan boord voor de afvaart van hel Amerikaansche opleidingsschip dat gedurende de laatste dagen te Londen vertoefde,en voeder naar de Vereenigde Staten is vertrokken Koning George en Koningin Elizabeth bij aankomst aan het Australisch Monument te Viller » ¦ Bretonneux dat Vrijdag voor het vertrek uit Frankrijk door Koning George onthuld is 0e bouw van den Maastunnel te Rotterdam vordert snel — Een kijkje op ds constructie waarvan het vlechtwerk een belangrijk onderdeel vormt De kustverdediging fder Engelsche artillerie heeft in de afgeloopen dagen uitgebreide oefeningen aan de Oostkust des lands gehouden — Een der kanonnen In stelling Australische oud-strijders werden door het Engelsche Koningspaar begroet bij de onthulling van het Australisch monument te Villers Bretonneux welke plechtigheid Vrijdag door Koning Georg * verricht werd De-tractatie ter gelegenheid van het zilveren ambtsjubileum van den burge meester van Heino den heer A vaU Sonsbeeck viel In goede aards Popr de p ontpnnier s uit Dordrecht zijn in Noord Brabant groote oefenirjgen gfhouden Een aardig iDSPshslJn d * © ffl9êviQfl van GHzj » De Belgische Koninklijke Familie woonde Donderdag ter gelegenheid van den natlonalen feestdag des lands het traditioneele Te Deum " bij — De Koningin moeder m^t den k^mng en zijn gezin op weg naar de plechtigheid Lu - i'!üfl^'iiWu.èa«SJi..d,v i ¦£,^--^^ i^:^^:^%i^i
¦^> BB?5 ^ J UTRECHTSCH NIEUWSBLAD No 70 Zaterdag 23 Juli 1938 VIERDE BLAD 13 Fietsende jongens vermaken het publiek Prof J de Groot herdenkt zilveren predikantsjubileum Verdwenen i $ thans hefbrug bij Westerkade ASCOT-RACES VIELEN ZEER IN DEN SMAAK EN EEN HERHALING VAN DEZE SPORTIEVE WEDSTRIJD EN ZAL DAN OOKZEKER WORDEN GEWAARDEERD Parijs keert terug tot het leven van allen dag Nood^akelijfcfieid van de alliantie is duidelijk gebleken Qoed parcours was uitgezet EENIGE ONGELUKKEN ZONDER ERNSTIGEN AFLOOP L OOPJONGENS zijn loch vaak rare wezens In hei dagelijksch leven zijn ze tijdens hun werk — naar booze longen beweren — niet altijd met ongebroken aandacht ten volle op hun laak gecon centreerd en gisteravond keken ze ner gens anders naar dan naar lolgenooten — als wij dil woord eens mogen gebrui ken — en op den weg voor hen Immers ze namen deel aan de Ascot-races en hier stonden zooveel mooie prijzen op het spel dat geen ijsco-wagens oploopjes en dienstmeisjes die anders — volgens betrouwbare overleveringen — helaas zijn gevoelig gemoed te vaak en Ie lang welen te boeien meer bestonden De jongens fietsten zoo hard ze konden en lieten zich daarbij door wat pech niet ontmoedigen Viel er een dan stond hij dadelijk weer op om met de tong uil den mond nog te trachten den achterstand in te halen De Ascot-races door de „ Ascot-CIeaners " in samenwerking met V.V.V.U georganiseerd zijn dan ool ^ een groot succes geworden en een herlia ling zal stellig zoowel van de zijde der deelnemers als van de zijde van het publiek op prijs worden gesteld Dat de belangstelling groot was bleek wel uit het enorme aantal deelnemende jongens Twee honderd acht en veertig waren het er op hun zoo mooi mogelijk opgepoetste fietsen heb ben zij zichzelf en het publiek dat in zeer groo ten getale aanwezig was een genoeglijken avond bezorgd Het parcours was ongeveer anderhalve kilome ter lang en liep van de Emmalaan waar de start plaats vond langs Oudwijk door de Van Limburg Stirumlaan en het Wilhelminapark naar het Pa viljoen waar zich de finish bevond Het was een fraai parcours Op verschillende plaatsen zaten er boch ten in die een groote rijvaardigheid van de deelnemers eischten en jammer was het daar om dat de bocht Oudwijk — Van Limburg Stirumlaan iets te scherp was In de eerste serie vlogen op deze plaats zeven van de tien rijders uit de bocht ponder zich echter te ver wonden en het was dan ook goed gezien van de wedstrijdleiding om daarna bij eiken start de deelnemers te waarschuwen dat in de be wuste bocht niet te hard mocht worden gere den Bovendien gingen eenige wedstrijdcommissaris aen op de gevaarlijke plek staan en met teèkens waarschuwden zij de komende fietsers dan nog eens Ongelukken bleven dan ook verder bijna ge heel achterwege al slipte een paar keer een deel nemer tegen den trottoirband Ook de haarspeldbocht in het Wilhelmina park vlak bij eerstgenoemde bocht leverde vaak moeilijkheden op en ook hier moest iets langzamer worden gereden Bepaald gevaarlijk was deze bocht echter niet Alleen reden twee bakfietsen tegen een boom irtaar dit was aan onoplettendheid van de fietsers te wijten Het parcours was op verschillende plaatsen met groote borden duidelijk aangegeven terwijl vijftig meter voor de bochten waarschu wingsborden waren opgesteld Den wedstrijdlei ders en den organisatoren komt voor de goede afbakening dan ook alle lof toe terwijl de poli tie op prachtige wijze medewerkte door het pu bliek op den gewenschten afstand te houden Het aardigste punt om den wedstrQd te volgen was wel dat by de hiervoor genoem de bochten die men van de rotonde tusschen Oudwijk en het Wilhelminapark af zeer goed kon zien Hier was dan ook een groote me nigte verzameld die de favorieten luid aan moedigde hetgeen trouwens langs het geheele parcours geschiedde Ook bij den start en de finisTi was de belang stelling zeer groot Bij de finish hadden ^ e genoo - Een spannend moment uit He Ascot-Races Boven Ook de zwaardere „ tanks " uit ' de bood - schappenjongens wereld waren in de Ascot Races tijdelijk vertegenwoordigd digden zich verzameld en de heer H o o g e n - kamp allen bekend van de Stadionwielerbaan had hier de leiding in handen Op de van hem be kende geestige wijze versloeg hij voor de micro foon het laatste gedeelte van den wedstrijd ter wijl hij tevens de namen der winnaars omriep Het aardigst waren ongetwijfeld de races met tweewielige transportfietsen Langen tijd bleven de deelnemers in deze categorie steeds bij elkaar en hierdoor'zat er bij hen de meeste spanning in Door dit bij elkaar blijven kwamen hier echter ook de meeste valpartijen voor Bij de driewielers speelde de zwaarte van den laadbak vanzelfspre kend een groote rol al wonnen hier enkele jon gens met zware fietsen Te vermelden valt nog de medewerking van E H.B.O en Roode Kruis Langs het geheele par cours stond een groot aantal manschappen van deze diensten opgesteld om bij ongevallen dadelijk hulp te kunnen verleenen Gelukkig hebben zij echter niet vaak dienst behoeven te doen en de gevallen die zij te behandelen kregen vielen erg mee Na afloop der races trad Dr J M i 1 i u s voor zitter van de V.V.V.U voor de microfoon om eeni ge woorden te spreken Dr Milius bracht in de eerste plaats dank aan de organisatoren en de wedstrijdleldmg die toonde dat George Hoogen kamp en zijn mannen nog meer kunnen dan wie lerwedstrijden op de Stadionbaan leiden Voorts bracht spr dank aan de commissie uit het bestuur aan de politie aan den Dienst van Openbare Werken aan E.H.B.O en Roode Kruis en aan deelnemers en werkgevers Ook degenen die de waardevolle prijzen waaronder een permanent wave hadden uitgeloofd betrok spr in zijn dankwoord Tenslotte werden door George Hoogen k a m p de prijzen uitgereikt Elke winnaar ont ving zijn prijs met een geestig speechje en als de heer Hoogenkamp het had over apothekersjon gens die in het vervolg altijd de drankjes even snel als gisteravond naar de klanten zullen brengen en bakkersjongens die veel beloven voor den Tour de Prance ging er een daverend gelach op De namen van de prijswinnaars van deze uit stekend geslaagde wedstrijden zijn als volgt Groep A 2-wielige transportfietsen 14—17 jaar 1 G Werdier 2 F van Asqoouy 3 H van Vliet 4 N Nachtegaal 5 K Werdier 6 P A v Esch 7 B v d Berg 8 R G Huizinga 9 E Schuyl 10 W Harmans Groep B idem 18 jaar en ouder H van Neerijnen J Muaiaerts W Adelaar G van Ber kel F H Swaninck W H van Oort G van Mau rik J Oskam G Jansen J A Westrop Groep C 3-wielige transportfietsen met open laadbak J van Rijn C Versteeg J T van Koe ten Niekerk B v d Pijl J van Maarsseveen H Reebergen G Alblas Groep D Idem met gesloten laadbak 16—21 jaar Th Otten C Pieterse N de Groot H Moor B V d Laar M de Buyter J Hennevelt W van Garderen Groep E Idem 22 jaar en ouder P Wild schut „ Poes " B Bruinis J van Wezel C J Thgssen H ïV van liunteren C H Barneveld Prof dr Joh de Groot hoogleeraar In de fa culteit der Godgeleerdheid aan de Rijksuniversi teit te Utrecht waar hij de Hebreeuwsche taal en letterkunde de uitlegging van het Oude Testament de geschiedenis van den Israëlieti schen godsdienst en de Israëlietische oudheden doceert herdenkt Woensdag 27 dezer den dag waarop hij voor 25 jaar het predikambt in d © Ned Herv Kerk aanvaardde Dr Joh de Groot werd 11 April 1886 te Pieterszöl Gr geboren en studeerde aan de H.B.S te Gro ningen waarna hij staatsexamen A deed Vervol gens studeerde hij aan de Rijksuniversiteit te Gro ningen theologie In 1911 candidaat geworden aan vaardde dr de Groot 27 Juli 1913 het predikambt te Garrelsweer welke standplaats hij in 1916 met Roodeschool verwisselde In 1918 vertrok hij naar Vlissingen waarna hij zich 24 Sept 1922 verbond aan de Ned Herv Gem in de residentie waar wij len ds J L Pierson van Groningen hem beves tigde en waar hij intrede deed Te ' s-Gravenhage ar beidde dr de Groot in het Transvaalkwartier Prof de Groot die ook in de letteren studeerde promo veerde in 1913 aan de Groningsche Hoogeschool tot doctor in de theologie cum laude op een proef schrift getiteld „ Palestijnsche Masseben " Iq 1928 volgde zijn benoeming tot hoogleeraar aan de Rijksuniversiteit te Groningen om onder wijs te geven in de Hebreeuwsche taal en letter kunde Prof de Groot bezocht herhaaldelijk het Heilige land en heeft door zijn lezingen en geschrif ten als Palestinakenner naam gemaakt Reeds als student zag hij zijn beantwoording van de prijs vraag der Leidsche Universiteit inzake het onder zoek naar de Godsnamen in Richteren en Samuel met de gouden medaille bekroond Prof de Groot die in 1936 den katheder te Gro ningen verwisselde met dien te Utrecht als opvol ger van Prof A Noordtzij spreekt Arabisch en is een knap kenner van het spijkerschrift Hij publi ceerde o.m een studie over Die Altaren des Salo monischen Tempelhofes in de „ Beitrage für die Wissenschaft des A T " onder redactie van Kittel " een studie over Regendagen in het Theol Tijdschrift en voorts artikelen in Stemmen des Tijds over An throposophie in de N Theol Studiën Vragen van den dag enz artikelen over Archeologie de Israë lietische oudheden De bekende uitgave „ Tekst en Uitleg " telt prof de Groot die daarin de boeken Jozua en Samuel behandelde eveneens onder haar medewerkers De jubilaris is lid van onderscheidene wetenschappelijke genootschappen Garnizoensberichten De dienstplichtigen van de lichting 1938 2de ploeg — beredenen — bestemd voor het 3e Reg V A zullen op 4 October a ^ voor eerste oefe ning worden ingeUjfd Een gedeelte van de dienstplichtige onderoffi cieren van de lichting 1928 van het Reg raotor artUlerie komen van 4—20 Augustus a.s voor oefening onder de wapenen De rijksgoederen van de dienstplichtigen van de lichting 1923 die op 1 October a.s overgaan naar de aanleidingsreserve zullen üi de laatste week van September of in October a.s moeten worden ingeleverd MAISON P EN C IN BONTWERKEN Heden heeft de opening plaats gehad van een nieuwe zaak in bontwerken Maison P en C No belstraat 7 Ongetwijfeld beteekent de vestiging van dit maison dat over een groote collectie van alle nieuwste modellen bontmantels en - cape's beschikt alsmede over een ruime sorteering zilver - en blauwvossen een aanwinst voor onze stad ¦ Van onzen correspondent PARIJS 23 Juli Koning George en Koningin Elizabeth zijn gistermorgen uit Parys vertrokken en voor het eerst sinds drie dagen kan men weer op normale wijze door de straten der binnenstad loopen die al dien tijd lang ofwel afgezet waren door een on vermurwbare ordedienst ofwel onbegaanbaar waren tengevolge eencr permanente verkeersop stopping De feestelijkheden zyn voorbü de versieringen worden afgebroken maar wat is er overgebleven Heeft dit bezoek tastbare resultaten opgeleverd Die resultaten zouden bereikt zijn In het onder houd dat lord Halifax gehad heeft met minis - ter president D a 1 a d i e r den