Monumenta Van Buchel pag. 5 (fol. 5r)
Transcriptie
Hanc devastavit foca1 flammaque gens et ibidem
Castrum Vultorum conditur inde novum
Turribus excelsis, quod adhuc plebs Abroditorum
Funditus evertens diruit usque solum.
Hinc Traiectense castrum cum moenibus altis
Conditur a Francis Christicolis: sed idem
Vulgus Danorum confregit humo tenus, omnes
Cum clero cives insimul ense necans.
Denique Baldricus presul nova moenia struxit
Quae modo subsistant auxiliante Deo
Sic Hollandensi terrae veraciter omni
Traiectum constat urbs capitalis adhuc.
Non est mei hic instituti, quae traduntur hisce versibus, vel probare vel refellere, cum id alio loco a me factum sit; quare pergam et alterius tabulae carmina, quae maiori veritate nituntur, adiungam:
Tabula II (versus austrum)
(Minio: Chronographia et topographia civitatis Traiectensis)2
Tempore Francorum Dagoberti regis in isto
Praesenti fundo conditur ecce decens
Primitus ecclesia sancti Thomae prope castrum
Traiectum, quam gens Frisica fregit atrox,
Sed prior antistes dominus Clemens ob honorem
Sancti Martini post renovavit eam
Desidis Hildrici sub tempore regis; at illam
Presul Adelboldus fregit et inde novam
Ecclesiam fundans Henrici tempore primi
Caesaris electi, quam duodena cohors
Pontificum pariter benedixit, denique presul
Henricus coepit hanc renovare suam
Ecclesiam regis Guilielmi tempore; quisnam?
Hollandensis erat inclytus ecce comes.
Sed ne turbem, et ordine aliquo procedam, vitra primum suis splendentia simbolis et antiquitatis notis ponam,
Vertaling
Hierop werd de burcht Trecht, met hoge muren, gesticht door de christelijke Franken; maar de Noormannen braken die weer tot de grond toe af. Tegelijkertijd brachten zij alle burgers, samen met de geestelijkheid, om het leven met het zwaard. Ten slotte bouwde bisschop Balderik nieuwe muren, die alleen door de hulp van God nog overeind staan. Zo bestaat de stad Utrecht nog steeds als hoofdstad voor waarlijk heel het Hollandse land.
Het is niet mijn voornemen de zaken die door deze versregels worden overgeleverd, te bewijzen of te weerleggen, omdat ik dat elders heb gedaan; ik ga daarom verder en geef nu de versregels van het andere bord, die op grotere waarheid berusten.
Bord 2 (aan de zuidzijde)
(In rood:) Geschiedenis tevens plaatsbeschrijving van de stad Utrecht
Ten tijde van Dagobert, koning van de Franken, werd hier, op deze grond, bij de burcht Trecht, voor de eerste maal een kerk gesticht, gewijd aan de heilige Thomas, een mooi gebouw, dat echter door het onbehouwen volk van de Friezen werd vernield. Maar de eerste bisschop Clemens1 bouwde haar later, ten tijde van de trage koning Hildrik, weer op ter ere van de heilige Martinus. Maar bisschop Adelbold brak die af en bouwde vervolgens een nieuwe kerk, ten tijde van Hendrik, de eerste gekozen keizer. Deze kerk werd door een twaalf bisschoppen tellende synode tegelijk gezegend. Ten slotte begon bisschop Hendrik deze kerk in nieuwe stijl op te bouwen, in de tijd van koning Willem. Welke? Wel, de beroemde Hollandse graaf.
Maar om geen verwarring te scheppen, en met een zekere orde te werk te gaan, zal ik mij eerst bepalen tot de ramen, met hun schitterende voorstellingen, die blijkbaar heel oud zijn, en
1. Willibrord kreeg in 695 van paus Sergius de kerkelijke naam Clemens.
Monumenta
Bladeren
Weergave