minister van Bui tenlandsche Zaken Bonnet bij wie zich later de heeren Herriot Chautemps en Blum ge voegd hadden Zonder de komst te Londen va)i majoor W i e d m a n n adjudant-officier van Hitler zou op deze conferentie geen enkel nieuw onderwerp zijn aangeroerd Wat heeft deze zend bode van den Führer voorgesteld De buitenwe reld weet het niet men kan slechts veronderstel lingen maken en hiervan zuUen we ons Te Londen heeft deze geestesgesteldheid des te meer indruk gemaakt naarmate men er meer ge prikkeld schijnt over de aarzelingen en de onwil van Italië Anderzijds schijnt in Britsche kringen de meening te overheerschen — en geïrriteeru laat men dit blijken — dat de uitwerking van het statuut der Tsjechische mindei-heden wel heel erg langzaam in zjjn werk gaat en al geeft men er ' toe dat ^ e Sudetenparty oieta gedaan beeft om SpoorwerUen aan de Zuidzijde vorderen Thans ook aan de oide de uitvoering van de werken aan den Amster - damschen Straatweg De laatste hand wordt thans gelegd aan de spoorwegwerken aan den zuidkant van onze stad dus in de buurt van de Jeremiebrug Gisteren en vandaag is daarbij weer een belangrijke fase bereikt het opruimen van de tijdelijke hefbrug die dienst heeU gedaan ten behoeve van de Bossche hulpsporen indertijd gelegd om het mogelijk te maken de hoogge legen banen te bouwen Toen tenslotte alle spoorwegverkeer hóög-reed kon deze brug voor wat de spoorweg betreft ver dwijnen maar men zat toen nog voor de ver plichting haar in stand te houden omdat deze brug voor een deel tevens dienst deed als voetbrug ten behoeve van het verkeer tusschen de Helling en den Jutphaasscheweg Had men de brug toen meteen weggebroken dan hadden voetgangers en fietsers den omweg moeten maken via de Juliana brug Dit nu moest contractueel voorkomen wor den Vandaar dat men toen een voetpad heeft ge maakt van de Helling naar den onderdoorgang aan de Albatrosstraat Toen deze tot stand was gekomen kon dus via dit nieuwe viaduct de voet - gangers verbinding worden onderhouden met de Oosterkade en via de Oosterkade over de voet brug langs de nieuwe Jeremiebrug met den Jut phaasscheweg En toen men weer zóóver was kon ook de oude hefbrug verdwijnen En thans is de stand van zaken zoo dat deze hefbrug reeds ver dwenen is en op een schuit aan den oever van den ff den loop van zaken te vergemakkelen toch wordt niet zonder reden de uitstel-methode avn de regee ring te Praag alles behalve goedgekeurd Deze reactie der Britsche opinie de voorstel len van majoor Wiedmann moest lord Hali fax mededeelen aan zijn Fransche collega's die al hebben zij in dit opzicht evenals trouwens de Engelsche staatssecretaris zelf niets voorgesteld noch commentaar geleverd eenstemmig van mee ning zijn geweest dat zij in overweging genomen moesten worden Op het oogenblik komt het er dus niet op aan Duitschland te bea^ytwoorden of onderhandelin gen aan te knoopen doch de beide regeeringen zijn het volkomen eens dat de aanbiedingen van Berlijn niet „ a priori " afgeslagen moeten worc'ftn en dat zij voortdurend onderling voeling moeten houden omtrent de ontwikkeling der situatie vol gens de oude en beproefde traditie van de Entente Cordiale Dit beteekent dus dat de Fransch Engelsche politiek dank zij welke voornamelijk een maand geleden de vrede bewaard is gebleven voortgezet zal worden wat in het officieele com muniqué uitkomt met de woorden „ volkomen overeenstemming tusschen de inzichten der beide regeeringen " Over Spanje geen nieuws Wat Spanje betreft geen nieuws handhaving der non interventie in werking treding van het plan tot terugtrekken der vrijwilligers en eveneens in werking treding van het Italiaansch-Engelsch accoord wanneer de daartoe vastgestelde voor waarden zijn vervuld Geen enkel nieuw politiek instrument is dus uit deze beSprekin'gen te voor schijn gekomen en het viel ook niet te verwachten doch de regeeringen der beide landen waren ' t aan zich zelf verplicht te toonen dat hun wederzijdsche vriendschapsgevoelens - tn niets achter bleven bij die der twee volkeren Hoe het ook zij slechts weinig verdragen en accoorden zullen evenveel waarde hebben als de geestdrift waarmede de Fransche bevol king het Britsche Koningspaar ontvangen heeft een geestdrift die uiting naar twee jonge menschen die door hun eigen per soonlijkheid de harten der Franschen hebben gestolen maar ook een geestdrift voortko mend uit het feit dat het volk even goed als de diplomaten de noodzakelijkheid van een allianiie met Engeland inziet Dit is de groote les die uit het Engelsche bezoek aan Parijs getrokken kan worden Het dek van de hefbrug aan d ^ Wester » kade in de takels van een machtige kraari ' Vaartschen Rijn ligt Thans Is het nog zaak om de hefportalen geheel te doen verdwijnen om da fundamenten op te ruimen en dan is na afwer » king van de oevers er niets meer over dat aifl den ouden toestand herinnert Inmiddels wordt er thans gewerkt aan de tot gtandkoming van den definitieven toestand in de buurt van de Albatrosstraat Men heeft immers hier in de buurt nog steeds den be waakten overweg In de Laan van Soesbergen Deze kost aan bewaking alleen al een paar duizend gulden per jaar Het is dus voor de spoorwegen zaak om dezen overweg zoo snel mogelijk buiten dienst te stellen Vandaar dat men nu met spoed bezig is de verbinding met de Laan te leiden onder het nieuwe viaduct door Dit Is een betrekkelijk eenvoudig werk Men behoeft alleen maar de tfjdeiyke Bossche baan af te graven In de juiste toeleidingshel ling dan bestrating te leggen en het verkeer van en naar bedoelde Intuin kan onder het viaduct door Het uitkomende zand wordt ver voerd naar den Amsterdamsehen Straatweg om daar dienst te doen by de ophoogtng der spoorbanen welke nu spoedig aan de orde komt Naar de andere zyde van de onderdoorgang aan de Albatrosstraat dus ten aanzien - van de verbipding tusschen Helling en Albatrosstraat zal de totstandkoming van den verkeer s.weg even wat meer tijd vorderen De gemeente legt hier immers tegelijkertijd een hoofdriool ten be hoeve van de bebouwing tusschen den spoordijlc en de grens van Jutfaas die hier zeker eerlang tot stand zal komen Deze rioleering vergt nog ai wat arbeid Zal dus de verbinding met de Laaiï van Soestbergen reeds omstreeks Septemlier in gebruik zijn de verbinding met de Helling zal nog wel wat langer op zich laten wachten Twee Onderdoorgangen Inmiddels Is na eenigen tijd van afsluiting ooK gereed gekomen de verlaagde bestrating in den onderdoorang a,an den Jutfaaschen weg Hier is Jus nu definitief alle leed geleden Thans komt echter aan de beurt de uitdieping van de onder * doorgang aan de Bleekstraat Deze onderdoor gang wordt tot dit doel vermoedelijk volgende week afgesloten zoodat alle verkeer dan geleld zal worden via de onderdoorgang aan de Wester kade Reeds is men thans bezig met de asfaltee ring van de Vondelkade Wat de werken-in-het-midden betreft dus in d « buurt van de Kanaalstraat hier wordt wel dóór gewerkt maar voor het publiek is bet niet merk baar dat er ook opgeschoten wordt Trouwens men heeft de werkzaamheden zóó geregeld dat er geen spoorverleggingen behoeven plaats te hebben in het drukke reisseizoén In Sptember zullen er hier echter weer meer belangwekkende werkzaamheden plaats vinden mede in verband met den bouw van het middengedeelte der tunnel Voorts moeten er dan voorzieningen worden getroffen ten aanzien van het Buurtstation dat ook weldra zal verdwij nen De oude bestelgoederenloods is reeds weg weldra zal ook het oude postgebouw geamoveerd zijn terwijl men ook reeds druk bezig is met het sloopen van de oude rijwielstalling Er is dus hu gelegenheid op komst om het stationsgebouw aan den Noordkant te voltooien en tevens om de sporen van het Buurtstation hier zoover mogelijk gereed te maken Is men zoover dan staat niets meer de sluiting van het Buurtstation in den weg dat dan ook weldra verdwenen zal zijn Aan den Amsterdamschen Straatweg is men ook al begonnen Men vindt er reeds wat zand voor de toekomstige ophooging en wel dra zal men bemerken dat ook hier tydel^jke sporen gelegd worden Deze loopen o.m door het begin van de Turf straat waarin nog maar een smalle doorgang ten behoeve van de aan wonenden vrij blijft Dan moet de overweg deels verlaagd worden met ongeveer 40 cM Dit brengt met zich mede het verdwenen van het tramspoor en daarmede dus tevens van de tramlyn S Het laa,t zich aanzien dat een en ander zal tot stand zün gekomen tegen 1 Sep tember Men moet er maar op rekenen dat de overweg Amsterdamsche Straatweg te dezen behoeve eenige weken gesloten zal wor den Alsdan zal het verkeer worden geleid via den Kerkweg waarvan de overweg tot 8 Me ter zal worden verbreed oöi verkeersstagna ties te voorkomen Het voetgangersverkeer zal Intact kunnen blyven door de kleine voet > gangers tunnels Ook voor fietsers zal hjer gelegenheid blijven te voet te passecren Het Is echter mogelijk dat ook deze kleine tuimels afwisselend worden gesloten Zóó is momenteel het aspect der werkzaam heden bij de spoorwegwerken Men ziet er wordt steeds doorgewerkt men vorde "' voortdurend lÈn over vijf jaar zal Utrecht op ueze punten vol maakt onherkenbaar zjgn geworden
14 UTRECHTSCH NIEUWSBLAD No 70 Zaterdag 23 Juli 1938 VIERDE BLAD Witte doek brengt Rembrandt „ 5.000.000 "" zoeken een erfgenaam " „ B.OOO.OOO zoeken een erfgenaam " is géén dolzin nige film Er komen geen krankzinnig aandoende scènes in voor zy vindt haar verdienste grooten deela In een milde humor waarom men niet in lachstuipeh vervalt maar waarom men slechts breed glimlacht Dit type film is zeker niet het slechtste in het vroolijke genre integendeel meo houdt er langen tvjd een aangename herinnering aan Zooals aan menige vreemde erfenis ligt aan deze 5 millioen ook ten grondslag de omstandigheid het huweHJk van den erfgenaam In dit geval is deze getrouwd maar de gelukkige k r ö g t de buit pas wanneer dat huwelijk Inderdaad gelukkig is Zoo niet dan vervalt de nalatenschap aan een neef Nu is Peter P e 11 waarlvjk zeer gelukkig getrouwd Maar door allerlei lagen en listen wordt hem de erfenis toch nog bijna door de neus geboord al hoewel het slot toch weer de meest ' bevredigende oplossing brengt voor alle partijen Heinz Rühmannisin deze film de hoofdfiguur de erfgenaam maar hg speelt tevens voor den neef die zoo ongeveer zijn dubbelganger is Buiten kijf is deze film een der beste die deze acteur ooit maakte Dat deze artist populair is bleek overigens gisteren reeds door het drukke bezoek aan het Rembrandttheater En dat al die aanwezigen niet teleurgesteld werden maar hartelijk genoten van de aardige geschiedenis wèl dat kunnen wü getuigen Flora „ De vader die zichzelf beschuldigde " Het hoofdnummer van „ Flora " heeft de ver dienste bizonder spannend van inhoud te zfln de geschiedenis van een volmaakte misdaad die den waren dader voor gerechtelijke vervolging vrg waart doch door toevallige omstandigheden wordt diens zoon van den moord verdacht Deze jonge man wordt gearresteerd en de jury spreekt ten slotte het schuldig over hem uit Zijn jonge leven zal ontijdig zyn einde vinden op de electrische stoel doch de vader die het leven van zyn kind bedreigd ziet stelt schier het onmogelijke üi het werk om den onschuld van den jongen man te be wijzen waarin hg na vergeefsche pogingen slaagt Dit is in het kort het bizondere interessante gege ven waarom deze gansche criminalistische ge schiedenis draait De hoofdrol in dit goede filmverhaal wordt ver tolkt door een acteur die men den laatsten tijd weinig of niet heeft gezien maar een speler met talent die een prachtige uitbeelding geeft van de figuur van den groeten doch zonderlingen tooneel speler die tot gewoonte had zich bij de politie te melden als den dader van iederen moord die werd gepleegd Het is L e w 1 s Stone die deze rol op sobere doch op diep menacheiyke wijze weergeeft terwijl hem uitstekend tegenspel wordt geboden door Barbsera Read en Tom Brown Een uitgebreid actueel en grappig voorpro gramma gaat de hoofdfilm vooraf Vreeburg „ Je moei maar boffen " Het is niet alleen de hoofdfilm „ Je moet maar boffen " met het Deensohe humoristenpaar Watt en Vx Watt in de hoofdrollen welke het program ma attractief maakt Want daarnaast moet zeker genoemd worden het uitstekende voorprogramma dat rijk is aan sport - en nieuwsgebeurtenissen jn illustratief beweegbaren vorm o.ra de Haar lemsche zwemkampioenschappen de boksmatch van V Klaveren de Kaagweek en momenten van den Legerdag en amusant waar het de klucht be treft Terwöl zoowel het binnen - als het buiten landsch nieuws belnawekkend en zeer actueel is En nu de hoofdfilm Men zal plezier hebben in de avontuurlijke gebeurtenissen van Watt en % Watt die in deze film opperbest z\)n Asmvankeltjk geën gageerd bij het circus Crauz worden ze ontslagen wegens slapte Ze zijn nu werkloos en belanden op wonderbaarlijke wyze op het schip dat ook het circus vervoert Berst worden ze gescheiden doch na veel verwikkelingen duiken ze plotseling weer op op een plaats waar ze beiden tegelijk zjjn Dan eerst recht begint het lieve leventje Dat is — zijnde blinde passagiers — niet prettig maar zoo als het zich laat denken alles komt op zijn pootjes terecht en het happy end — aardig gevonden en vlot vertolkt — is niet zonder humor Het geheel een programma dat vreugde en vermaak schept En dat is al heel veel waard in dezen tyd City „ De kunsl om te leven " Revue-Bter te z\jn is vaak geen lolletje Halstarrige en dikwijls brutale aanbidders maken het voorwerp van hun „ aanbidding " het leven er niet gemakkelij ker op en als men daarby dan nog een familie heeft waarvan de leden uitmunten in de sport die v/ij klaploopen noemen dan Wat er dan gebeurt zou Maggie Garret alias Irene Dunne U kunnen vertellen en ze doet het in de film „ De kunst om te leven " ook Niet alleen heeft Maggie een klaploopende fami lie maar ze heeft ook een stillen bewonderaar het zwarte schaap van een gefortuneerde familie Dan Brewster is zijn naam en in het dagelljksch leven heet hg Douglas Fairbanks Jr Dan komt eerst roet in het eten gooien maar als Maggie hem tot tweemaal toe laat arresteeren doet de rechter iets heel verstandigs Zy stelt Dan onder toezicht van Maggie en veroordeelt hem voorwaardelijk Weldra zijn Dan en Maggie het eens omtrent een groot plan zg willen in het huweiyksbootje stap pen maar dan laat de familie zich vanzelfsprekend van haar beste of slechtste zijde kennen Maggie hun bron van inkomsten trouwen Dat mag niet Maar gelukkig voor haar en Dan gebeurt dat toch en worden haar de oogen geopend en gaat zy met Dan naar diens eiland in de Stille Zuidzee Irene Dunne en Doug Jr toonen in deze vroo lijk-romantische film dat zij de ware kunst om te leven verstaan en z\j spelen hun rollen uitmun tend Olympia „ Merijntje Gijzen's jeugd " Vele bioscoop-bezoekers zullen ongetwijfeld de Hollandsche film „ Merijntje Gijzen's Jeugd " reeds gezien hebben en zich daaruit vooral herinneren het optreden van „ De Kruijk " en diens vriendje Merijntje die beiden als het ware de film dragen Vadertje Langbeen Nieuwe Nederlandsche film zal opgenomen worden bij „ Cinelone " De Neerlandia Filmproductie Maatschappij N.V deelt mede dat haar eerste Nederlandsche film „ Vadertje Langbeen " in de cinetone film „ Vadertje Langbeen " In de Cinetone Studio's te Amsterdam opgenomen zal worden Met het bouwen van de decors zal architect Wegerif op 1 Augustus a.s beginnen Zooals reeds bekend gemaakt zal Llly Bouw meester de hoofdrol in deze film vervullen De regisseur Friedrich Zelnik wordt einde van deze week in Amsterdam verwacht om samen met den productieleider Rudolf Meyer de bezetting der verdere rollen definitief vast te stellen en de laat ste voorbereidingen voor de productie te treffen de volle aandacht voor zich opeisohen door hun goede spel We kunnen ons voorstellen dat velen dit filmwerk nog eens opnieuw willen zien en daartoe biedt het Olympia-theater thans de gele genheid Ook wij hebben de reprise meegemaakt en we mogen wel verklaren dat de film onze volle aandacht heeft gehad en dat de goede kwaliteiten thans nog iets sterker op den voorgrond ztjn ge treden We kunnen een ' bezoek dan ook aanbe velen Men zal dan in het voorprogramma tevens de gelegenheid hebben den zingenden cowboy Dick Foran aan ' t werk tezien en zijn fraaie stem te hooren Ditmaal behoort hy tot de „ Pioniers van het Westen " die een nieuwe stad stichten Daar bij gebeurt veel onrecht doch door ziJn stevige vuisten en meer nog door zijn gevatheid als ad vocaat weet hij tenslotte het recht te doen zege vieren Scala „ Sterrenparade " Het maken van revue-films heeft de wereld tot nu toe voornamelijk aan de Amerikaansche film industrie overgelaten die op dit terrein misschien wel haar grootste lauweren heeft geoogst En nu komt ook de Duitsche filmindustrie het publiek met een revuefilra verrassen Wij herinneren ons van vroeger een of meer soortgelijke minder geslaagde pogingen van de Duitschers en eerlijk gezegd waren onze verwach tingen ditmaal niet al te hoog gespannen Ten on rechte naar ons gebleken is „ Sterrenparade " is een revue film geworden die er wezen mag met vele nieuwe verrassende vondsten Opmerkelijk is dat men er zoo veel Duitsche doch vooral ook Oostenrijksche oude bekenden van het witte doek in aantreft We noemen slechts een paar namen Hans Moser Söhnke Willy Forst Anny Ondra en Max Schmeling doch dat zijn ze nog lang niet allemaal Auto-coureurs als Carrocciola Von Brauchitsch en Lang ontbreken evenmin en zelfs Paul Linke de vermaarde componist heeft zijn aandeel bij het tot stand komen van deze film gehad De intrige hoewel in een rolprent als deze slechts bijzaak is aardig gevonden Men krijgt inderdaad den indruk dat de Tobis kosten noch moeite heeft gespaard om van „ Ster renparade " iets bijzonders te maken Behoudens een korte inzinking in het midden kan men wel zeggen dat zij in deze poging goeddeels is ge slaagd In het bijprogramma draait een fraaie gekleurde film van het bezoek van het Engelsche koningspaar aan Parijs Filmac „ De firma Adam en Eva " In het Palace-reprise-theater draait deze week een wel zeer amuscmte film waarin humor en goed spel vermengd zijn met de juiste dosis ro mantiek Deze film is vol met aardige vondsten en de goede dialoog maakt „ De firma Adam en Eva " tot een der beste speelfilms die den laat sten tijd zijn gemaakt De eerste verschijning van „ de firma " op het witte doek brengt geen hooge verwachtingen te weeg maar weldra komt er meer vaart achter het spel en wordt de handeling vlotter zoodat men na afloop werkelijk voldaan kan zijn over het vertoonde „ De firma " is een combinatie van een beruchten bankroover hoteldief etc en een handige zakken rolster Herbert Marshall en Miriam Hopkins Na eenigen tijd wordt de mannelijke helft secre taris van een rijke weduwe Madamme Collet Kay Francis waarbij hij optreedt onder den naam Gaston Leval De weduwe is nogal zorge loos en Leval weet haar vertrouwen te winnen Predikbeurten Utrecht Voor volledige Inlichtingen verwUzen wU naar bet Utr Predikbeurtenblad Wilhelminakerk voorm 10 uur Ds Oberman Willem de Zwügerkerk Tuindorp voorm 10 uur Ds Goslinga Vredeskerlt Kanaalstraat Blllitonlcade voorm 10 u Ds J C Jörg nam 6 uur Ds Oberman Ned Prot Bond en Vereen v Vryz Herv gebouw Leeuwenberg voorm 10 uur Ds J R Immink Rem Gemeente Kromme Nw Gracht voorm 10 u Ds N Blolsker Ohr Geret Gemeente WItlevrouwenslogelkerk voorm 10 uur en nam 5,30 uur Ds P de Smit Holy Trinity Church v Limburg Stirumplein 11 a.m Morning Prayer and Sermon Hevd A W Neate Hersteld Apostolische Zending Gemeente Heeren atraat 7 diensten te 9,3ü u voorm en nam 5,30 uur Doopsgez Gemeente voorm 10 uur Ds W toe Water Baptisten Gemeente voorm 10 uur de heer G Brongers Geret kerk H.V Maliebaan 25 voorm 10 uur Da G Ubbink nam 5 uur Ds W Mense evangelische Gemeente Nieuwe Gracht 64 voorm 10 uur en nam 6 uur Ds H Siegers Vr\je Evang Gemeente gebouw de Woonstede v.m 10 uur en nam 6 uur Ds A W F Waardenburg Evangelisch Luthersche Gemeente Hamburgerstr 9 voorm 10.30 uur Ds J A Rust ijethlehemkerK voorm 10 uur Kinderkerk Klnderlserk WUkgebouw Acaciastraat hoek Bego niastraat voorm 10 uur de heer A M v d Brink Kinderkerk voor Wyk IX Croesestraat hoek Balije laan voorm 10 uur de heer A Hueting Kinderkerk Vredeskerk Billitonkade voorm 10 u mej C S Linterman Kinderkerk oranjekerk Frobelschool de Savornln Lohmanstraat 19 v.m 10 u Kindergodsdienstoefening johannaschooi Mgr v d Weteringstraat voorm 10 uur Kindergodsdienstoefening Chr Geret Gemeente Zondagsschool eiken Zondag van 12—1 uur In de kerk afd Springweg Maranatha 12.15—1.15 uur afd Amsterd Straatweg in de Cock sohool 12.80—1.30 uur Ned Herv Stadszending 7.30—8.30 nam openluchtsamenkomst op het Jans kerkhof Oud Kath Gem St Gertrudis Willemsplantsoen voorm 10 uur hoogdienst nam 6.30 uur vesper Oud Kath Gemeente St JacoDus Bern Weerd voorm 7.30 uur hoogdienst Oud Kath Gemeente St Marie Achter Clarenburg voorm ü uur vruegdienet voorm 10 uur laatdienst 3 uur vesper Bijeenkomsten Leger des Bells voorm 10 uur H«lllglng(->am «&- AQENDA Heden LUCAS BOLWERK 8—9 uur Concert door de Genie-muziek " 9—10.30 uur Mili taire taptoe JAARBEURSGEBOUW 8 uur Groot bal in de standzaal ' BIOSCOPEN CITY-THEATER Voorstraat „ De kunst om te leven " Irene Dunn REMBRANDT-THEATER Oude Gracht „ Vijf millioen zoeken een erfgenaam " Heinz Rühmann VREEBURG-BIOSCOOP „ Je moet maar boffen " Watt VaWatt PALACE-THEATER Vreeburg 12—6 u Reprise „ De firma Adam en Eva " — Het mysterie van de onderwereld — CharUe Chan op Broadway SCALA Potterstraat „ Sterrenparade " OLYMPTA-BIOSCOOP Arasterdamsche straatweg „ Merijntje Gijzen's Jeugd " — „ De pioniers van het Westen " FLORA-THEATER Oude Gracht „ De vader die zichzelf beschuldigde " Lewis Stone FIGI ZEIST De geheele week „ Artis tenbloed " Marta Eggerth — „ De roman van een valsche speler " Sacha Guitry — „ Wanneer bent u jarig " Joe Brown en alles zoo te schikken dat hij er op het juiste oogenblik met een behoorlijke som geld vandoor zai kunnen gaan Maar de liefde gooit ook hier roet in het eten Hoe dat verklappen we niet maar dit deel van de film is ongetwijfeld het beste De weduwe zorgt echter voor de juiste op lossing en alles loopt nog goed af Marian Hopkins Kay Francis en Herbert Marshall worden in deze film bijgestaan door Everett Horton en deze geeft op zijn bekende manier een vroolijke nuance aan deze voortreffe lijke Ameriltaansche film Palace „ Het Mysterie van de Onderwe reld " Ie deel en „ Charlie Chan op Broadway " Voor liefhebbers van vrerkelijk spannende films valt er deze week in het Palace Theater iets bij zonders te zien Twee hoofdfilms worden er ge draaid en de namen van de mannen die daarin optreden zeggen den thriller-kenner reeds genoeg Het ziJn Gene Autry Frankie Darro en last not least „ Charlie Chan " Charlie Chan neemt de tweede hoofdfilm geheel alleen voor zijn rekening Ook in „ Charlie Chan op Broadway " want zoo heet deze film zien wg Wai' ner Oland weer in de creatie van Chlneesch detec tive Ditmaal heeft hij een dubbele moord ge pleegd in het hartje van de Amerikaansche hoofd - ¦ stad op te lossen Natuurlijk vindt hij de daders Waar het geheele politiekorps met de handen in ' t haar zit weet Charlie Chan nog wel een gaatje te vinden Inderdaad een meesterwerk De andere film is het eerste deel van een 2 week sche seriefilm en is getiteld „ Het Mysterie van de Onderwereld " Het is een zeer geheimzinnige historie Temidden van de prairie in het Wilde Westen is een oude ranch ingericht door een radio-ensemble dat op verschillende tijdstippen van den dag een cowboy programma uitzendt Reeds meermalen hebben en kele leden daarvan de aanwezigheid bemerkt van een geheimzinnige stad die diep onder de aarde moet liggen Af en toe vertoonen zich enkele be woners Zij worden de „ donderruiters " genoemd De onderaardsche stad wordt geregeerd door een Koningin die bevel geeft de leider van de ranch gevangen te nemen Dit gebeurt inderdaad en in het slot van het eerste deel ziet men reeds enkele belevenissen van dezen aardbewoner Het is een fantastisch filmwerk dat zeker met graagte gezien zal worden en doet verlajigen naar het slot dat in het programma van de volgende week gedraaid wordt komst nam 3.30 uur openluchtsamenkomst op het Janskerkhof nam 8 uur Heilssamenkomst Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der laat ste dagen Wittevrouwensin-^el 92 Bijeenkomst om 10.30 en 6 uur Ned Chr Gen Gemeenschapsbond 3.30 uur open luchtsamenltomst a d Jutphaasscheweg n.b de Von dellaan Utr Ver v Spiritisten Harmonia II " Hamburger straat 21 voorm 10.30 uur mevr A v d Oudendijlc Pieterse Utr Ver v Spiritisten „ Harmonia " Ambacht straat 12 voorm 10.30 uur lezing spr mevr A Delt ker-Boer Christian Science Society Kromme Nieuwe Gracht 9 Nederlandsche dienst 10 uur Engelsche dienst 11.15 Onderwerp Waarheid Provincie De Bilt — Ned Herv kerk voorm 10 uur Ps J G Franck nam 6 uur Dr de Lind van Wüngaarden — Vereenigingsgebouw en Gebouw CC Utr weg,nam 2 uur Zondagsschool Bilthoven — Biltsche kapel voorm 10.30 uur Ds H A de Geus nam 6 uur Ds J G Franck — Woudkapel voorm 10.30 uur Ds Jac J Thomson — Zeister Jeugdkerk Aula van het Lyceum Lindenlaan voorm 10 uur Ds A J Plooy Amsterdam — Ned Chr Gemeenschapsbond iedere Maandagavond Bü bellezlng Biltsche Kapel 8 uur Bunnlk — Ned Herv kerk voorm 10 uur en n.m 6 uur Ds L Knier Maartensdük — Ned Herv kerk voorm 9,30 uur en nam 6 uur Ds Bakker — Geref kerk voorm 9,30 uur Ds J A Schep van Bussum nam 6,30 u Ds J D V d WoUf van Bussum — HoU Rading Evang gebouw voorm lO uur Ds G Strating Em pred te Soest Montfoort — Ned Herv kerk voorm 10 uur en nam 7 uur Ds J H Koster — Geref kerk voorm 10 uur en nam 7 uur candidaat Joh van Wijngaar den te Vleuten Zeist — Jeugdkerk Aula van het Lyceum Zondag 24 Juli voorm 10 uur Da A J Plooy te Amsterdam — Geref Gemeente Torenlaan 38 voorm 10 uur ennam 5,30 uur Ds J R van Oordt te Zeist — Geref kerk Oosterkerk voorm 10 uur Ds Gil lebaard nam 5,30 uur Ds T Perwerda te Amster dam Z 2 — Noorderkerk Bergweg voorm 10 uur Ds T Ferwerda nam 5.30 uur Ds Gillebaard Z 3 Donderdag 28 Juli Noorderkerk nam 2.30 uur Hu welyksinzegening door Ds Gillebaard — Chr Geref kerk Bergweg voorm 10 uur en nam 5,30 uur Ds W Heerma — Evang Broeder Gemeente Zuster - E lein voorm 10 uur Miss Sekr.-Legêne nam 7 uur iturgie — Vrije Evang Gemeente Heuvelkerk v.m 10 uur en nam 7 uur Ds J Enter Jr Medewerking van het zangkoor Zingt den Heer " Donderdagavond 8,30 uur Bidstond — Doopsgez Gemeente P v Wlel drechtlaan 29 voorm 10.30 uur mej S E Treffers van Alkmaar — Ned Prot Bond Kerkweg 23 v.m 10.^0 uur Dr J C A Fetter ' s-Gravenhage — Vrijz Godsd Gemeenschap Woudkapel Bilthoven voorm 10.30 uur Ds J Jac Thomson Driebergen Blü'«('"l>ur ^ — Ned Herv kerk voorm 10 uur Ds J Kijne van Rheoen nam 6 uur Ds Stevens van Iiigen Jeugddienst — Haagje voorm 10 uur Pb W Til y d Wiadt — Geref kerk y.m Mailverzending van 25 t.m 31 Juli xje tijden voor de laatste buslichting zgn voor gewone stukken aan het expeditiebureel Utrecht Station voor aangeteekende stukken op het hoofd postkantoor Luchtdienst Amsterdam — Bandoeng Dinsdag 26 Juli gew corr 1 — aanget 25 Juli 19.30 Don derdag 28 Juli gew corr 1 — aanget 27 Juli 19.30 Eaterdag 30 Juli gew corr 1 — aanget 29 JuU 19.30 Ned Oost-Indië mail via Marseille per Dempo 28 Juli gew corr 10 — aanget 9.55 Zeepost van Rotterdam per Kota Nopan 29 Juli gew corr 1 — aanget 28 Juli 19.30 - Suriname behalve Nw Nickerie van Amster dam per Cottica 29 Juü gew corr 1 — aanget 28 Juli 19.30 Aruba via Engeland per Normandië 26 Juli gew corr 1 — aanget 25 Juli 19.30 via Frankrijk per Normandië 26 Juli gew corr 18.30 aanget 18 — ' van Anisterdam per Baarn 29 Juli gew corr 1 — aanget 28 Juli 19.30 Curasao Bonaire mail en zeepost van Am sterdam per Baarn 29 Juli gew corr 1 — aanget 28 Juli 19.30 V.S van N.-Amerika behalve Brooklyn en Bos ton via Engeland per Normandië 26 Juli gew corr 1 — aanget 25 Juli 19.30 via Frankrijk per Normandië 26 Juli gew corr 18.30 aanget 18 — via Engeland per Bremen 29 Juli gew corr 1 — aanget 28 Juli 19.30 via Frankrijk per Bremen 29 JuU gew corr 18.30 aanget 18—.Brooklyn Boston en Mexico via Frankrijk per Normandië 26 Juli gew corr 16 — aanget 14.55 via Frankrijk per Bremen 29 Juli gew corr 16 — aanget 14.55 Canada via Frankrijk per Normandië 26 Juli gew corr 16 — aanget 14.55 via Engeland per Empress of Australia 27 Juli gew corr 8 — aah get 7.55 via Frankrijk per Bremen 28 Juli gew corr 16 — aanget 14.55 Korte Berichtea Dinsdag 26 Juli e.k zal des avonds omkwart over 8 in de Oosterkerk aan den Wouden bergscheweg te Z e i s t een Jan Zwart herdenkuigworden gehouden waarbö FeikeAsma uitLeiden een orgelconcert zal geven Mr L Stadig is met ingang van 1 Septem ber a.s herbenoemd tot plaatsvervangend kanton rechter in het kanton Amersfoort De Amersfoortsche wielrenners Rood bergen en Pol werden door de directies derwielerbanen Vierssen en München-Gladbach ge inviteerd om aan de Internationale wielerwed strijden op 6 en 13 Augustus deel te nemen Met ingang van 1 Augustus a.s zijn deheeren P Kat en J H Kat surnumerair bij deregistratie en domeinen te Amersfoort over geplaatst naar de kantoren van den hypotheek beheerder aldaar De directeur van de Internationale Schoolvoor Wijsbegeerte Prof Dr C A Mennincke zaivan 25—30 Juli een cursus aan zijn instituutgeven over „ Staat en Cultuur " Figi'Zeist „ Artislenbloed " „ De roman van ' n valsche speler " en Wanneer bent U jarig " „ A r 1 1 s t e n b 1 o e d " is de film waarin Marta Eggerth de jonge charmante zangeres Frits van Dongen de Zanger Theo Lingen en Hans Moser de komieken zgn Zij zingen en spelen de geschiedenis eener gevierde diva die het tooneel vaarwel zegt om met een land-edelman te trouwen Later krijgt zij heimwee naar coulissen voetlicht en applaus en zij keert terug naar Weenen via een reeks hache lijke scènes Een scheiding wordt ter elfder ure vermeden Het is een onderhoudend geheel van licht amuse ment met aardige liedjes kostelijke grappen een lach en een traan Ben filmoperette in optima for ma „ De roman van ' n valsche spe 1 e r " is ' n film waarvan de vertolker van de hoofdrol Sacha Guitry den tekst schreaf en de regie voerde Een film waarin hij ons wordt voorgesteld als een arme wees die wordt opgevoed door booze bloedverwan ten De beschrijving van dit leven boeit in hooge mate dank zij de puntige ironische en vaak zeer wijsgeerige doch iramer comische opmerkingenvan den grooten Franschen auteur-acteur Iii„Wa nneer bentUjarig " maken we weer kennis met Joe Brown die als Dustin Willougbij op één dag een bokswedstrijd zijn baan en zijn meisje verliest en dat alles omdat zijn gesternte — vol gens hem — beheerscht wordt door Taucua de Stier Het geheel is een dolkomische film Kennisgeving De Gedeputeerde Staten van Utrecht maken bekend dat op Dinsdag 16 Augustus 1938 te 12 uur ten Gouvemementshujze Achter St Pie ter No 20 te Utrecht eene openbare vergadering van him College sal worden gehouden ter be handeling van het beroep ingesteld door het be stuur der Vereeniging De Hervormde Christelijke School met den Bijbel " te Westbroek van het besluit van 12 Mei 1938 van den raad der ge meente Westbroek tot afwijzing van de aanvrage van voormeld schoolbestuur om ingevolge arti kel 72 der Lager Onderwijswet 1920 uit de kas dier gemeente gelden te mogen ontvangen voor de stichting van een bijzondere school voor ge woon lager onderwijs Utrecht 19 Juli 1938 De Gedeputeerde Staten van Utrecht BOSCH VAN ROSENTHAL Voorzitter TH M VAN ASCH VAN WIJCK Griffier GUNNING Naar wij vernemen hebben B en W van Utrecht het maken van rioleerings - en bestratingswerk zaamheden in den tunnel aan de Albatrosstraat te Utrecht opgedragen aan de fa J P Killin en Cor te Gorkum De N.V Nederlandsche Spoorwegen gevestigdte Utrecht heeft de uitvoering van de werken,omschreven in bestek no 18 N.S betreffende hetmaken van den onderdoorgang Amstellaan teAmsterdam in den verhoogden spoorweg Amster dam — Utrecht met bijkomende werken gegimdaan den heer W F J Bollen Nic.zn aannemer.Koningstraat 13 te Hilversum voor een bedragvan / 5S.900.- ^ 10 uur en nam 6 uur cand C H Appelo hulppr te Montfoort — Chr Geref Gemeente voorm 10 uur en nam 6 uur Ds D J v Brummen — Vrijz Chr Ver Driebergen Doorn geen dienst Doorn — Ned Herv kerk voorm 10 uur Ds v d Waal Em pred te Soest nam 6 uur de heer Hoe keodijk van Heemstede — Geref kerk voorm 10 u Ds J W Bsselink nam 5,30 u Ds J W Esselinlt — Ned Chr Gemeenschapsbond Acacialaan 17 Zon dagavond 8 uur openlucht-samenkomst op het terrein vHn Garage van Os Sprekers H Veldkamp van Ame rongen en I Kuijper van Bilthoven — Maandag avond 8 uur de heer K Veldkamp Biltsche slagers adresseeren Verzoek om ingeschakeld Ie worden bij de distributie van vleesch in blik aan werkioozen DB BILT 23 Juli — De afdeeling van den Ned Slagersbond „ De Dorpsslagersvereeni ging voor den Kring Utrecht " heeft een re quest aan Burgemeester en Wethouders en den Raad der Gemeente de Bilt gericht waarin verzocht wordt de in de gemeente de Bilt ge vestigde slagers te willen belasten met de dis tributie van het goedkoope Regeerlngsvleesch in blik aan werkioozen en armlastigen tegen de daarvoor gestelde vergoeding van tenminste 2 % resp V2 cent per K.G.-blik Adressante grondt dit verzoek op de navolgende overwegtagen Zooals U uit meerdere circulaires van de Mi nisters van Sinuenlandsche en Sociale Zaken be « kend zal zijn hebben deze Ministers zich steeds op het standpunt gesteld dat de distributie van be doeld blikvleesch en blikgehakt behoort te geschie den zooveel mogelïjk met inschakeling van de plaatselijke slagers althans onder toekenning aan dezen van de geheele winstmarge of een gedeelte daarvan In de gemeente de Bilt heeft evenwel van den aanvang af U December 1933 deze distributie rechtstreeks van gemeentewege plaats gevonden zulks derhalve in tegenstelling met den meermalen uitgesproken wensch van Regeeringsztjde Terzake werd reeds op 28 November 1935 door de in Uwe gemeente gevestigde slagerspatroons aan Uwen Raad gerequestreerd waarop echter een af wijkende beslissing werd genomen nochtans zonder dat één van de in het request aangevoerde argu menten werd ontzenuwd en zonder dat eenig ar gument ten nr.deele van een distributie door de sla gers waarmede immers niet eens een proef werd genomen kon worden aangevoerd Dientengevolge verkeeren de slagers te de Bilt en Bilthoven dan ook reeds gedurende jaren in een achtergestelde positie ten opzichte \ aj hun collega's in verreweg ae meeste andere jemeenten waarvan zij financieel nadeel ondervinden Dit klemt te meer nu door een nieuwe inblik king van 4 millioen K.G buitenlandsch vleesch de distributie voorloopig bestendigd blijft en boven dien de Minister van Sociale Zaken na een daar toe strekkend adres van de beide landelijke Slagers bonden besloten heeft vanaf 5 Juni 1938 de winst marge te verhoogen „ Groene Kruis '* te de Bilt bijeen DE BILT 23 Juli — In hotel „ Heidepark " te Bilthoven werd door de vereeniging Het Groene Kruis " haar jaarvergadei-ing gehouden onder lei ding van den voorzitter den heer J Huender De aftredende bestuursleden Freule C F I Quar les van Ufford en G van Middelkoop werden her kozen Tot nieuw bestuurslid werd gekozen de heer J H de Graaf Het verslag van den pepningijiees ter werd in principe goedgekeurd daar dejkas commissie door bepaalde omstandigheden nog niet haar schriftelijke goedkeuring aan het beleid had kunnen geven Het verslag van den secretaris werd goedgekeurd Besloten werd de propaganda tot ledenwerving krachtig ter hand te nemen Zuster Meyer werd dank gebracht voor de ge storte gelden verkregen door het houden van een bazar Burgerlijke Standen GEBOREN — 20 Juli Jansje Cornelia d van A A Th Veldhuis en A v Bree Wilhelmina Eli sabeth Catharina d van H v d Burgt en C J Volp Anthonia d van H Tammer en E C Oos tendorp — 21 Juli Johan Jacobus z van J J Karsenbarg en G C H Klomp Gerardus Jacobus z van A Klein en C P Joole Henriëtte Elisabeth Geertruida Maria d van J M Gelens en E G M Martein Cornelia d van D de Wit en M J Hes » sels Aloysius Petrus Albertus Johannes z van P A Hulst en C C M Nöthen — 22 Juli Cor nelia Maria d van N C de Groot en M C M de Leeuw Marinus Lambertus Johan z van K Visch en D J V Dijk Jan z van J H v Blarikom en A B V d Berg OVERLEDEN — 21 Juli Hermanus Johannus Leonardus Terlingen 2 d Narcisstraat 14 Neel tje Bonda wed van P Dekker 81 j F C Don dersstraat 50 — 22 Juli Barend Johannes den Hartog 77 j Springweg 146 Bunnik — Geboren Gijsbertus Cornells z van St Klarenbeek en A P Leereveld Wilhelmina Maria Francisca d van J A v Leeuwen en W M Staal Petrus Johannes z van W v Buren en L J v O Verbeek Hendrika Adriana d van A Donzen en A v Vliet Overleden J W Wennekes 30 j wonende te Utrecht Zeist — Geboren Wietze z van M J de Jong en M M van der Waal Johanna d van J Onwe zen en G D J Dokter Antonia d van G H van Seventer en E Overhorst Frans z van F Jan sen en W de Hertog Gerrlt z van P ^ A den Ot ter en G Woudenberg Johanna Theaöora Eerta d van M A van Kuilenburg en M C Kraan Ger rit z van H Deen en E J E de Kruijff Jacobus Jan z van J A Verhoekend en E van den Brink Johannes Albertus z van J A Wennekes en A van Essen Leendert z van A de Geest en M W de Heus Frans z van J Bakkenes en E van de Grift Gijsbert Jan z van J A Wateier en F Schreurs Ondertrouwd G Kool en C Hendrikse H Cre mer en B Kloosterman W J Roberts en E Meijer J G Peterse en A M van den Boven kamp J H Boogaart en E H C Breeuwer J C J M Lippmann en J M Greeven J Westra van Holthe en C J baronesse Sloet van Oldruiten borgh Getrouwd D A Betjaard en M G van Nimwe gen G P van Loon en M de Gooijer Overleden Maria Cecilia Matzen wed van H L Maarschalk 71 j Justina Metthilde de Ko ningh 78 j Johan Nicolaas Bernhard Donker sloot geh met A I Groen 60 j Willem Frederik Kissing geh met D C H Stibbe 65 j Teunls Bruvjnes 56 j UTRECHTSCH NIEUWSBLAD Lage advertentïe-taFleven
RDE BLAD UTRECHTSCH NIEUWSBLAD No 70 Zater'dag 23 Juli 1930 VIERDE BLAD 15 Een groot schrijfster herdacht INDIE KENNEN IS INDIE LIEFHEBBEN ie slagers esseeren ingeschakeld ie worden tribuiie van vleesch in aan werkloozen Juli — De afdeeling van den nd „ 0e Dorpsslagersvereeni ECring Utrecht " heeft een re meester en Wethouders en den eente de Bilt gericht waarin de in de gemeente de Bilt ge te willen belasten met de dis goedkoope Regeertngsvleesch loozen en armlastigen tegen de Je vergoeding van tenminste ent per K.G.-blik idt dit verzoek op de navolgende leerdere circulaires van de Ml inlandsche eo Sociale Zaken be oen deze Ministers zich steeds op steld dat de distributie van be en blikgehakt behoort te geschle lijk met inschakeling van de • s althans onder toekenning aan eele winstmarge of een gedeelte de Bilt heeft evenwel van den icember 1933 deze distributie gemeentewege plaats gevonden tegenstelling met den meermalen 3ch van Regeeringsztjde • eeds op 28 November 1935 door te gevestigde slagerspatroons aan [ uestreerd waarop echter een af g werd genomen nochtans zonder n het request aangevoerde argu zenuwd en zonder dat eenig ar le van een distributie door de sla ramerS niet eens een proef werd irden aangevoerd verkeeren d e slagers te de Bilt en k reeds gedurende jaren in een litie ten opzichte \ aa hun collega's eeste andere jemeenten waarvan iel ondervinden leer nu door een nieuwe inbllk en K.G buitenlandsch vleesch de opig bestendigd blijft en boven van Sociale Zaken na een daar es van de beide landelijke Slagers eeft vanaf 5 Juni 1938 de winst en \ e Kruis '* te 3ilt bijeen luli — In hotel „ Heidepark " te loor de vereeniging „ Het Groene • vergadering gehouden onder lel rzitter den heer J Huender estuursleden Freule C F I Quar 1 G van Middelkoop werden her i bestuurslid werd gekozen de heer iet verslag van den penningijiees icipe goedgekeurd daar dejkas lepaalde omstandigheden nog niet e goedkeuring aan het beleid had it verslag van den secretaris werd de propaganda tot ledenwerving d te nemen werd dank gebracht voor de ge rkregen door het houden van een lijke Standen 20 Juli Jansje Cornelia d van lis en A v Bree Wilhelmina Eli i d van H v d Burgt en C J d van H Tammer en E C Oos uli Johan Jacobus z van J J C H Klomp Gerardus Jacobus n C P Joole Henriëtte Elisabeth i d van J M Gelens en E G M a d van D de Wit en M J Hea etrus Albertus Johannes z van C M Nöthen — 22 Juli Cor an N C de Groot en M C M de Lambertus Johan z van K Visch Jan z van J H v Blarikom en — 21 Juli Hermanns Johannus igen 2 d Narcisstraat 14 Neel van P Dekker 81 j F C Don - 22 Juli Barend Johannes den ringweg 146 boren Gijsbertus Cornells z van en A P Leereveld Wilhelmina d van J A v Leeuwen en W Johannes z van W v Buren en k Hendrika Adriana d van A Vliet W Wennekes 30 j wonende te ren Wietze z van M J de Jong r Waal Johanna d van J Onwe Dokter Antonia d van G H van Overhorst Frans z van F Jan rtog Gerrit z van P A den Ot enberg Johanna Thesdora Berta Kuilenburg en M C Kraan Ger en en E J E de Krugff Jacobus Verhoekend en E van den Brink us z van J A Wennekes en A idert z van A de Geest en M W z van J Bakkenes en E van de an z van J A Wateier en P G Kool en C Hendrikse H Cre loosterman W J Roberts en E eterse en A M van den Boven Jgaart en E H C Breeuwer J C en J M Greeven J Westra van baronesse Sloet van Oldruiten - A Beijaard en M G van Nimwe - Loon en M de Gooqer aria Cecilia Matzen wed van H 71 j Justina Metthilde de Ko Dhan Nicolaas Bernhard Donker ^ I Groen 60 j Willem Prederik et D C H Stibbe 65 j Teunis H NIEUWSBLAD Lage advertentie-tarieven ELIZABETH WOLFF-BEKKER 24-7-l738-24-7-'38 Een sprankelenden geest een fijnen humor zeer zeld-i zaam in de Neder - landen T OEN viTJ onlangs vpeer een » verdiept waren geraakt in de „ Sara Burger liart " dat kostelijkste boek van onze 18e Eeuwsche Litteratuur viel het ons moei lijk te reaUseeren dat het zegge twee hon derd jaar geleden is dat Elizabeth Bekker te yiissingen werd geboren In het „ Huis met den Zonnevvijïer " op den Nieuwendijk stond de Al gauw bleek dat dit jongste kind van Jan Bekker en Johanna Boudrie een heel begaafd meisje was Vanaf haar tiende jaar las zij al in drie talen alles wat haar maar in handen kwam en door heimelijk de lessen van haar broer te volgen leerde zij Latijn De oudste brief die er van haar bewaard is laat ons een aardigen blik slaan op het negen-jarige Betje „ Mijn allerliefste goede Vader Wel het is net of gij sederd ik negen jaar wierd al een jaar VEin huis waart en dat is nu net twee maanden Toen al mijn speel nootjes hier en wij zo vrolijk waaren en Vader nog eens om het hoekje kwam kijken naar onze grapjes weet gij Vader toen onze goede Pij nog oblietjes bakte en vrij zo veele mooie Printen hadden en wij er nog een heet en warm oprolden en Vader in den mond staaken en nu is het hier zo stil Ik blijf nu ' s avonds op en dan neemt moeder mij in haar bed zo dat ik heel treurig ben Maar Vader als gij nu thuis komt wat zult gy dan vreemd opldjken Onze zilverde hen heeft kleine kuikjes net twaalf — o zij zijn zo lief zij eeten uit twee kleine bakjes die wel gelijken naar het pofferpannetje dat Grootmoeder mij gekogrt heeft en als ik die wil bekijken dan schuilen zij gaauw bij hun De dierbare vrouw lag mijn bemindes hoofd iegen haren boezem Letje knielde aan haren schoot en gaf haar een glas water met Hofmans droppels " Een van de zes illustraties uit de Sara Burgerhart van J Buys moeder onder haar vleugels en daar slaapen zy ook allemaal Maar Vader als nu evenwel Buurmans groote kat over de schutting komt kijken en wat digt bij het hokje zit dan moest gij die zilvere hen eens zien Die zet al haare veeren overeind en kijft kok kok kok kok en is zo boos en schreeuwd als een leeuw dan klimt Buurmans Kat rep je spoedje in den grooten lindenboom en durft er immers niet uit zo bang is hij voor de hen dan moet ik lachen zo benaauwt kijkt hij uit den boom en nu lieve Vader heb ik zo een grooten brief geschreeven dat ik geen ziertje meer weet te schrijven als dat wij magtig naar u verlangen en dat ik u honderdduizendmaal kusch en dat Moeder en ik heel wel zijn alsook Grootvader en Grootmoeder Goede nagt lieve Vader van haar die gij noemt „ uw Kleintje " Te vroeg op haar dertiende jaar moest dit nerveuse wat onevenwichtige meisje de leiding van haar voortreffelijke moeder missen Met dit groote leed werd haar buitengewoon gelukkige kindertijd ' afgealoten Lichamelijk tenger en zwak ontwikkelde zij zich geestelijk heel vroeg en het was een pittig geestig en charmant jong meisje dat zich met groot gemak tusschen de talrijke gasten op haar vader's buitengoed „ Altijdwel " bewoog Zij was buitengewoon belezen teekende en musiceerde verdienstelijk en zij was heel goed theologisch en fUosofisch onderlegd en toch was zij met haar tintelend spotziek maar ook gevoelig en hartstochtelijk temperament allesbehalve 3en blauwkous Een schoonheid was zij niet maar zij had een levendig innemend gezichtje en baar Elizabeth Wolff — Bekker op 60-jarigen leeftijd manieren waren van een heel aparte bekoorlijk heid Een beetje ondeugend toekent zij zichzelf aldus „ Ik ben nooit geweest hetgeene men eene schoone vrouw noemt maar rirréaistible et charmant air de plaire heb ik in vergoeding daarvoor ontfangen Mijne • zuster la eene beauté Dog haal me de drommel ik kaapte alles voor haar neus weg wat het hart had op Altijdwel te komen en smaak had " — En In een van haar vroegste gedichten vinden wij het volgende zelfportret — „ niets dat de oogen streelt Wel hoor ' k heb op 2ajn best een daaglijks weezen Bruin haar een Zeeuwsche kleur zo wat Egyptisch blond Een neus van burgerlijke lengte een kleinen mond Voorts een paar oogen daar men wil dat ge uit Zoudt leezen Een zeker — ' k weet niet wat hoe was ' t ook geest verstand Iets vifs iets maklijks dient gij hier nog bij te voegen " — Door haar aangeboren coquetterie kreeg zij al gauw onverdiend den naam lichtzinnig te zijn Vol zelfvertrouwen en een te groot vertrouwen in anderen liet zij zich zeventien jaar oud meege sleept door haar eerste jongemeisjesliefde door een vaandrig Matthijs Gargon overhalen heime lijk met hem uit te gaan Door haar „ onbesproken " stadgenooten werd het leven in Vlissingen haar tot een hel gemaakt Om hieraan te ontkomen ging zij tijdelijk naar Amster dam En tenslotte kwam zij hierdoor — een wan hoopsdaad — tot een huwelijk met den dertig jaar ouderen ds Wolff uit de Beemster een ontwik keld man die ook „ aan poësie deed " en met wien reeds lang zonder hem persoonlijk te kennen over letterkundige onderwerpen correspondeerde Er was alleen van achting en vriendschap niet van liefde sprake Maar dit huwelijk beteekende een verlos sing uit een dubbelzinnigen toestand De praatjes waren wel tot rust gekomen maar niet vergeten „ yder wijst haar met den vinger aan " zegt haar broer Laurens Huwelijkstragiek Achter dolle uitgelatenheid en luchtige scherts heeft zij deze tragiek trachtten te verbergen Al was ds Wolff nog in de kracht van z\jn leven een vrijzinnig zeer belezen man van groote ontwik keling Tüj kon in dezen twee en vyftig jarigen echtgenoot moeilijk meer dan een vaderlijke vriend zien Het is niet te verwonderen dat het twee en twintigjarige meisje naar echte liefde hunkerde Steeds weer opnieuw heeft zg dit door ideale hartstochtelijke vriendschap trachten te sussen Met haar nieuwe woonplaats „ De Beemster " was zij ser ingenomen Op haar kamer aan den tuin kant van de stille pastorie verslond zö met haar onverzadelijke leeslust een ontzagwekkende massa lectuur Van bijna alles wat er in Europa uitkwam bleef zij op de hoogte en hier ook kon ziJ zich on gestoord aan haar eigen letterkundig werk wijden Maar haar taak van dorpdomineesche vergat zij daarbij niet met haar onweerstaanbare vroolljk heid was zij steeds een welkome gast op de boeren hoeve Voor zij met haar latere hartsvriendin Aagje De ken kennis maakte had zö al een heel schrijfsters leven achter zich Zij schreef spectatoriale.vertoo gen in den trant van van Effen in „ De Grijs aard " En om iets van het vele werk dat er van haar was uitgekomen te noemen „ Walcheren " „ Aaji mijn Geest " hekeldichten als „ Onveranderlijke Santhorstache Geloofsbelijdenis " „ De Menuet en de Domineespruik " had zij o.a reeds gepubliceerd toen zij van de haar onbekende Aagje Deken een vermaningsbrief kreeg Ten onrechte stond Betje als loszinnig bekend omdat ds Wolff zijn jonge vrouw een vroolijk verkeer toestemd met jonge letterkun digen En Betje wenschte zich niet te storen aan wat „ men " van haar dacht zoolang ziJ voor zich zelf wist dat alles goed was want zij kende slecnts vriendschap voor haar vele kennissen al waren er genoeg die haar lieten merken dat zQ hunkerden naar den dood van den ouden dominee om haar te kunnen trouwen Maar dan wist Betje hen wel van antwoord te dienen Betje voelde zich niet beleedlgd door het schrlj - Reorganisatie van den spoorwegpostdienst Afzonderlijke directies worden opgeheven De organisatie van den spoorwegpostdienst wordt met ingang van 1 Augustus a.s in dier voege gewijzigd dat geen afzonderlijke directies — spoorwegpostkantoren genaamd — meer gevestigd zullen zijn te Amsterdam Rotterdam en Zwolle en dat ook de onder deze directies vallende bureelen te Utrecht Breda en Arnhem worden opgeheven De leiding van dezen dienst wordt thans bij den inspecteur van den spoorwegpostdienst te Utrecht gecentraliseerd Naast den inspecteur zullen eerst aanwezende ambtenaren hun standplaatsen hebben in de steunpunten Amsterdam Rotterdam Zwolle en Ein dhoven In de verzending der post en den loop der post rijtuigen wordt hiermede geen wijziging gebracht EEUWEN NA HAAR DOOD leeft zij nog Onscheidbaar is zij * geestelijk ver ' bonden met Aagje Deken minder briljant meer evenwichtig ven van Aagje zij beantwoordde den brief en er ontstond al gauw een hechte vriendschap tusschen deze zoo verschillende naturen Agatha Deken geboren in de buurt van Amstel veen had heel vroeg haar ouders verloren en was in Amsterdam m het weeshuis „ De Oranjeappel " opgevoed Toen zij er den leeftijd voor had moest zij in betrekking maar dienstbaarheid viel Aagje zwaar Zij sukkelde zoo'n beetje door het leven nu eens met een handeltje in koffie en thee dan weer m een betrekking Door haar gelegenheidsrijmen kwam zij in aanraking met een jonge ziekelijke dichteres Maria Bosch en al gauw kwam zij bij de familie Bosch in huis als verzorgster van Maria In samenwerking met Maria schreef zij de bundel „ Stichtelijke Gedichten " Aagje was veel minder veelzijdig ontwikkeld dan Betje maar de verschillende opvoeding in aanmer king genomen moeten we haar toch niet al te zeer in Betje's schaduw laten verdwijnen Zeker is dat haar rustige evenwichtige natuur haar groote le venservaring en droogkomieken humor een grooten invloed ten goede op Betje's talent hebben gehad zonder Aagje's medewerking wa ren de meesterwerken „ Sara Burgerhart " 1782 en „ Willem Leevend " 1784—'85 zeker niet ge schreven Toen ds Wolff in ' 77 overleed stelde Betje haar vriendin voor samen te gaan wonen Zij vestigden zich in het dorp De Rijp in de Rechterstraat En toen braken de jaren van innige samenwerking aan Ik leef met mijne vrindin zoo gelukkig en verge noegt ais ooit mogelijk is " Maar naast den ge meensohappelijken arbeid van haar groote romans bleven zij tot het eind van haar leven ook voortdu rend zelfstandig werken Haar huisje aan het wa ter gelegen bleek ongezond ze waren dikvsrijla ziek en toen Aagje van haar neef H Busserus een flinke erfenis kreeg en ook Betje in het bezit kwam van haar vaderlijk erfdeel besloten zij naar een andere woonplaats uit te zien Zij kochten het buiten „ Lom merlust " in Beverwijk waar zij van ' 82—'88 ' s zo mers woonden de wintermaanden brachten zij in Amsterdam door Met een rente van f 6000 jaar lijks en de opbrengst van haar boeken — voor de „ Willem Leevend " betaalde de uitgever f 6000 — hadden zij een onbezorgd bestaan Dit werden haar gelukkigste jaren Haar productiviteit op „ Lom merlust " grenst aan het ongelooflijke Om haar pa triottische gevoelens gingen zij in ' 88 vrijwillig in ballingschap Zij weken uit naar Trévoux in Bour gondië Haar bezittingen hadden zij verkocht en het beheer over haar gezamenlijk vermogen toever trouwd aan den Arasterdamschen koopman van Nissen Aagje die geen Fransoh kende viel het aanvankelijk moeilijker dan haar vriendin om in Bourgondië te wennen maar met haar gemakkelijk heid van omgang vonden zij ook daar weer een prettigen vriendenkring Tijdens revolutie in Frankrijk In haar „ Wandelingen door Bourgondië " her dachten zij met dankbaarheid het tiental geluk kige jaren dat zij in het schilderachtig aan de Saóne gelegen Tfévoux met het heerlijke zachte klimaat mochten doorbrengen Hier ook zetten zij haar ingespannen rusteloozen arbeid voort Een voortzetting van „ Sara Burgerhart " gaven zij in „ De Brieven van Abraham Blankaart " — 1789 En al stond dit werk in zijn geheel bij de „ Sara Burgerhart " achter er staan bladzijden in met het fijnste en teerste dat zij ooit schreven Toen volgde „ Cornelia Wildschut " 1793—'96 maar dit werk bleef ver beneden haar vorige ro mans Van verre drong het gruwelijke gerucht van de Fransche revolutie tot de beide schrijf sters door Ook zij werden herhaaldelijk voor het „ Comité Revolutionair " geroepen en de overleve ring wil dat Betje bij een dier gelegenheden stout weg den voorzittersstoel beklom een rede hield en met haar geestige scherts haar beschuldigers ontwapende Zij juichten de hulp van de Fran schen aan de Nederlandsche patriotten toe en In ' 97 keerden zij terug naar het vaderland om zich in den Haag te vestigen toen zfl het treurige be richt ontvingen dat door het bankroet van Van Nissen haar heele kapitaal was verloren gegaan Ze gingen in Den Haag op Het Plein op kamers wonen Toen braken er harde jaren aan Betje had slechts haar weduwe-pensioen van f 100 — ' s jaars Dapper probeerden zij met de pen en Betje vooral met vertaalwerk haar brood te ver dienen maar dat bleek onmogelijk Vrienden on dersteunden hen En zoo zijn zij terecht door het leven gesukkeld Zij verhuisden nog eens naar de Spuistraat waar zij een paar goedkoopere kamertjes vonden in een achterhuis Omstreeks 1800 openbaarde zich bij Betje een vreeselijke zenuwkwaal Maar on danks de onduldbare pijnen die zij te doorstaan had bleef zij steeds blijmoedig — „ Ik hou niet van een leelijk bakkes zetten als men niet " op vilten sloffen naar den hemel wandelt " Tenslotte nam een nichtje van Betje — eens Betjes pleegkind dat zij op „ Lommerlust " had opgevoed — Jansje Teerlink na den dood van haar man den predikant van Crimpen de beide oude vriendinnen op in haar huis in de Herderin nestraat waar Betje als zij eens een goeden dag had van den grooten tuin kon genieten Twee jaar later — 5 November 1804 — overleed Elizabeth Wolff-Bekker daar nadat zij zeven en twintig jaar lief en leed met haar vriendin ge deeld had Aagje kreeg zware koortsen en werd slechts acht dagen later naast Betje op het Scheveningsche kerkhof „ Ter Navolging " in den grafkelder bijgezet Haar samenwerking was zoo weergaloos dat het een onmogelijkheid is te zeggen wat door Betje en wat door Aagje geschreven werd Zij brachten met hun werk hier iets heel nieuws Zij gaven n.l de eerste Nederlandsche karakter - en zedenromans Een bui;gerliike roman bestond er bij ons in dien tijd nog niet Al gaven zij geheel eigen door en door Hollkndsche kunst wat vorm en opvatting betreft stonden zij toch sterk onder den invloed van den toen zoo populairen Engel schen schrijver Samuel Richardson terwijl zij zich in haar onbetaalbaren humor leerlingen toonden van den Bngelschen humorist Laurence Sterne Haar bedoeling was schetsen te geven uit het leven van haar eigen omgeving en daardoor in vloed uit te oefenen op de algemeene ontwikkeling en de beschaving van haar volk Karakterteeke ning was hoofdzaak Door haar droevige levenservaring wilde Betje in haar werk een waarschuwing geven en aan toonen „ Dat een overmaat van levendigheid en een daaruit ontstane sterke drift tot ver strooiende vermaken door de Mode en de Luxe gewettigt de beste meisjes meermaal in gevaar brengen om in de allerdroevigste rampen te storten " Vooral problemen als liefde vriendschap en godsdienst werden behandeld En dat zij succes hadden bewijzen wel de drie herdrukken die er tijdens haar leven van de „ Sara Burgerhart " noodig waren Evenals die van Richardson zijn haar romans in briefvorm ge schreven Maar in de kunst van briefschrijven overtroffen zij verre haar leermeester De brief vorm heeft het nadeel van eindelooze herhalingen maar voor een karakterschildering het groote voordeel dat door de belichting van verschillende kanten de personen ook hun geheimste gedach ten voor ons moeten bloot leggen Het onweer staanbare Saartje — waarin we evenals in Alida Leevend in „ Willem Leevend " een zelfportret van Betje herkennen — met haar geestigheid die nooit scherp wordt haar tintelenden levenlust en haar vroolijke beminnelijkheid heeft steeds onze sympathie al is zij dikwijls nog zoo lucht hartig en onbedachtzaam En hoe kostelijk ziJn de bijfiguren Saartje's hartelijke rondborstige voogd Abraham Blankaart haar valsche tante Suzanna Hofland die onder den invloed is geko men van den hulchelachtigen „ fijnen " Broeder Benjamin en zijn duivelsche trawante Cornnlia Slimpslamp haar degelijke bedilzieke intieme vriendin Anna Willis de goedhartige weduwe Spilgoed en haar pensionaires de onnoozele Lotje Rien du Tout de oppervlakkige Letje Brunier de blauwkous mej Hartog en Pieternelletje De gelijk dat prachtige type van een oude getrouwe dienstbode Hierin gaven zij door een meester lijke karakterteekening typen die wij nog steeds om ons heen herkennen en daaraan hebben zij het te danken dat zij voor alle tijden hebben ge schreven J D Prachtige inheemsche weefsels Twente voerde vele jaren lang groote hoe veelheden katoenen weefsels uit naar Java Sumatra en de vele andere groote en kleine eilanden van den uitgestrekten Indonesischen archipel Toen kwam Japan in de markt en concurreerde met zijn lage prijzen zóó sterk dat Twente's uitvoer weinig meer te betee kenen had Het gevolg ervan is geweest dat Twentsche fabrikanten een ernstige poging hebben gedaan om op Java een eigen weef industrie te vestigen Voorzichtig voortschrij dend blijkt het dat die poging tot succes zal leiden Men spreekt ook al van de oprichting van garenspinnerijen zoodat vermoedelijk t.z.t ook de invoer van Europeesche garens niet meer noodig zal zijn Ook worden er proeven genomen met het verbouwen van katoen waartoe zich wellicht eilanden In het Oosten van den archipel waar minder regen valt dan b.v op Sumatra en Java zullen lee nen Op tal van eilanden verbouwde de in heemsche bevol king al heel lang katoen voor eigen gebruik Ze weefde er doeken die wij in onze musea kunnen bewon deren En die wij kunnen koopen ook Al sedert vele jaren n.l legt in den Haag de bekende win kel van " Boeatan " er zich op toe de zeer bijzonder mooie weefsels uit Indië hier po pulair te maken Die weefsels wor den niet steeds van katoen ge - Leerling'vlieger Deen begraven BANDOENG 23 Juli Aneta — Gisteren I « het stoffelijk overschot van den omgekomen leer ling-vlieger Deen naar het vliegveld Andir over gebracht en daar opgebaard Hedenochtend heeft de ter aarde bestelling met militaire honneurs plaats gehad Het was een treffende plechtigheid waarbij talloozen aanwe zig waren Van het leger waren er generaal » majoor ter Poorten generaal-majoor Berenschot kolonel van Oyen en de plaatsvervangend militair » commadant van Bandoeng Kolonel van Oyen commandant van de lucht vaartafdeeling sprak aan het graf Ds van Duynen ging voor in het gebed Er waren zeer veel bloemen Omtrent het ongeluk dat den heer Deen ia overkomen kan nog worden gemeld dat het toe stel gevonden is op den rand van een ravijn zoo dat het blijkbaar in het ravijn is gevlogen Da vleugels waren afgebroken en het toestel was ten deele verbrand Vermoedelijk ia de machine op den kop neergekomen en toen omgeslagen LEVENSMIDDELEN OP BONS Week van 25 Juli t.m 30 JuU 1938 Versche groenten op Groentebon No 146 & 3 cent per K.G — naar keuze — 1 kilo andijvie of 1 kilo roode kool of 1 kilo bieten Op rose Hulpbon No 33 1 K.G snijboonen in blik a f 0.13 Op Margarinebon No 297 % K.G onver mengde margarine è f 0.11 Op Bak - en Braadvetbon No 62 % K.G bak * en braadvet è f 0.11 Op Vleeschbon No 243 1 K.G gehakt in blil a f 0.321 Op gele Hulpbon No 72 1 Liter tomatensoep è f 0.13 Op Taptemelkbon No 118 1 Liter taptemellt k f 0.02 • maakt Men gebruikt er ooK voor ananasvezels tot dradea verwerkt ja zelfs draden ver vaardigd van plantenschorsl IW zag dit o.a in „ Apo-Kajan"j waar die manieren van weven bijna waren vergeten Met veel moeite gelukte het een paan heel oude vrouwtjes te vinden die in hun jeugd de kunst had den beoefend en met nog veel meer moeite gelukte het za over te halen de kunst te de monstreeren De bezwaren wa ren van godsdienstigen aard < Weven mocht men eertijds al léén vóór den oogst Andera tijden waren door de geestea verboden En deden de men schen ' t nu voor mij op ' n tijdi die er niet voor bestemd was dan zouden de geesten vertoornd zijn waaronder de vrouwerj zelf en haar familie zouden lijdenl Maar het is mijn mentor dokter de Rooij gelukt de men schen over te halen en door het laten hou den van enkele ceremonies vóór en na da demonstratie de goden niet te ontstemmen Van godsdienstigen oorsprong is ook het ma ken van figuren in die weefsels menschen < hagedissen krokodillen enz Soms zóó sterk gestyleerd dat men ze pas met moeite kan herkennen Die menschelijke figuren stellen wellicht beminde afgestorvenen voor de dier lijke heilige vereerde wezens Ook houden sommige doeken waarop figuren zonder hoofd voorkomen wellicht verband met hel koppensnellen dat zooals bekend voor de primitieven van zeer groote beteekenis was hun geestelijk en lichamelijk welzijn hing er van af Op de foto's ziet u een vrouw op Flores aan haar primitieve weefgetouw en twee bruidsparen meteen der moeders op Roti in hun fraaie geweven doeken waarvan de fi guren op een krantencliché jammer genoeg niet goed uitkomen evenmin als de kleuren H F TILLEMA
UTRECHTSCH NIEUWSBLAD ^ No 70 Zaterdag 23 Juli 1938 MODERNE OPVOEDING III De omgeving is de beste onpersoonlijke opvoeder APOTHEEK „ VREDENBURG " v/h VERHEUL en FRACKERS IS VERPLAATST van VREDENBURG 19 naar IREDENBURG 25 hoek Willemstraat Schep voor een kind eenvoudig een bij zijn behoeften passend milieu zoodat bet vrijelijk in zijn wereld kan onderzoeken ontdekken en experimenteeren Een kind kan meer dan wi ] vermoeden 8.00 Schriftlezing meditatie 8.15 Berichten Gramo foonmuzlek 9.30—9.45 Gelukwenschen 10.30 Mor gendienst 11.00 Christ Lectuur 11 3Ö Gramofoon platen 12.00 Berichten 12.15 Gramofoonmuzlek 12.30tjji Kwintet en gramofoonplaten 2.00 Gramofoonplaten 2.15 Zang piano en Gram platen 3.00 Gramof muz 3.45 Bybellezing 4.45 Gramofoonrnuziek 5.15 Voor de kinderen 6.15 Gramofoonplaten 6.30 Vragenuurtje 7.00 Berichten 7.15 Vervolg vragenuurtje 7.45—8.00 Reportage eventueel gramofoonmuzlek 8.05 Berich ten ANP herhaling SOS-berlchten 8.15 Leger dea Hells Samenkomst 9.15 Gramofoonmuzlek 10.00 Be richten ANP 10.05 Hollandsch Kamermuzlek-ensem ble en gramofoonmuzlek 11.20 Gramofoonplaten 11.50 tot 12.(10 Schriftlezing DROITWICH 1500 M — 11.50 Gramofoonmuzlek 12.20 Orgelconcert 12.50 Sportreportage 1 * Dansmu ziek RADIO PARIS 1648 M — 8.10—9.20 10.10 en 12.35 Gramofoonmuziek 1.50 Zang 2.05 3.05 en 4.20 Gra mofoonplaten 4.35 Zang 5.20 Graofoonmuziek 6.05 Planovoordracht 6.20 Cjramofoohmuziek 7.35 Zang 8.35 Planovoordracht 8.50—11.20 Uitzending uit Vichy KEUDEN 456 M — 6.50 Gramofoonmuziek 7.30 Omroepklelnorkest 8.50 Amusementsorkest 12.20 Ncdersaksenorkest en solist 2.30 Populair concert 4.20 Landesorkest Gouw Baden 6.40 Vocaal en instrumen taal ' concert 7.50 Gramofoonmuziek 8.30 Sollstencon cert 9.20 Vliegeniersorkest 10.35 Gramofoonmuziek 10.50 Omroeporkest en - koor en solist 12.20—3.20 Nachtconcert gr.opn BRUSSEL 322 en 484 M — 322 M 12.20 Gramo foonplaten 12.50 en 1.30 Max Aléxys ' orkest 1.50 ^ 2.20 6.20 6.50 7.20 en 8.20 Gramofoonmuziek 9.20 en 10.30 Omroepsymphonle-orkest en solist 10.50—11.20 Gramofoonmuziek 484 M 12.20 Gramofoonmuzlek 12.50 en 1.30 Luc Darcy's orkest 1.50—2.20 5.20 6.36 7.05 en 7.36 Gra mofoonmuzlek 8.20 Radio-tooneel 8.50 Symphonie concert en solist 10.30—11.20 Cabaret-programma DEUTSCHLANDSENDER 1671 M — 7.50 Gramo foonmuziek 8.30 Blaasorköst 9.20 Cantate-uitzending 10.20 Ver 10.50 Blaaskwintet en solist 11.05 Berich ten 11.20 Omroep-kleinorkest en solisten 12.20-:-2.20 Nachtconcert 1.16—1.26 Tijdsein Langs de distributielijnen Wijzigingen voorbehouden Zondag 24 Juli Programma 8 — 8.00—13.20 Keulen 13.20^14.20 Brussel VI 14.20—14.35 Brussel Fr 14.35—15.20 Brus sel VI 15.20—17.20 Brussel Fr 17.20—18.20 Brussel VI 18.20—19.65 Keulen 19.55—20.20 Parus Poste Pa rlslen 20.20—20.50 Brussel Fr 20.50—22.20 Keulen 22.20—22.50 Parijs Poste Parisien 22.50—24.00 Keulen Programma 4 — 8.0 >— 9.20 Brussel VI 9.20—9.40 Brussel Fr 9.40—11,05 Brussel VI 11.05—17.20 Droit wich 17.20—18.60 Londen Regional 18.50—23.00 Droit wich 23.00—23.20 Brussel Fr 23.20—24.00 Parijs Radio Programma 5 dijn B — 8.00—8.35 Radio PTT Nord 8.35—11.60 Luxemburg 11.50—12,20 Keulen 12,20 tot 14,20 Luxemburg 14,20—15,50 Radio PTT Nord 15,50—18.50 Luxemburg 18,50—19,60 Gedeelten uit dè opera Deur Freischütz " C M von Weber jRD 19.50—20.50 Brussel VI 20.50—22.50 Radio PTT Nord 22.50—24.00 Brussel VI rrogramma 3 — 8.00—10.20 Keulen 10.20—12.05 Pariis Radio 12.05—12.20 Radio PTT Nord 12.20—14.20 Brussel VI 14.20—15.20 Keulen 15.20—15.35 Parijs Radio 15.35—16.00 Deutschlandsender 16.00—16.20 Ra dio PTT Nord 16.20—18.50 Keulen 18.50—19.05 Parijs Radio 19.05—19.20 Brussel Fr 19.20—19.50 Brussel VI 19.60—20.30 Keulen 20.30—23.20 Parijs Radio 23.20 tot 24.00 Keulen Programme 4 — 8.00—9.20 Brussel V 10.35—17,20 Londen Regiohal 17.20—18.20 Parijs Radio ' 18.20 — 18.45 Droitwclh 18.45—19.05 Londen Regional 19.05 — 20.30 Droitwich 20.30—22.20 Londen Regional 22.20 — 24.00 Droitwich Programma 5 Lijn B — 8.0O — 8.20 Radio PTT Nord 8.20—13.30 Luxemburg 13,30—14,20 Brussel Fr 14,20—15.50 Radio PTT Nord 15.60—17.50 Luxemburg 17.60—18.50 Brussel VI 18.50—19.50 Gramofoonmu ziek GRD 19.50—20,60 Brussel VI 20.50—22.20 Radio PTT Nord 22.20 — pl.m 22.30 Brussel VI pl.m 22.30 tot 22.SO Boedapest 22.50—23.20 Brussel VI 23.20 — 23.30 Luxemburg 23.30—24.00 Boedapest D E beste onpersooniyke opvoeder is de omgeving De omgeving is immers de levensruimte waarin we ons bevinden en die datgene biedt waaraan we behoefte heb ben middelen dus waarmee we onze behoef ten kunnen bevredigen Onze omgeving is er een die past by onze groot-menschelüke be hoeften een keuken om er ons voedsel toe te bereiden een laboratorium om er onderzoek te doen een kantoor om er te administreeren etc Wanneer we in deze omgeving verkeerd handelen byvoorbeeld een pan vet op een te groote vlam zetten zoodat de vlam in de pan slaat dan leeren we daaruit want we konden ons doel niet bereiken en zoeken nu naar eeu beteren weg we worden a.h.w niet anders gestraft voor onze onkunde dan door het feit dat we ons doel niet bereikten onze behoefte niet konden bevredigen Dit is een redelUke straf een onmisbare stap in dat groote leer proces dat ons leven van den aanvang tot aan het einde elgenlyk is En waarom zou dit nu anders zvjn bij kinderen Ook zij hebben behoefte aan een eigen omgeving een omgeving die past bij hun kinderlijke behoef ten een omgeving die kansen biedt voor ontwikke ling hunner spieren zintuigen en intellectueele vermogens En trekt u nu niet spottend uw mond in plooien omdat bij uw kind waarde lezer van de zucht naar intellectueele ontwikkeling zoo bitter weinig te ¦ bespeuren is doch gelooft u ons uit de ervaring alweer dat ieder normaal kind van nature dezen drang heeft maar dat deze bedenkelijk geremd ja vernietigd kan worden door verkeerde opvoe ding of verkeerd onderwijs Schep voor een kind ' n bü zijn behoeften passendeomgeving thuis en op school zooals dit op de Mon tessoriscliolen o.a geschiedt en ook vele Montesso ri-ouders vaak thuis doen ' t is heusch niet zookostbaar want het kan eenvoudig doch eischt watzorg en overleg en durf met het oude te breken!)en u zult zelf kunnen ervaren dat onze boven ge schreven stelling juist is ^ Zulk een passende omgeving zal zegenriik in werken op de ontwikkeling der kinderen en we Hten het dan zooveel mogelijk aan deze omgeving over het kind op te voeden Laten we een en ander weer met voorbeelden mo gen duidelijk maken Een jong kind vooral is ge neigd allerlei vooi-werpen uit zijn omgeving te be tasten en op te nemen etc Dat ook behoort tot zgn natuurlijke ontwikkelingsdrang waarbij de na tuur ala eerste taak oplegt de omgeving te ver kennen Nu staan daar in de huiskamer van den kleu ter louter kostbare voorwerpen van vader en moe der en als hij aan dat tafelkleed trekt valt zeker die vaas die hem de mogelijkheid biedt ervaring op te doen eraf en in stukken zoo niet op zijn hoofd Deze huiskamer is dUs voor dien kleuter al lerminst een geschikte omgeving Wat moeten we doen Of hem zijn eigen omgeving schenken en hem niet in de huiskamer toelaten of deze tijdeUjk zoo inrichten dat het geen kwaad kan Is dat een erg offer Hecht u meer aan uw voorwerpen of meer aan de ziel van uw kind Noem deze vraag niet overdreven of sentimenteel want zij is het tegendeel zij is nuchter en concreet en iedere ouder diende zich deze vraag te stellen fout Een g ' Maar het kan toch geen kwaad het kind te ver bieden Het moet leeren gehoorzamen rove Daar schuilt nu juist zulk een groote fout van den opvoeder We doen zooveel dingen ondoordacht Een kind breekt iets we geven het een flink standje achterna Een kind dat goed is opgevoed houdt van mooie voorwerpen en het breken ei-van zal hem leed doen en straf genoeg zijn zeer zeker wanneer het een gebruiksvoorwerp van hfim zelf uit zijn eigen omgeving is Waarom dan nog dat standje achterna dat door de onpersoon lijke straf van het breken zelf werd overbodig ge maakt Leeren we daardoor het kind handiger te worden zijn spieren beter te beheerschen meer aandacht te schenken aan hetgeen het doet of ma ken we het juist angstig geremd en nog onhandi ger Een kind kan zelfs in het algemeen meer dan wij vermoeden vooral als het er werkelijk op aan komt Maar onze angst ons verkleefd zijn aan ons kostbaar bezit maakt hèn onzeker Montes sori verhaalt hoe een moeder die inzag dat deze Montessori's inzichten juist waren maar dusdanig aan haar eigen „ ik " en haar kostbare voorwerpen gebonden was dat zij zich in dit opzicht niet zelf kon overwinnen aan Montessori eens raad vroeg Toen zeide Montessori neem uw allerkostbaarste iservies en'ze had er een dat nog uit vroegere geslachten van haar familie stamde en dus zeer kostbaar was zet dat op tafel en vraag aan uw kleine meisje dit naar de andere kamer over te dragen De vrouw heeft het gedaan en was na onnoemelijken angst uitgestaan te hebben ten slotte ontroerd toen zij zag met ^ hoeveel voor zichtigheid het kind kopje voor kopje overdroeg tot het heele servies over was zonder iets te hebben gebroken Een kind heeft al - spoedig ge voel voor mooie dingen en ons antwoord op boven gestelde vraag met de kostbare vaas mag dus niet zóó luiden dat wij alle mooie voorwerpen uit de omgeving van het kind wegnemen en het in een soort stal huisvesten Men moet alleen den juisten tijd weten Wanneer en de juiste maat daarvoor een open oog te hebben eischt Uefde Het zijn soms zulke eenvoudige maatregelen die we slechts hoeven te nemen om onzen persoon als de altijd dreigende verbiedende bestraffende oppermensch voor het kind uit te schakelen „ Je kunt toch niet toestaan " zei eens een vader „ dat je jongste spruit alle boeken van de onderste plank van je boekenkast haalt en over den grond verspreidt " „ Indien dit werkelijk zoo is ant woordde de Montessorivader is het tijdelijke middel daartegen heel eenvoudig ik zet de boeken van de onderste plank zoolang bovenop " En ik hoor den lezer alweer mompelen Maar is het nu werkelijk zóó érg den kleuter te verbie den eraan te komen desnoods een tik op zyn handjes te geven laten we toch niet sentimenteel zijn Inderdaad laten we niet zoo sentimenteel zijn maar laten we dan de waarheid ook onder de oogen durven zien en niet maar zeggen dat het niet erg is ala wij denken dat het niet erg ia laten de dan terade gaan bij hen die zonder eenig vooropgestelde meening een onderzoek deden Dit is o.a door Montessori gedaan zij heeft uit een reeks van objectieve waarnemingen gedaan zoo als het een wetenschapsmensch betaamt mevr Montessori is doctor in de Medische wetenschap pen kunnen vaststellen dat de drang van kinde ren naar voorwerpen volkomen objectief is Het kind wil de dingen leeren kennen met zijn zin tuigen betasten beruiken beluisteren ja belik ken Het wil de voorwerpen niet bezitten want hij kent van nature geen bezit Nu komt de oude re en neemt het voorwerp af onderbreekt een be langrijke actie want dat betasten en onderzoeken is een trede op zijn weg van ontwikkeling ge richt door zijn eigen belangstelling en behoefte maar buitendien maakt hij er het kind onbewust op attent dat de dingen hem den volwassene toebehooren dat hij ze krachtens zijn macht over het kind hem afhandig kan maken ja dat bezit macht beteekent en van dit oogenblik gaat het kind voorwerpen verzamelen van alles en nog wat omdat bezit macht is en hij wil pogen z ij n macht tegenover die van anderen te stellen Welke een gevaarlijke zijde van het karakter gaan we ontwikkelen wanneer we zulke schijn baar onbenullige fouten maken Men vermijde het straffen daarom zooveel mogelijk maar neme zijn maatregel zóó dat de straf ala een logisch gevolg van de handeling en niet als een willekeurige machts-daad van den volwassene geschiedt Na tuurlijk kan niet alle straf in de omgeving zelf besloten liggen zooals ik in even aangehaald voor beeld duidelijk maakte het breken dua moeten er regels zijn regels zoowel in de school als in huis en liefst met elkaar in overeenstemming Over deze regels hebben wij het een volgenden Dra H JORDAN Jr Uitspraken van den kantonrechter ¦ Het Kantongerecht heeft veroordeeld wegens Met een auto stilstaand tramrijtuig voorbijrij den J V T te Utrecht tot f 8 subs 4 d hecht op kruispunt doorgang voor het verkeer van rechts niet vrijlaten Th P W te Utrecht tot f 6 subs 2 d voor het verkeer op een voorrangsweg door gang niet vrijlaten K v S te Driebergen tot f 10 subs 5 d niet zorgen dat vergunningsbewfls in auto aan wezig is A E te Bilthoven tot f 6 subs 3 d autorijden op voor het verkeer gevaarlijke wijze H Z te Zuilen tot f 20 subs 10 d G J K te Apeldoorn tot f 6 subs 3 d met een rijwiel niet zooveel mogelijk rechts hou den S O te Zeist tot f 5 subs 2 d met een auto niet zooveel mogelijk rechts hou - den W M B te Den Haag tot f 15 subs 10 d met een auto niet voldoende naar links uitwij ken M H te Rotterdam tot f 18 subs 9 d openbare dronkenschap J J in ' t H te Soes terberg tot f 15 subs 10 d autorijden op een gesloten ' verklaarden weg B M te Uithoorn tot f 5 subs 2 d op kruispunt,doorgang voor verkeer van rechts niet vrijlaten A v R te Utrecht tot f 6 subs 3 d autorijden zonder goedwerkende remmen A v V te Driebergen tot f 25 subs 10 d autorijden zonder goedwerkende remmen en spiegel H v R te Buurmalsen tot f 6 en f 3 subs 3 en 2 d geen rij - en nummerbewijs vertoonen J W G te Zuilen tot f 4 en f 1 subs 1 en 2 d te Utrecht te snel autorijden I A S te Bus sum tot f 8 subs i d.;J A M v B te Utrecht tot f 5 subs 2 d J D te Amsterdam tot f 8 subs 4 d W C V te Rotterdam tot f 10 subs 5 d J de L te Amsterdam tot f 10 subs 5 d J C V B te Breda tot f 20 subs 10 d de loonlijst niet tijdig inleveren P v O te Utrecht tot f 6 subs 3 d ala wielrijder zich vasthouden aan een motorrij tuig L M H te Utrecht en J C v d L te Utrecht tot f5 subs 2 d met een auto de vrijheid van het verkeer in ge vaar brengere G J G te Utrecht tot f6 subs 3 d met een auto niet behoorlijk naar links uitwij kèn A M te Utrecht tot f 12 subs 6 d niet zorgen dat chauffeur rustdagkaart bij zich heeft M D te Utrecht tot f 10 subs 5 d in staat van dronkenschap de orde verstoren M S M te Woerden tot f 10 subs 5 d in staat van dronkenschap rijwiel besturen A V T te Utrecht tot f 10 subs 5 d een hoeveelheid broedeieren voorhanden hebben zonder vergunning N C V te Mijdrecht tot f5 subs 2d als wielrijder niet het vereischte teeken geven K G de V te de Bilt tot f 12 subs 6 d spijavet vervoeren G H te de Bilt tot f 20 subs 10 dagen op hinderlijke wijze muziek maken J W B te Zeist tot f8 subs 4 d een arbeider te laat werk doen verrichtten bij herhalmg H J B te Hagestein tot f8 subs 4 d vuilnis en afval werpen in de Krommerijn P W G de B te Utrecht tot f 15 subs 10 d openbare dronkenschap G G te Utrecht tot f 15 subs 10 d W H K L en J M allen te Utrecht ieder tot f ' 10 subs 5 d straatschenderij A V O te Geldermalsen tot f6 subs 3 d Waterhoogte UTRECHT 23 Juli ^- Waterstand Weèrdsluis Bovenkant sluis 46 6.M + N.A.P val 2 c.M Benedenkant sluis 14 c,M — N.A.P was 2 c.M AMSTERDAM 23 Juli — De waterstanden van den Rijn waren hedenmorgen Mannheim 4.20 M — 17 c.M Mainz 1.50 M — 14 c.M Coblenz 2.65 M — 12 c.M Keulen 2.63 M — 17 c.M Emmerik 2.45 M — 13 c.M WIJK BIJ DUURSTEDE 22 Juli — Heden morgen was de waterstand in - Rijn en Lek 3.40 M + N.A.P.i val O C.M WINKELIERS Door het speciaal voor het win kelbedrijf ingericht Rubriek systeem zijn wij in staat Uw boekhouding geheel overeen komstig de bepalingen die de wet dienaangaande stelt in te richten en bij te houden Uw balans en winstrekening op te maken en Uw belastingbiljet in te vullen tegen een kosten van f 2.30 per maand De be noodigde boeken worden kos teloos verstrekt Eén tarief voor alle zaken ' Vraagt inlich tingen onder no 7372 bureau van dit blad Fa van Oosten en de Haan's BRANDSTOFFENHANDEL HOOFOXJKAAFLANDSTRAAT 111 — SPIEGHELSTBAAX 50 HOOGRAVEN — TELEF 18573 EERSTE SOORT BELG ANTHRACIET afm 12/15 f 1.25 per 15/25 f 1.65 HU „ 20/30 f 1.80 franco „ 30/50 f 1.75 huis EIERKOLEN gemerkt U/H 11.20 NOOTJES KOLEN voor Fornuis 1.45 ALLEEN DEZE MAAND Aanbevelend VAN OOSTEN en DE HAAN Gevraagd te Bilthoven ' Vacan tie-verblijf voor meisje van 1 * jaar bij meisje v zelfden leef tijd 3 è 4 weken Bet logee Br no 807 Adv.-Bur DIE HAGHE Plein 11 Den Haag NOG SLECHTS MAANDAG COUPONS HET WEER WERKT NIET MEE Voor hen die het nog niet weten L«t op hetgeen ik V zeg Wanneer U verhuizen gaat Is dit de weg J ti DE JONG doch WIJ WERKEN DES TE HARHER om onze inrichting zoo AANTREKKELIJK moge lijk te maken ¦ LAAN V N GUINEA ÜTREOHT - Tel 15009 BEZOEKT DAAROM HET NATUURBAD GEEN ENKEL ¦ imiiHiiiiiiBiiHiimiiiiiniiiiiniiiiii BLAD IN STAD OF PROVINCIE HEEFT ZELFS MAAR DE HELFT VAN ONS AAN TAL BETALENDE ABONNé's ¦¦ lllllllllllllllllllllllllllliiiiiiiiininllliiiiiiiginiiii VRAAGT EN VERGE LIJKT DE ACCOUN TANTSRAPPORTEN „ DE BILTSCHE DUINEN " Zondags geopend van 12-8 u Werkdagen „ „ 8-8 u KORTING OP ONZE COUPONPRIJZEN A GERZDN üwTnodehub Het zwemwater staat onder voortdurende controle van Dr P A Meerburg Bussum DENKT U AAN DE GOBDKOOPE SPOORKAARTJES Inclusief BAD " ssm xnn Aanbestedingen Aetherwegwijzer BARNEVELD 23 JuU — Door den bouwkundige J V d Top te Essen is aanbesteed het bouwen van een woonhuis met winkel en schuur voor reke ning van den heer E Brunekreeft te Kootwijker broek Er werd ingeschreven als volgt Metselwerk A Pater Kootwijkerbroek f 1683 R Betting Stroe f 1636 Gerrit Brunekreeft Koot wijkerbroek f 1589 Timmerwerk G Veldhuizen Kootwijkerbroek f 1753 A V d Heuvel Kootwijkerbroek f 1708 Gebr Veldhuizen Kootwijkerbroek f 1598 Geurt Brunekreeft Kootwijkerbroek f 1635 Gerrit Bru nekreeft Kootwijkerbroek f 1468 • Loogieterswerk Chr J Simon Voorthuizenf 186.50 W A Westei-veld Barneveld f 216 J H.Hartkamp Barneveld f 185 A de Bruin Voort huizen f 178 ' Smidswerk C Jansen Kootwijkerbroek f 54 J van Butselaar Kootwijkerbroek f 52.40 Schilderwerk H v d Berg Kootwijkerbroek f 345 buiten afschilderen f 63 H F Mulder Koot wijkerbroek f 320 buiten afschilderen f 70 H Co zijnsen Kootwykerbroek f 283 buiten afschilde ren f 46 Het werk is aan de laagste inschrijvers gegund Zondag 24 Juli HILVERSUM I 1875 en 415.5 M — 8.55 VARA 12.00 AVRO 5.00 VARA 6.30 VPRO 8.00—12.00 AVRO — 8.55 Gramofoonmuzlek 9.01 Berichten 9.05 Tuinbouwpraatje 9.30 Viool piano en gramotoon muziek 10.39 Berichten 10.40 Declamatie en gramo foonmuziek 11.00 VARA-Orkest en - Kinderkoren 12.00 Het woord van de week 12.05 Ensemble Jetty Cantor en gramofoonmuzlek 1.30 Causerie In een opium-fabriek " 1.50 Gramofoonmuzlek 2.00 Boeken halfuur 2.30 Omroeporkest solist en gramofoonmu zielt 4.00 Gramofoonmuzlek 4.15 Stan Brender's Jazz orkest 5.00 Meisjeskoor Jong Leven " en gramofoon muzlek 5.30 De Ramblers 6.00 Sportuitzending 6.15 Sportnieuws ANP Gramofoonmuzlek 6.30 Neder duitsch-Hervormde kerkdienst 7.30 Gramofoonmu zlek 7.40 Wijdingswoord 8.00 Berichten ANP Mede deelingen 8.15 Residentie-orkest en solisten 9.05 Ra diojournaal 9.20 Gramofoonmuzlek 10.00 Radiotoo neel 10.20 John's Hawaiian Serenaders en solist 11.00 Berichten ANP hierna tot 12.00 Dansmuziek Apotheken Van 23 Juli ' s avonds 8 uur tot 30 Juli ' s avonds 8 uur wordt de Zondags - en Avonddienst waar genomen door de Apothekers V d WEERD Twijnstraat 28 SLIS Nachtegaalstraat 67 WITTEBOON Voorstraat 6 V d BERGH Willem v Noortstraat 82 Firma KOERT Katiaalstraat 194 ELINKWIJK Amsterdamschestraatweg 571 „ ZIEKENZORG " Catharijnesingel doorloopend geopend Zeist U J HUBER 2e Dorpsstraat 32a ZONDAGSDIENST ZUILEN Van Zaterdagmiddag 12 uur tot Zondagavond 12 uur wordt voor de artsen Assink Bos Corne lls de Vries en Wesly de praktijk waargenomen door Dr Wilhelmy Wattlaan 1 tel 10660 HILVERSUM II 301.5 M — 8.30 NCRV 9.30 KRO 5.00 NCRV 7.45—11.00 KRO — 8.30 Morgenwijding 9.30 Gramofoonmuzlek 10.00 Hoogmis 11.45 Gramo foonmuzlek 12.15 Causerie Het geheim van de groote match " 12.20 KRO-orkest 1.00—1.20 Boekbe spreking 2.00 Godsdienstonderricht voor ouderen 2.30 De KRO-Melodisten en solist 3.00 Gramofoonmu zlek 3.45 Kamermuzlek-ensemble en gramofoonmu zlek 4.30 Voor de zieken 4.55 Gramofoonmuzlek 5.05 Gereformeerde Kerkdienst Hierna Gewade muziek DROITWICH 1500 M — 12.40 Fred Hartley's sex te en scolist 1.20 Callender's Senior-orkest 2.05 Het E Colombo Oectet 2.35 Orgel en zang 3.05 I Schwil ler's strijksextet 3.35 Gramofoonmuzlek 4.20 Plano voordracht 4.50 De Karl Caylus Players 5.20 Reli gieuze causerie 5.40 Het Kutcher-strijkkwartet en solist 6.30 Declamatie 6.50 BBC-Variété-orkest en solist 7.35—8.10 Zang 8.15 Kerkdienst 9.06 Liefdadig heidsoproep 9.10 Berichten 9.25 Orkest van de Garde Républicaine en het BBC-Harmonle-orkest 10.20 Zang 10.60—11.20 Epiloog RADIO PARIS 1648 M — 8.10 Gramofoonmuzlek 11.50 Orgelconcert 12.35 Koorconcert 2.05 en ¦ 3.20 Gramofoonmuzlek 4.05 Duetten 4.20 Radlotooneel 5.20 Het Gras-orkest 6.50 Het orkest Catahmya " 7.50 Chansons 8.35 Zang 8.50 Cellovoordracht 9.25 Ziet Droitwich 11.20—12.60 Dansmuziek KEULEN 456 M — 6.20 Havenconcert 8.50 Om roepkoor en solisten 9.35 Gramofoonmuzlek 10.20 Militair orkest 11.60 Gramofoonmuzlek 12.20 Het Rheln-Mainische Landesorkest 2.30 Rijkszending ge wijd aan het Duitsche Turn - en Sportfeest 6.20 Vroo lUk programma 7.20 Westduitsch strijkkwartet 8.30 — 9.15 Gramofoonmuzlek 9.20 Rijkszending gewijd aan het Duitsche Turn - en Sportfeest 10.50 Fred Bert's orkest solist en Orgelspel gr.opn 12.30—3.20 Ge varieerd nachtconcert Water tem peratuur BRUSSEL 322 en 484 M — 322 M 9.40 Gramo foonmuzlek 10.05 Orgelconcert 10.50 Gramofoonmu zlek 11.05 Reportage 12.50 en 1.30—2.20 A Felleman's orkest 2.35 Gramofoonmuzlek 3.20 Orgelconcert 4.05 Dubbelmannenkwartet Animato " 5.20 Omroepdans orkest 7.20 en 8.20 Gramofoonmuzlek 9.20 Concert m.m.v soliste 11 OO Gramofoonmuzlek 11.20—12.20 Dansmuziek De temperatuur van het water in de zwem inrichting aan den Krommen Rijn bedroeg heden morgen 19 ° met stijging Maandag 25 Jul 484 M 9.20 Gramofoonmuzlek 10.50 Reportage 12.50 Gramofoonmuzlek 1.06 en 1.30 Het Luo Darcy orkest 2.20—2.35 en 2.60 Gramofoonmuzlek 5.20 en 6.00 Lucien Hirsch en zijn orkest 6.20 7.10 en 7.35 Gramofoonmuzlek 8.20 Omroep-symphonle-orkest 8.50 Radlotooneel 9.35 Vervolg concert 10.30 A Felleman's orkest 11.20—12.20 Gramofoonmuzlek DEUTSCHLANDSENDER 1671 M — 8.30 Geva rieerd programma 10.20 Berichten 10.35 Sportover zlcht 11.05 Berichten H.20 Zie Keulen om 10.50 1.15 Tijdsein 1.26—2.20 Omroepdansorkest Maandag 25 Juli t den lijd Ah « soms eens teveel haasthebt om uw beurt af te wach ten bij een l(ruUpunt dan is't een prettige zelcerheid dater een indere wagen voor uklaar staat die steeds den tijdheeft en altijd rustig z ij n f NQ beurt afwacht — HILVERSUM I 1875 en 415.5 M — Algemeen programma verzorgd door de AVRO — 8.00 Gramo ïoonplaten Om 8.30 Berichten 10.00 Morgenwijding 10.15 Gramofoonmuzlek 10.30 Ensemble Jonny Kroon 11.15 Declamatie il.40 Vervolg concert Om 12.15 Be richten 12.30 Gramofoonrnuziek 2.00 Orgelspel 2.30 Declamatie 3.00 Omroeporkest 4.0O Pianovoordracnt 4.30 Disco-causerie 5.30 Sollstenconret 7.40 Interview kest en solist 6.50 Sollstenconcert 7.40 Interview 8.00 Berichten ANP Mededeelingen 8.15 De TwiUght Serenaders 9.00 Interviews 9.25 Omroeporkest en solist 10,00 Gramofoonplaten 10.15 Omroeporkest 11.00 Berichten ANP hierna tot 12.00 Harry Calling s dansorkest HILVEKSUM II 301.5 M — NCBV'uitaending —